o‘zbektilidarslarining tiplari

PPTX 27 pages 2.6 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 27
o‘zbekiston milliy universiteti horijy filologiyasi fakulteti o‘zbek . o‘zbekiston milliy universiteti o‘zbek filologiyasi fakulteti o‘zbek tilshunosligi kafedrasi fan:o‘zbek tili o‘qitish metodiksi 4-a ma’ruza mavzusi: o‘zbek tili darslarining tiplari. p.f.n., dots.v.b. n.alavutdinova o‘zmu -2024 ta’lim yo ‘lida hech qanday yangilikni o‘zlashtirmagan kuning va soatni besamar o‘tgan vaqt deb bil y.a.kamenskiy ma’ruza rejasi ona tili darslari–o‘quv ishlarini tashkil etishning asosiy shakli 0‘zbek tili darslarining tarkibiy qismlari dars shakllari haqida umumiy ma’lumot 0‘zbek tili (ona tili)dan dars turlari tayanch tushunchalar . dars, mashg‘ulot, o‘quv materiali, ta’limiy, tarbiyaviy va rivojlantiruvchi maqsadlar, didaktik talablar, ona tili darslarining tarkibiy qismlari: takrorlash, yangi bilim berish, bilimlarni ko‘nikma va malakaga aylantirish, o‘rganilganlarni mustahkamlash va darsni xulosalash, uyga vazifa berish; amaliy ishlar: xotiralash, tayyorlovchi xotirlash, umumlashtiruvchi xotirlash, yangi bilim hosil qilish, tatbiq; ta’limiy darslar, nazorat darslari, xatolar ustida ishlash darslari, noan’anaviy darslar. dars shakllari dars inson tafakkurining mahsuli bo‘lgan bilimni, fan va texnika, ma’naviyat va ma’rifat, san’at va adabiyot …
2 / 27
ni tashkil etishning muhim shakllari sanaladi. . . . ona tili darslari–o‘quv ishlarini tashkil etishning asosiy shakli dars–bir xil sinfdagi o‘quvchilar bilan qat’iy rejim va jadval asosida o‘tkaziladigan mashg‘ulot turi. «dars» va «mashg‘ulot» tushunchalari garchand bir - biriga yaqin bo‘lsa-da, ammo ular bir ma’noni ifodalamaydi. mashg‘ulot–darsga qaraganda keng tushuncha. agar dars belgilangan qat’iy jadval asosida va qat’iy vaqt ichida o‘tkazilsa, mashg‘ulot dars bilan bir qatorda o‘quvchilar bilan birga yoki yakkama-yakka holda o‘tkaziladigan ta’limiy ishlarni ham o‘z ichiga oladi. ona tili mashg‘ulotlari oldiga quyidagi didaktik talablar qo‘yiladi: dts talablari doirasida: – o‘quvchilar nutqini o‘stirish, imlo savodxonligini oshirish, talaffuz me’yorlarini shakllantirish va rivojlantirish, ifodali o‘qish uchun zaruriy bilim, ko‘nikma va malakalar bilan qurollantirish; – ta’lim prinsiplariga qat’iy amal qilish, dars metodlari, vositalari va usullarini to‘g‘ri belgilash; – ta’lim, tarbiya va rivojlanishning uyg‘unligini ta’minlash; . . – qayta xotiralash, qisman ijodiy va to‘liq ijodiy topshiriqlar o‘rtasida mutanosiblikni tanlash; ijodiy fikrlashga undaydigan o‘quv topshiriqlariga …
3 / 27
hosil qilish. amaliy ishning bu turi tahliliy (induktiv) ta’lim usulining ajralmas tarkibiy qismi bo‘lib, o‘quvchilar bu jarayonda avvalgi bilimlariga tayangan holda hodisalarni tahlil etadilar, ko‘rsatilgan yo‘llar asosida bu hodisalarni (mustaqil yoki o‘qituvchi yordamida) guruhlarga ajratadilar, saralaydilar va xususiylikdan umumiylikni topishga kirishadilar. bunday amaliy ishlar yangi bilim hosil qilishning asosiy usulidir. tatbiq. tatbiqiy amaliy ishlar o‘quvchilarni mashg‘ulotda olgan bilimlarini amalda qo‘llay bilish ko‘nikmalarini shakllantiruvchi va rivojlantiruvchi mashqlardir. bunday mashqlar mohiyatan ikki turli bo‘ladi: 1) qisman ijodiy mashqlar; 2) ijodiy mashqlar. . darsni xulosalash jarayoni. darsni xulosalash ham ancha mas’uliyatli jarayon bo‘lib, u egallangan bilimlar amaliy faoliyatda sinalgandan so‘ng o‘tkaziladi. o‘quvchilar darsning bu bosqichida egallangan bilim, ko‘nikma va malakalarga tayangan holda o‘zlari ta’rif va qoidalar chiqaradilar. uyga vazifa berish darsni xulosalash bilan birga qo‘shib olib boriladi. . 0‘zbek tili (ona tili)dan dars turlari ona tili darslarining maqsadi va tuzilishidan kelib chiqib, uni ikki katta guruhga ajratish mumkin: 1. ta’limiy darslar. 2. nazorat …
4 / 27
larni o‘z ichiga oladi. o‘rganilganlarni takrorlash darslari bir necha soat davomida egallangan bilim, ko‘nikma va malakalarni mukammallashtirishni nazarda tutadi. xatolar ustida ishlash darslari o‘quvchilar nutqida yo‘l qo‘yilgan xato va kamchiliklarni bartaraf etishni ko‘zlaydi. ona tili mashg‘ulotlarida nafaqat xatoning oldi olinadi, balki yo‘l qo‘yilgan xato va kamchiliklar bartaraf ham etiladi. . . 0‘zbek tilidan nazorat darslari. nazorat darslari o‘quvchilarning o‘rganilgan materiallarni o‘zlashtirganlik darajasini aniqlash, yo‘l qo‘yilgan imloviy, punktuatsion va nutqiy xatolarni aniqlash maqsadida o‘tkaziladi. 0‘zbek tili (ona tili) dan nazorat darslarini uch turga ajratish mumkin: 1. til hodisalarining o‘zlashtirilganlik darajasi ustidan nazorat. 2. o‘quvchilarning imloviy va punktuatsion savodxonligi ustidan nazorat. 3. nutqiy malakalarning egallanganlik darajasi ustidan nazorat. ijodiy diktant ijodiy diktant o‘quvchilar nutqini o‘stirishda, orfografik ko‘nikmalarini shakllantirishda katta ahamiyatga ega. ijodiy diktantda so‘zlar soni odatdagi me’yordan kamroq bo‘ladi, chunki o‘quvchilar o‘zlari ijod qilib, matnni to‘ldiradilar. saylanma diktant saylanma diktantda o‘quvchi gapni to‘liq yozmaydi, balki gap tarkibidagi ayrim so‘z yoki so‘z birikmalarini …
5 / 27
aqozo etadi. vchilar o‘zlashtirganlarini xotira asosida yozishga kirishadilar. . matnga yaqinlashtirib bayon yozish. bunda muallifga xos so‘z va iboralardan foydalanish talab etiladi. buning uchun badiiy til xususiyati bilan ajralib turadigan asarlar tavsiya etiladi. qo‘shimcha topshiriqli bayon, asosan, ona tili darslarida o‘tkaziladi. bunda biror grammatik qonun-qoida asosida olingan bilimni ko‘nikma va malakalarga aylanish ko‘zda tutiladi. saylanma bayonda matnning hammasi yozilmaydi, balki o‘quvchilar bir necha qismli matning xohlagan bir qismi yuzasidan bayon yozadilar. bunda o‘quvchilarga erkinlik beriladi, ular o‘zlariga yoqqan, qiziqtirgan biror qismni saylab oladilar. ixcham bayon. ixcham hajmli matn yuzasidan o‘tkaziladigan yozma ishning bu turiga ixcham bayon deyiladi. bunday bayon v–ix sinflarning har birida darsning 8–20 minutida qiziqarli kichik mashg‘ulot sifatida o‘tkaziladi va bu mashg‘ulot o‘quvchini qiynamaydi, u mazmunni tez o‘zlashtirad . bayonlarni o‘tkazish tartibi quyidagicha: -matn bir marta o‘qituvchi tomonidan o‘qiladi; - matn mazmuni yuzasidan o‘quvchilar bilan savol-javob o‘tkaziladi; -zarurat tug‘ilsa, bayon matnining ayrim o‘rinlari qayta o‘qiladi; - bayon rejasi …

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘zbektilidarslarining tiplari"

o‘zbekiston milliy universiteti horijy filologiyasi fakulteti o‘zbek . o‘zbekiston milliy universiteti o‘zbek filologiyasi fakulteti o‘zbek tilshunosligi kafedrasi fan:o‘zbek tili o‘qitish metodiksi 4-a ma’ruza mavzusi: o‘zbek tili darslarining tiplari. p.f.n., dots.v.b. n.alavutdinova o‘zmu -2024 ta’lim yo ‘lida hech qanday yangilikni o‘zlashtirmagan kuning va soatni besamar o‘tgan vaqt deb bil y.a.kamenskiy ma’ruza rejasi ona tili darslari–o‘quv ishlarini tashkil etishning asosiy shakli 0‘zbek tili darslarining tarkibiy qismlari dars shakllari haqida umumiy ma’lumot 0‘zbek tili (ona tili)dan dars turlari tayanch tushunchalar . dars, mashg‘ulot, o‘quv materiali, ta’limiy, tarbiyaviy va rivojlantiruvchi maqsadlar, didaktik talablar, ona tili darslarining tarkibiy qismlari: takrorlash, yang...

This file contains 27 pages in PPTX format (2.6 MB). To download "o‘zbektilidarslarining tiplari", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘zbektilidarslarining tiplari PPTX 27 pages Free download Telegram