neoklassik o‘sish modellari

DOCX 27 pages 111.2 KB Free download

27 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 111.2 KB

File type DOCX

Pages 27

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 27

iy bob. o‘sishning neoklassik modellarini empirik qo‘llanishi o‘quv maqsadi: solov modelidan foydalanishning bir necha ko‘rinishlari, neoklassik o‘sish modellari. solov modelida kengaytirish tushunchasi va uning inson kapitali bilan bog‘liqligi, neoklassik modelning foydalilik darajasi, davlatlar boyligi va kashshokligi, o‘sish tempining istiqbollari va uning taxlili, davlatlar o‘rtasida daromadlarning taksimoti to‘g‘risida tushuncha, ularning mazmunini aniqlashga doir nazariy bilimlarni shakllantirishdan iborat tayanch iboralar: neoklassik model, talab, taklif, taklif tenglamasi, talab tenglamasi, investitsiya, diskontlashtirish, kredit, talab va taklif tengligini ifodalovchi tenglama firmalar, ishlab chiqarish, kapital, uy xo‘jaligi, raqobat, inson omili, inson kapitali, eksport, import, kredit 4.1 neoklassik o‘sish modellari iqtisodiy o‘sishning barcha neoklassik modellari ko‘p omilli modellar hisoblanadi. ularning qarashlaricha, birinchidan, mahsulot barcha ishlab chiqarish omillari bilan yaratiladi, ikkinchidan, mahsulot qiymatini yaratishda barcha omillar ishtirok etib, shu xissasiga mos daromad ni vujudga keltiradi. uchinchidan, ishlab chiqarilgan mahsulot bilan resurslar o‘rtasida miqdoriy bog‘liqlik mavjud bo‘ladi. to‘rtinchidan, ishlab chiqarish omillari mustaqil bo‘lsa-da, bir-birining o‘rnini bosa oladi. neoklassik modellardan …

2 / 27

ienti va hokazo) ni kiritib quyidagicha tasvirlash mumkin: y=a • ka lb, bu yerda a - texnologik unumdorlik darajasini ifodalovchi koeffisient bo‘lib qisqa davrda o‘zgarmaydi. a va b - mehnat va kapital sarflari bo‘yicha ishlab chiqarish hajmi egiluvchanligi koeffisienti. kobb-duglas modeli bir qator xususiyatlarga ega bo‘lib, ularning asosiylari quyidagilar: 1. kapital va mehnatdan foydalanish qancha miqdorga ko‘paysa, yalpi ishlab chiqarish yoki daromad hajmi ham shunchaga ko‘payishini ko‘rsatadi, ya’ni f(nk,nl) = na ka lb. 2. mavjud texnologiyada me’yorli unumdorlikning o‘zgarishiga bog‘liq holda, mehnat va kapital o‘rtasidagi nisbat buzilishi ishlab chiqarish optimal hajmini kamaytiradi, ya’ni ishlab chiqarish samaradorligini pasaytiradi. 3. mehnat (a) va kapital daromadi (v) nisbatining barqarorligi milliy mahsulotda kapital va mehnat ulushi nisbatining barqarorligini bildiradi. golland iqtisodchisi yan tinbergen texnika taraqqiyotining ta’sirini hisobga olgan holda kobb-duglas formulasiga quyidagi o‘zgartirishni kiritadi: y=a- ka • lb r(n) iqtisodiy o‘sish modelida texnika taraqqiyoti (g) ta’sirini aks ettirish mahsulot ishlab chiqarishning o‘sishi faqatgina k …

3 / 27

irovard talab yoki ishlab chiqarish sharoitining o‘zgarishi barcha o‘zaro bog‘liq tarmoqlarda o‘zgarishlarga olib kelishini ko‘rsatadi. iste’moldagi yoki ishlab chiqarish texnologiyasidagi har qanday o‘zgarish muvozanatli narxlarni o‘zgartiradi va bu o‘z navbatida texnologik koeffisientlar (all, a12., a13, va hokazo) ning o‘zgarishiga olib keladi. tarmoqlararo balans modeli turli tarmoqlar o‘rtasida narxlar, ishlab chiqarish hajmi, kapital qo‘yilmalar va daromadlarning bog‘liqligini o‘rganishga yordam beribgina qolmay, mamlakatlar iqtisodiyotining rivojlanishi xususiyatlari va istiqbolini bashoratlash imkonini beradi. r.solou modeli iqtisodiy o‘sish texnika taraqqiyoti o‘z o‘rniga ega bo‘lmaganda (ya’ni ishlab chiqarish ekstensiv kengayganda) ishlab chiqarish omillari miqyosi ortishiga doimiy bog‘liq bo‘lishini ko‘rsatadi. agar kj l va n miqdori q marta ortsa ishlab chiqarish hajmi shuncha marta kupayadi. r. solou modeli ishlib chiqarish omillarining o‘zaro o‘rnini bosish mumkinligini hisobga oladi. bu modelda iqtisodiy tahlilning asosiy shart-sharoitlari: kapital keyingi unumdorligining pasayib borishi, ishlab chiqarish miqyosidan olinadigan samara va kapital xizmat qilish davrining doimiyligi hisoblanadi. solou modeli ancha katta hajmdagi investitsiyalar, milliy …

4 / 27

rasi kamayadi. haqiqatda l ning o‘sishi kapital bilan qurollanish darajasi k=k/l va har bir ishlovchiga to‘g‘ri keladigan mahsulot hajmiga y=f(k)=y/l ta’sir qiladi. shuningdek, bunda iste’molning barqaror yuqori darajasi ham pasayadi. solou modeli qisqa muddatda jamg‘armaning o‘sishi kapital zahirasining ishlab chiqarish hajmining o‘sishiga olib kelishini ko‘rsatadi. uzoq muddatli davrda ishlab chiqarishning o‘sishi texnika taraqqiyoti sur’atiga bog‘liq bo‘ladi va bu omil ishlab chiqarish bilan birga iste’molning ham uzluksiz o‘sishini ta’minlaydi. xulosa qilib aytganda, iqtisodiy o‘sishning nazariy modellarini kuzatishdan maqsad o‘sib boruvchi iqtisodiyotda yalpi talab va yalpi taklif o‘rtasidagi muvozanatlikni ta’minlash hamda barqaror muvozanatlikning to‘liq bandlik bilan mos kelishligining shart-sharoitlarini aniqlash hisoblanadi. 4.2. neoklassik o‘sish modelning foydalilik darajalari iqtisodiy o‘sish moldellari yalpi ishlab chiqarishning uzoq muddatli ko‘payishi taklif omillariga tayangan xolda taxlil etish imkonini beradi. boshqa iqtisodiy modellar singari iqtisodiy o‘sish modellari ham real jarayonlarni abstrakt va soddalashgan ko‘rinishda, shartli tarzda grafiklarda va tenglamalarda aks ettiradi. iqtisodiy o‘sishning keynscha va neokllasik modellari mavjud. …

5 / 27

barqaror xolatida ushlab turadi, investitsion lag «0» ga teng, kapital qo’yilmalarning chegaraviy unumdorligi doimiy deb olinadi. e.domar investitsiyalarni ham talab ham taklif omili deb qaraydi. ya’ni investitsiyalar nafakat mul’tiplikativ ta’sir ko‘rsatib yalpi talabni oshiradi, balki ishlab chiqarish quvvatlarini yuzaga keltirib, ishlab chiqarishni rivojlantiradi, tovarldar taklifini oshiradi . shunday ekan, yalpi talabning o‘sishi yalpi taklifning o‘sishiga teng bo‘lishi uchun investitsiyalar kanday o‘sishi kerak degan savol paydo bo‘ladi. bu savolga javob topish uchun domar uch tenglamani o‘z ichiga olgan tenglamalar sistemasini tuzdi: 1. taklif tenglamasi; 2. talab tenglamasi; 3. talab va taklif tengligini ifodalovchi tenglama. 1. taklif tenglamasida investitsiyalar ishlab chiqarish omillarining kanchaga qo‘shimcha o‘sishini ko‘rsatadi . agar berilgan sharoitda investitsiyalar i o‘ssa, yalpi ishlab chiqarish dk α miqdorga o‘sadi: dys= dk α , dk investitsiyalar xisobiga ta’minlanganligi uchun tengikni: dys= i α deb yozish mumkin. , bunda,α – kapital qo’yilmalar (investitsiyalar)ning chegaraviy unumdorligi. agar bir yilda yalpi ishlab chiqarishni 1 mlrd. …

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "neoklassik o‘sish modellari"

iy bob. o‘sishning neoklassik modellarini empirik qo‘llanishi o‘quv maqsadi: solov modelidan foydalanishning bir necha ko‘rinishlari, neoklassik o‘sish modellari. solov modelida kengaytirish tushunchasi va uning inson kapitali bilan bog‘liqligi, neoklassik modelning foydalilik darajasi, davlatlar boyligi va kashshokligi, o‘sish tempining istiqbollari va uning taxlili, davlatlar o‘rtasida daromadlarning taksimoti to‘g‘risida tushuncha, ularning mazmunini aniqlashga doir nazariy bilimlarni shakllantirishdan iborat tayanch iboralar: neoklassik model, talab, taklif, taklif tenglamasi, talab tenglamasi, investitsiya, diskontlashtirish, kredit, talab va taklif tengligini ifodalovchi tenglama firmalar, ishlab chiqarish, kapital, uy xo‘jaligi, raqobat, inson omili, inson kapitali, eksport, import,...

This file contains 27 pages in DOCX format (111.2 KB). To download "neoklassik o‘sish modellari", click the Telegram button on the left.

Tags: neoklassik o‘sish modellari DOCX 27 pages Free download Telegram