ko'chat qalinligi

PPTX 21 pages 92.7 KB Free download

21 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 92.7 KB

File type PPTX

Pages 21

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 21

mavzu: paxta dalasida nazariy va haqiqiy ko‘chat qalinligini aniqlash. mavzu: paxta dalasida nazariy va haqiqiy ko‘chat qalinligini aniqlash. har gektar maydondagi o‘simlikning muayyan ekish sxemasida joylashtirilgan ko‘chat soniga ko‘chat qalinligi deyiladi. ko‘chat qalinligi texnik sxemaga muvofiq quyidagicha ifodalanadi: 90x10x1, 90x15x2, 90x8x1, 60x15x1, 60x30x2, 60x60x4, 60x50x3 va hokazo. har qaysi sxemada birinchi son sm hisobida qator oralari kengligini, ikkinchi son sm hisobida qatordagi o‘simlik oraliqlarini, uchinchi son har qaysi uyada yaganalashdan keyin qoldirilgan ko‘chat sonini ifodalaydi. odatda nazariy va haqiqiy ko‘chat qalinligi farqlanadi. har gektar maydonda mo‘ljallangan muayyan ekish sxemasi bo‘yicha joylashtirilishi kerak bo‘lgan o‘simlik soniga nazariy ko‘chat qalinligi deb aytiladi. haqiqiy ko‘chat qalinligida esa vegetatsiya davrida har gektar paxta maydonida haqiqatda mavjud bo‘lgan o‘simlik soni tushuniladi. odatda haqiqiy ko‘chat qalinligi nazariy ko‘chat qalinligidan kam bo‘ladi, chunki vegetatsiya davri mobaynida qisman o‘simliklar zararkunanda va kasalliklar ta’sirida, shuningdek, qator oralarini ishlash vaqtida shikastlanishi natijasida va shunga o‘xshash boshqa sabablarga ko‘ra nobud bo‘ladi. …

2 / 21

va har gektar maydondagi qatorlarning umumiy uzunligi bo‘yicha aniqlanishi mumkin. misol tariqasida ko‘chat qalinligining 90x20x2 sxemasini olamiz. birinchi usulda bu sxema uchun har gektar maydondagi o‘simlik sonini belgilashda har bir uyadagi o‘simlikning oziqlanish maydonini aniqlash kerak bo‘ladi . buning uchun qator oralar kengligini (0,9 m) qatordagi uyalar oralig‘iga (0,2 m) ko‘paytiriladi. bunda har bir uyadagi o‘simlikning 0,9x0,2=0,18 m2 oziqlanish maydoni kelib chiqadi. shundan keyin har gektar maydonda qancha o‘simlik uyasi bo‘lishi aniqlanadi. bu maydon (10000 m2) har qaysi uyaning oziqlanish maydoniga (0,18 m2) bo‘linadi. bunda 10000 : 0,18q 55555 uya borligi aniqlanadi. har qaysi uyada ikkitadan ko‘chat bo‘lishi hisobga olingan holda yuqoridagi uyalar sonini 2 ga ko‘paytirilsa, har gektar maydonda 55555x2-111110 tup o‘simlik bo‘lishi hisoblab topiladi. ikkinchi usul bo‘yicha ko‘chat qalinligining yuqoridagi sxemasi uchun bir gektar maydondagi o‘simlik sonini belgilashda birinchi navbatda bir gektarda qancha pagonometr (chiziqli metr) bo‘lishini aniqlab olishga to‘g‘ri keladi. bunda bir gektarda 10000 m2 : 0,9 …

3 / 21

ektar bo‘lsa, namuna paykalning yetti yeridan, 15 gektar bo‘lsa 15 yeridan olinadi. belgilangan har qaysi namuna maydonida haqiqiy ko‘chat miqdori hisobga olinadi. barcha namuna ko‘rsatkichini jamlab, uni hamma namuna soniga bo‘lish bilan har qaysi namunaning o‘rtacha ko‘rsatkichi topiladi. shundan keyin olingan o‘rtacha ko‘rsatkich bir gektar maydon bo‘yicha hisoblab chiqariladi. har qaysi paykal bo‘yicha olingan o‘rtacha miqdordagi ko‘chat qalinligiga qarab xo‘jalik bo‘yicha o‘rtacha haqiqiy ko‘chat qalinligini belgilash mumkin. ko‘chat qalinligini belgilashda namuna olishning boshqa bir qator usullari ham mavjud bo‘lib, ular ushbu qo‘llanmada qayd qilinmagan. misol tariqasida qator oralari 90 sm qilib ekilgan 5 gektar maydondagi haqiqiy ko‘chat qalinligini aniqlash keltirildi. masalan, birinchi namunada 102 tup, ikkinchisida 108 tup, uchinchisida 94 tup, to‘rtinchisida 100 tup, beshinchisida 106 tup ko‘chat bo‘ldi, deylik. bunda o‘rta hisobda har 11,1 metr joyda (102=108=94=100=106):5=102 tup ko‘chat bo‘ladi. qator oralari 90 sm qilib ekilgan maydondagi 11,1 metrlik namuna maydonida – 102 tup o‘simlik, 11111 pm da -x …

4 / 21

nadi. hosilni aniqlash uchun bir gektar maydondagi ko‘chat soni, har bir tup g‘o‘zadagi ko‘saklar soni va bitta ko‘sakdan chiqadigan chigitli paxta massasini bilish kerak. hosilni uzoq muddatli aniqlashga nisbatan terim oldidan aniqlash ancha to‘g‘ri chiqadi, chunki hamma kerakli ma’lumot yetarli va aniq bo‘ladi. har bir agronom yoki mutaxassis hosilni aniqlashda ta’sir etadigan sharoitlar, masalan, kuzning qanday kelishi, g‘o‘za bargini to‘ktirish (defoliatsiyani o‘tkazish) muddatlarini va preparat ishlatish me’yorlarini to‘g‘ri belgilash, defoliatsiyadan keyin hosil bera oladigan ko‘sak sonini to‘g‘ri aniqlay bilishi kerak. ko‘chat qalinligini aniqlash paytida maydonning ikki boshidagi traktor buriladigan joy, o‘qariqlar, dala ichidan o‘tgan uvat va ariqlar hisobdan chiqarib tashlanadi. ma’lumotlar har bir daladan namunalar olish yo‘li bilan aniqlanadi. namunalar soni paykalning kattaligiga bog‘liq bo‘lib, umuman har gektar yerdan bittadan namuna (maydonning diagonali bo‘yicha, paykal chetidan 10-20 m qochirib) olinadi. odatda, har bir namuna bir gektardagi qatorlar umumiy uzunligining mingdan bir qismi hisobidan olinadi. buning uchun oldin qator oralari kengligini …

5 / 21

i oxirgi 10 ta o‘simlikdagi ko‘saklar soni sanaladi, ular o‘zaro qo‘shiladi va 10 ga bo‘linib, bir tup o‘simlikdagi ko‘sak soni topiladi. shunday qilib, bir gektardagi g‘o‘zalarning tup soni va har tupdagi ko‘saklar soni ma’lum bo‘ladi. keyin bitta ko‘sakdan chiqadigan chigitli paxtaning massasi aniqlanadi. bu ko‘rsatkich xo‘jalikning keyingi 3 yildagi o‘rtacha ma’lumotidan kelib chiqadi. masalan, o‘rta tolali omad g‘o‘za navida bitta ko‘sakdan chaqadigan chigitli paxtaning massasi ko‘pincha 3,5-4,0 g, oqdaryo-6 navida 4,5-5,0 g, ingichka tolali g‘o‘za navlarda 1,5-2,0-2,5 g keladi. misol uchun bir gektar yerda o‘rtacha 120 ming tup ko‘chat, bir tup o‘simlikda o‘rtacha 8,9 ta ko‘sak, bitta ko‘sakdan chiqadigan paxtaning og‘irligi 4,0 g keldi deylik. uchchala sonni bir-biriga ko‘paytirganda gektaridan olinadigan hosil (42,7 s) kelib chiqadi. amaliy topshiriqlar: talaba mashg‘ulot matnini o‘qib chiqishi va yozib olishi; quyida keltirilgan 21.1-jadval bo‘yicha ko‘chat qalinligining har xil sxemalari uchun g‘o‘zaning nazariy ko‘chat qalinligini hisoblashi; qator oralari 60 sm va 90 sm dan qilib …

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ko'chat qalinligi"

mavzu: paxta dalasida nazariy va haqiqiy ko‘chat qalinligini aniqlash. mavzu: paxta dalasida nazariy va haqiqiy ko‘chat qalinligini aniqlash. har gektar maydondagi o‘simlikning muayyan ekish sxemasida joylashtirilgan ko‘chat soniga ko‘chat qalinligi deyiladi. ko‘chat qalinligi texnik sxemaga muvofiq quyidagicha ifodalanadi: 90x10x1, 90x15x2, 90x8x1, 60x15x1, 60x30x2, 60x60x4, 60x50x3 va hokazo. har qaysi sxemada birinchi son sm hisobida qator oralari kengligini, ikkinchi son sm hisobida qatordagi o‘simlik oraliqlarini, uchinchi son har qaysi uyada yaganalashdan keyin qoldirilgan ko‘chat sonini ifodalaydi. odatda nazariy va haqiqiy ko‘chat qalinligi farqlanadi. har gektar maydonda mo‘ljallangan muayyan ekish sxemasi bo‘yicha joylashtirilishi kerak bo‘lgan o‘simlik soniga nazariy ko‘chat qal...

This file contains 21 pages in PPTX format (92.7 KB). To download "ko'chat qalinligi", click the Telegram button on the left.

Tags: ko'chat qalinligi PPTX 21 pages Free download Telegram

ko'chat qalinligi

Page preview (5 pages)

Want to read more?

About "ko'chat qalinligi"

Similar files