yii bob. to‘liq bir tarmoqli neoklassik o‘sish modeli

DOCX 10 pages 31.5 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 31.5 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

yii bob. to‘liq bir tarmoqli neoklassik o‘sish modeli o‘quv maqsadi: 20 asr boshlarida boy davlatlarning qashshok davlatlarga nisbatan rivojlanganligi va boyligi 20-40 baravar yukori bo‘lgan, 1870- 1990 yillardagi davlatlar ikgisodiyoti va ularda neoklassik modellarning rivojlanganlik darajasiga hamda iqtisodiy o‘sishga ta’sirining mazmunini aniqlashga doir nazariy bilimlarni shakllantirishdan iborat tayanch iboralar: ishlab chiqarish, noishlab chiqarish, investitsiya, innovatsiya, sifat, empirik model, mehnat omili, iqtisodiy o‘sish, texnologik model 7.1 neoklassik o‘sish modellari tahlili iqtisodiy o‘sish modellari yalpi ishlab chiqarishning uzoq muddatli ko‘payishini taklif omillariga tayangan holda tahlil etish imkonini beradi. boshqa iqtisodiy modellar singari iqtisodiy o‘sish modellari ham real jarayonlarni mavhum va soddalashgan ko‘rinishda, shartli tarzda grafiklarda va tenglamalarda aks ettiradi. iqtisodiy o‘sishning keynscha va neoklassik modellari mavjud. keynscha modellarning mohiyati quyidagicha asoslanadi: ularning barchasi keynsning yalpi talab to‘g‘risidagi bosh g‘oyasiga tayanadi. ya’ni ularni tuzishda mualliflar iqtisodiyotni uzoq muddatli mutanosib rivojlanishining hal qiluvchi shart – yalpi talabni oshirish deb qaraladi; iqtisodiy o‘sishning asosiy omili …

2 / 10

pital quyilmalarning chegaraviy unumdorligi doimiy deb olinadi. e.domar investitsiyalarni ham talab ham taklif omili deb qaraydi. ya’ni, investitsiyalar nafaqat multiplikativ ta’sir ko‘rsatib yalpi talabni oshiradi, balki ishlab chiqarish quvvatlarini yuzaga keltirib, ishlab chiqarishni rivojlantiradi, tovarlar taklifini oshiradi – degan fikrni olg‘a suradi. shunday ekan, yalpi talabning o‘sishi yalpi taklifning o‘sishiga teng bo‘lishi uchun investitsiyalar qanday o‘sishi kerak degan savol paydo bo‘ladi. bu savolga javob topish uchun domar uch tenglamani o‘z ichiga olgan tenglamalar sistemasini tuzadi, bu: taklif tenglamasi; talab tenglamasi; talab va taklif tengligini ifodalovchi tenglama. 1. taklif tenglamasida investitsiyalar ishlab chiqarish omillarining qanchaga qo‘shimcha o‘sishini ko‘rsatadi. agar berilgan sharoitda investitsiyalar i o‘ssa, yalpi ishlab chiqarish dkα miqdorga o‘sadi, ya’ni: dys= dkα dk investitsiyalar hisobiga ta’minlanganligi uchun tenglikni: dys= iα deb yozish mumkin. bunda, α – kapital quyilmalar (investitsiyalar)ning chegaraviy unumdorligi. agar bir yilda yalpi ishlab chiqarishni 1 mlrd. so‘mga oshirish uchun 4 mlrd so‘m investitsiya talab etilsa α=0,25 bo‘ladi. …

3 / 10

quyidagi natijani olamiz: d i / i = μ α (d i / i ) – investitsiyalarning yillik o‘sish sur’ati bo‘lib, ishlab chiqarish quvvatlarini oshirish yordamida to‘liq bandlilikni ta’minlab turish uchun (μ α) miqdorga teng bo‘lishi kerak. bundan xulosa shuki, investitsiyalarning mutanosib o‘sish sur’ati jamg‘arishga chegaralangan moyillik va investitsiyalarning unumdorligi (kapital qaytimi) darajalarining hosilasi ekan. agar μ=0,2 α=0,4 bo‘lsa di/i = 0,2* 0,4=0,08 yoki 8 % demak, investitsiyalarning o‘sish sur’ati 8% bo‘lishi talab etiladi. e.domar moddelidan kelib chiqadigan umumiy xulosa shuki, iqtisodiy o‘sishni ta’minlash uchun investitsiyalar hajmini oshirish, buning uchun esa jamg‘arish meyori hamda fan texnika taraqqiyoti orqali kapitalning samaradorligini oshirish zarur. 7.2. neoklassik modellarning rivojlangan darajasiga va iqtisodiy o‘sishga ta’siri iqtisodiy o‘sishga ta’sir qiluvchi va ishlab chiqarishda amal qiladigan kuchlar - uning omillari hisoblanadi. o‘sish yuz bermasa iqtisodiyot statik (o‘zgarmas), aksincha bo‘lsa, dinamik (rivojlanuvchi) holatda bo‘ladi. iqtisodiy dinamikani esa ishlab chiqarishni o‘stiruvchi omillar ta’minlaydi. eng so‘nggi iqtisodiy o‘sish nazariyalariga …

4 / 10

a rag‘batlantirish tizimini takomillashtirish; · inson omilini kuchaytirish asosida mehnatkashlarning ijodiy faolligini va tashabbusini oshirishni yo‘lga qo‘yish; · investitsiyalarni keng jalb qilish. iqtisodiy o‘sishini ta’minlashning hal qiluvchi yo‘llaridan yana biri - fan-texnika taraqqiyotini jadallashtirish orqali innovatsiyalarni joriy qilishdir. innovatsiyalar qo‘llash xususiyatlariga ko‘ra ikkita guruhga ajratiladi: · yangi mahsulotlarni, buyumlar, moddalar, yarimfabrikatlar, butlovchi qismlarni qo‘llashni yangi yoki mukammallashtirilgan mahsulotlarni yaratishni qamrab olgan mahsulot ko‘rinishidagi innovatsiyalar; · ishlab chiqarishni tashkil qilish yangi usullarni, yangi jarayonlarni, yangi texnologiyalarni va ular bilan bog‘langan yangi jihozlar va asbob-uskunalarni qamrab olgan jarayon ko‘rinishidagi innovatsiyalar. innovatsiyalarni quyidagi turlarini ajratiladi: 1. yangiligiga ko‘ra: · yirik ixtirolarni amalga oshiradigan va texnikani yangi bo‘g‘inlarini va rivojlanish yo‘nalishlarini shakllantirilishga asos bo‘ladigan bazis innovatsiyalar; odatda mayda va o‘rta ixtirolarni amalga oshiradigan va ilmiy-texnik rivojlanish davrni tarqalish va barqaror bosqichlarida ustunlik qiladigan yaxshilaydigan innovatsiyalar; eskirgan texnika va texnologiya bo‘g‘inlarini qisman yaxshilanishiga qaratilgan soxta innovatsiyalar. 2. qo‘llanish xususiyatlariga ko‘ra: · yangi mahsulotlarni ishlab chiqarishga …

5 / 10

aridan kelib chiqqan innovatsiyalar. 4. qayta ishlab chiqarish jarayonidagi ahamiyatiga ko‘ra: · iste’mol innovatsiyalar; investitsion innovatsiyalar. 5. innovatsiyani masshtabi bo‘yicha: · murakkab (sintetik) innovatsiyalar; · sodda innovatsiyalar. mamlakatimizda iqtisodiyotni modernizatsiya qilishga faqatgina makroiqtisodiy barqarorlik va barqaror iqtisodiy o‘sishni ta’minlash sifatida emas, balki aholi daromadlari manbalari turlarining ko‘payishi, aholini ish bilan ta’minlash, mahalliylashtirish, ichki bozorni tovarlar bilan to‘ldirish, mamlakat eksport salohiyatini oshirish masalalari sifatida ham qaralmoqda. masalan, iqtisodiyotni modernizaцiya qilish sharoitida aholi daromadlari tarkibida qator o‘zgarishlar sodir bo‘ldi. asosan daromad shakllari o‘zgarishi, daromadlarning miqdor va sifat jihatidan tarkibiy qismlari o‘zgarishi, daromadlardan foydalanishning yangi yo‘nalishlari paydo bo‘lishi aholini moddiy jihatdan rag‘batlantirib, intilishi va izlanishi uchun rag‘bat vazifasini o‘tamoqda. o‘z navbatida modernizaцiya jarayonlari ishlab chiqarish korxonalarini ham rag‘batlantiradi, ham yangi tovar turlarini ishlab chiqarish, mahsulot sifatini yaxshilash talabini qo‘yadi. iqtisodiyotni modernizatsiya qilish jarayonlari innovatsiyalarning joriy qilinishi bilan birga yuz beradi. modernizatsiya yangilash, zamonaviylashtirish ma’nolarini bildirsa, innovatsiya yangiliklarni joriy qilish degan ma’noni bildiradi. innovatsiya …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yii bob. to‘liq bir tarmoqli neoklassik o‘sish modeli"

yii bob. to‘liq bir tarmoqli neoklassik o‘sish modeli o‘quv maqsadi: 20 asr boshlarida boy davlatlarning qashshok davlatlarga nisbatan rivojlanganligi va boyligi 20-40 baravar yukori bo‘lgan, 1870- 1990 yillardagi davlatlar ikgisodiyoti va ularda neoklassik modellarning rivojlanganlik darajasiga hamda iqtisodiy o‘sishga ta’sirining mazmunini aniqlashga doir nazariy bilimlarni shakllantirishdan iborat tayanch iboralar: ishlab chiqarish, noishlab chiqarish, investitsiya, innovatsiya, sifat, empirik model, mehnat omili, iqtisodiy o‘sish, texnologik model 7.1 neoklassik o‘sish modellari tahlili iqtisodiy o‘sish modellari yalpi ishlab chiqarishning uzoq muddatli ko‘payishini taklif omillariga tayangan holda tahlil etish imkonini beradi. boshqa iqtisodiy modellar singari iqtisodiy o‘sish modella...

This file contains 10 pages in DOCX format (31.5 KB). To download "yii bob. to‘liq bir tarmoqli neoklassik o‘sish modeli", click the Telegram button on the left.

Tags: yii bob. to‘liq bir tarmoqli ne… DOCX 10 pages Free download Telegram