shaxs psixologiyasi

PPTX 30 pages 7.3 MB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 7.3 MB

File type PPTX

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

слайд 1 шахс психологияси шахс ҳақида тушунча. шахснинг тузилиши. шахс фаоллиги ва йўналтирилганлиги режа таянч иборалар: индивид йўналиш инсон эътиқод эҳтиёжлар фрустрация дунёқараш шахс одам дунёга одам бўлиб келади. субъектнинг одам зотига мансублиги индивид тушунчасида ифода қилинади. ҳайвон боласи эса дунёга келган куниданоқ ҳаётининг охиригача жонзот деб юритилади. «индивид» тушунчасида кишининг насл-насаби ҳам мужассамлашган. янги туғилган чақалоқни ҳам, катта ёшдаги одамни ҳам, мутаффаккирни ҳам, ақли заиф овсарни ҳам, ёввойи одамни ҳам, маданиятли мамлакат кишисини ҳам индивид деб ҳисоблаш мумкин. шахс ҳақида тушунча индивид сифатида дунёга келган киши алоҳида социал фазилат кашф этади, шахс бўлиб етишади. психологияда индивид томонидан амалий фаолият ва муноса батлар жараёнида ҳосил қилинадиган ҳамда ижтимоий муносабат -ларнинг индивидга таъсир ўтказиш даражаси ва сифатини белгилайдиган тарздаги социал фазилатлар мажмуаси шахс тушунчасида ифодаланади. шахснинг ўзи нима? энг аввало, биз шахс индивиднинг фазилати эканлигини тан оладиган бўлсак, бу билан биз индивид ва шахснинг бирлигини тасдиқлаган ва айни пайтда бу тушун …

2 / 30

ижтимоий - тарихий характер касб этадиган шахсий фазилатларга эга эканлигини намоён қила олмайди, балки теварак атрофдаги одамлар мабодо уни биргаликдаги фаолият ва муносабат жараёнига «торта олишган» тақдирда уларни пайдо бўлиши учун зарур табиий шарт-шароитларгагина эга бўлади. ҳайвонлар орасида тарбия -ланган болалар тажрибасини ўрганиш бу вазифани амалга оширишнинг ғоят даражада мураккаблигидан далолат беради. «индивид» ва «шахс» тушунчаларининг бир бирига мос келмаслиги ва айнан ўхшаш эмаслиги фактидан шу нарса аёнки, шахс тушунчаси биргаликдаги фаолиятнинг ҳар бир иштирокчиси учун ушбу фаолиятнинг мазмуни, қадриятлари ва моҳияти орқали намоён бўладиган шахслараро барқарор боғланишлар тизимидагина англанилиши мумкин. ташқаридан шунчаки қараганда бу субъек-субъект муносабатидек кўринади, чуқурроқ ёндашадиган бўлсак бевосита субъект-субъек алоқаси шунчаки ўзича мавжуд бўлишидан кўра кўпроқ аллақандай объектлар (моддий ёки ҳаёлий) объектлар воситасида намоён бўлиши аниқланади. бу индивиднинг бошқа индивидга муносабати фаолият объекти (субъект-объект-субъект) орқали намоён бўлади, демакдир. айтганларнинг ҳаммаси шахсни фаолиятда ва муносабатда таркиб топадиган индивидлараро (субъект-объект-субъектлараро ва субъект-субъект-объектлараро) муносабатларнинг нисбатан барқарор тизими субъекти сифатида …

3 / 30

бўлгани ҳолда, жумладан у спортда туман биринчилигига давогар командага қўшилмагунча ёки узоқ жойларга туристик саёҳат пайтида у тезоқар ва муздек дарёдан кечиб ўтилишини таъминлаш вазифасини ўз зиммасига олмагунга қадар унинг шахсини таърифлайдиган белги сифатида юзага чиқмай келди. психологияда индивидуал-ликнинг кўпгина хислатлари - мослашувчанлик, тажовуз -корлик, мойиллик даражаси, ташвишланиш ва шу кабилар аниқланган. булар жамланиб, индивиднинг ўзига хослигини кўрсатади. бу психологик ҳодисалар ўз моҳиятига кўра ўзаро муносабатда бўлиб, ошкора ёки ошкора бўлмаган ҳолда аллақандай муҳитнинг мавжудлигини тақозо этади. шахс айнан ана шундай муҳитга нисбатан мослашувчанлик, тажовузкорлик, ташвишланиш ва ҳоказоларни намоён қилади. индивид ривожланишининг табиий шарт-шароитлари, унинг жисмоний тузилиши, нерв ва ички секреция безлари тизими, жисмоний тузилишдаги афзалликлари ва нуқсонлари унинг индивидуал психологик фазилатлари шаклланишига жиддий таъсир кўрсатади. лекин биологик хусусият киши шахсини таркибига сингиб, ижтимоий омилга айланиб қолади ва кейинчалик ижтимоий шаклда (психологик жиҳатдан) мавжуд бўлади. жумладан, мия патологияси индивидда, унинг тузилишида, унинг биологик жиҳатлари билан боғлиқ, лекин шахсий белгилари ҳисобланмиш …

4 / 30

снинг шахслараро бўшликдаги индивидлараро муносабатларда, алоқаларда мавжуд бўлишидир, яъни индивиднинг органик тарздаги гавдасидан ташқаридаги «бўшлиқда», «фазода» намоён бўлишдир. 3) шахс тузилишини таркиб топтирадиган учинчи бир қисми - метаиндивид (индивиднинг устки кўриниши) кичик тузилишини ҳам алоҳида кўрсатиш имкониятидир. бунда шахс индивиднинг органик гавдасидан ташқарига чиқарилиб қолмасдан, балки унинг бошқа индивидлар билан «шу ерда ва эндиликда» мавжуд бўлган алоқаларидан ҳам ташқарида жойлаштирилади. улар ижтимоий сабабиятларга (детерминацияга) кўра шахснинг конкрет фазилатларига айланиб қолиши ҳам, айланмаслиги ҳам мумкин. шундай қилиб, инсон шахсининг тузилиши учта таркибий қисмдан, учта кичик тизимдан иборатдир: шахснинг индивидуаллиги, унинг шахслараро муносабатлар тизимида гавдаланиши ҳамда шахснинг ўзи келиб чиқишига кўра индивидлараро, ижтимоий алоқалар ва муносабатлар субеъкти сифатида мавжуд бўлишидир. ҳар уччала кичик тузилиш бирлиги шахс обрў-эътиборида намоён бўлади. индивиднинг шахс даражасига кўтарилиши эҳтиёжи конкрет тарихий шаклда мавжуд бўлиб, синфий мазмунга эгадир. жамиятда яшаётган кишида таълим-тарбия бериш ишлари тўғри йўлга қўйилган тақдирда ижтимоий фойдали фаолиятда шахс даражасига кўтарилиш эҳтиёжининг шаклланиши ва қондирилиши …

5 / 30

р.мей, в.франкл, дж.бугентал ва бошқалар) энг нуфузли йўналишлар бўлиб ҳисобланади. асримиз бошларидаёқ веналик психатр ва психолог зигмунд фрейд (1856-1939) шахс фаоллиги манбаи ва характерининг ўзича талқинини тавсия қилган эди. з.фрейд фикрича кишининг фаоллиги худди ҳайвонлардаги каби инстинктларга, биринчи навбатда жинсий, шаҳвоний инстинктларга боғлиқ эмиш. ғарб психологиясининг, асосан америкапараст психологиянинг яна бир назарий йўналиши «инсонпарварлик психологияси» бир қарашда психоанализ назариясига зид бўлиб кўринсада аслида бир бирига яқин. карл роджерс (1902-1987), а.маслоу, абраҳам харольд (1908-1970), олпорт гордон (1897-1967) ва бошқалар шахс фаоллигининг асосий сабаби келажакка, ўзлигини намоён қилишга интилишдир деб ҳисоблайдилар. дунёни одамларнинг ўзлари ўзгартирадилар, лекин буни онгли равишда амалга ошириш учун даставвал уни ўзгартиришда, уни қуришда иштирок этишга йўналтирил- ган бўлиши керакки, бу иш жараёнида шахснинг ўзи ҳам ўзгаради. ҳозирги замон илмий психологияси киши ўз фаоллигини фаолият жараёнида ва энг аввало, биргаликдаги фаолият жараёнида намоён қилиши тўғрисидаги қоидани қабул қилади. шахс фаоллигини ва фаолиятини йуналтириб турадиган ва мавжуд вазиятларга нисбатан боғлиқ …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "shaxs psixologiyasi"

слайд 1 шахс психологияси шахс ҳақида тушунча. шахснинг тузилиши. шахс фаоллиги ва йўналтирилганлиги режа таянч иборалар: индивид йўналиш инсон эътиқод эҳтиёжлар фрустрация дунёқараш шахс одам дунёга одам бўлиб келади. субъектнинг одам зотига мансублиги индивид тушунчасида ифода қилинади. ҳайвон боласи эса дунёга келган куниданоқ ҳаётининг охиригача жонзот деб юритилади. «индивид» тушунчасида кишининг насл-насаби ҳам мужассамлашган. янги туғилган чақалоқни ҳам, катта ёшдаги одамни ҳам, мутаффаккирни ҳам, ақли заиф овсарни ҳам, ёввойи одамни ҳам, маданиятли мамлакат кишисини ҳам индивид деб ҳисоблаш мумкин. шахс ҳақида тушунча индивид сифатида дунёга келган киши алоҳида социал фазилат кашф этади, шахс бўлиб етишади. психологияда индивид томонидан амалий фаолият ва муноса батлар жараёнида ҳо...

This file contains 30 pages in PPTX format (7.3 MB). To download "shaxs psixologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: shaxs psixologiyasi PPTX 30 pages Free download Telegram