zamonaviy mediadagi manipulyatsiya va yolg’on axborotning inson ongiga ta’siri: media savodxonli

DOCX 8 pages 26.2 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 26.2 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

zamonaviy mediadagi manipulyatsiya va yolg’on axborotning inson ongiga ta’siri: media savodxonlik va digital detoks zarurati kalit so’zlar : media savodxonlik , manipulyatsiya, deepfake videolar , cambridge analytica voqeasi , yolg’on axborot , ishonchsizlik kayfiyati , manipulyatsiyaga qarshi immunitet, raqamli charchoq va “ qayta o’chirib yoqilish “ zarurati - digital detoks. zamonaviy mediadagi manipulyatsiya va yolg`on axborotning inson ongiga ta`siri : media savodxonlik va digital detoks zarurati . bugun inson shu paytgacha hech qachon bo`lmagan axborot kengligi maydonida yashamoqda . kutilgan va kutilmagan har vaqtda yangilik va ma`lumotlarning manbai va ishonchlilik ko`lami noma`lum bo`lgan xabarlarning bildirishnomalari foydalanuvchi ongini tezroq bilishga undaydi . ammo bora-bora odamlarning shartli yoxud hozirgi kun rakursida allaqachon shartsiz refleksga aylanib ulgurgan bu holat hali axborot va medianing singdiruvchilik kuchini tanishga ulgurmagan kattagina auditoriya tomonidan hech qanday tahlilsiz jalb qilinmoqda . bu esa mishel fukoning “ kim axborotga ega bo`lsa – u boshqaradi” fikrining yaqqol tasdig`idek tus olmoqda. …

2 / 8

ning sezilmas ammo juda katta foyda keltiruvchi keng tarqalgan vositalaridan biridir . ayniqsa , internet tarmoqlaridagi ma’lum bir foydalanuvchining individualistik qiziqish va muhtojligidan kelib chiqib kontent uzatuvchi algoritmlar ularning fikriga qo’shilgan holda ularning dunyoqarashlari , fikrlari va hatto qarorlarining so’nggi nuqtasini ham o’zgartirishi mumkin. bundan tashqari clickbait sarlavhalar ostidagi qalang’i-qasang’i mavzular yoritilgan videolar yoki kunning feyk yangiliklari - jamiyatda shubha uyg`otuvchi ko`pincha yolg’on axborot orqali haqiqatni o’rnini bosuvchi manipulyativ vositalar orqali odamlar eshitganda emas hatto ochiq ko’z bilan ko’rib tursa ham aldanib qolishi hech gap emas . masalan, sun’iy intellekt orqali siyosat arboblari yoki kattagina auditoriya egalarining deepfake videolarini yaratib , uni o’z manfaati yo’lida tarqatib daromad qiladiganlar soni anchagina ko’paydi . statistik ma’lumotlarga ko’ra 2024 - yilda sun’iy intellekt yordamida yaratilgan deepfake texnologiyalar orqali amalga oshirilgan firibgarliklar global miqyosda 25 milliard aqsh dollar miqdorida zarar yetkazdi. har 5 daqiqada 1ta deepfake hujumi sodir bo’lmoqda. bu firibgarlik turlari video va …

3 / 8

qanday roziliksiz to’plagan 87 million foydalanuvchi ma’lumotlari orqali ularni turli psixologik profillar asosida tasniflagan . bu ma’lumotlar orqali har bir foydalanuvchining shaxsiyati , ehtiyojlari ,qo’rquvlari va siyosiy moyilliklari aniqlanib , ularga individual tarzda maxsus propaganda xabarlari tarqatildi. ular 2016-yilgi aqsh prezidentlik saylovida donald trumpning g’alabasi orqali katta daromadni qo’lga kiritishdi . bu qanday ishladi? har bir profil egasining qo’rquvi ortidagi haloskori trump deb ko’rsatilgan targ’ibot reklamasi yotgan va bu o’z–o’zidan foydalanuvchini yaqinda bo’lishi kerak bo’lgan saylovda trumpdan boshqa tanlash imkoniyatini rad qilishga undagan. ular nafaqat axborotni , balki ongni nazorat qildilar. shu orqali ularning texnologiyasi “g’alaba keltiradigan vosita“ sifatida ko’rildi . keyinchalik ular bu taklif orqali boshqa boshqa davlatlarga ham taklif bilan chiqishdi . bu hodisa 2018-yil ushbu tashkilot qatnashchilaridan biri – insayder chris wyliening iqrori orqali fosh bo’ldi va yopildi. diqqat bilan qarang , ular foydalanuvchilarning ongini boshqarish orqali trumpning g’alabasida hal qiluvchi rol o’ynagani haqida da’vo qilgan. yolg’on …

4 / 8

unga qarshi immunitetni hosil qilish uchun faqatgina siyosat va algoritmlarni tushunish emas , media va axborotning kuchini his qilish , tanqidiy fikrlashni o’stirish , axborotni tarqatish uchun uning manbasining ishonchliligini tekshirish zarur . odamlar uchun yaratilgan sensatsion kontent va yangiliklarni ular faqat sarlavhani o’qishgina orqali ishonch reaksiyasini bildirishadi. vaholanki, buning ortida turgan manipulyatsiya egalarining niyati ham shu , sarlavha – emotsiyani qo’zg’atuvchi trigger , sizni shu zahoti o’qib yoki ko’rib bilishga undash. protsedura juda oddiy ammo ish beradi . iste’molchini shoshiltirish uning hech qanday savol va tahlilsiz axborotga ishontiradi . shuning uchun ham manipulyatsiyadan himoyalanish usullariga ko’ra yangilik va qiziq bo’lgan ma’lumotlarni sarlavhani bilishdan so’ng bir necha daqiqalik tanaffus qilib keyin butun ma’lumotni o’qish maslahat beriladi. bu esa miyaning avtomatik reaksiya beruvchi qismini “ sovutadi “ va ratsional fikrlashni oshiradi. bu information manipulyatsiyaga qarshi “mikro immunitet” yaratishning bir usuli. raqamli charchoq va digital detoks: media bosimidan qutulish harakati . bugungi …

5 / 8

ongini asta-sekin ichki xotirjamlik sari yo’naltira oladi. misol uchun mashhur britaniyalik aktrisa emma watson raqamli charchoq boshlanganini tan olib , o’zining ijtimoiy tarmoqlaridagi faolligini vaqtincha cheklab qo’ygan .u intervyularudan birida: “ men o’zimga kerak bo’lmagan axborotni o’qib chiqishdan charchadim . oxiri o’zimni eshitmay qo’ydim “ degan . yana bir misol ,yaponiyada ayrim ofislar ishchilariga haftada bir kun telefon o’chirib yashashni tavsiya qilmoqda. bundan tashqari , apple va android tizimlari foydalanuvchilar o’zlarini nazorat qilishsin deb : “ screen time “ va “ digital wellbeing “ funksiyalarini yaratdi. shu orqali inson o’z ongini ongli va ixtiyoriy ravishda axborotning haddan ortiq yukidan ozod qilib , fikrlash va his qilish qobiliyatini tiklaydi, hozirgi til bilan aytganda “ qayta o’chirib yoqadi “. media savodxonlik : ongni mudofaa qilish uchun. davr talabi axborotga ishonch bilan emas tahlil bilan yondashish ekan , insonga buning uchun media haqidagi bilim ko’nikmalari suvdek zarur. ma’lum bir ma’lumotga aqlan qarshi “ …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "zamonaviy mediadagi manipulyatsiya va yolg’on axborotning inson ongiga ta’siri: media savodxonli"

zamonaviy mediadagi manipulyatsiya va yolg’on axborotning inson ongiga ta’siri: media savodxonlik va digital detoks zarurati kalit so’zlar : media savodxonlik , manipulyatsiya, deepfake videolar , cambridge analytica voqeasi , yolg’on axborot , ishonchsizlik kayfiyati , manipulyatsiyaga qarshi immunitet, raqamli charchoq va “ qayta o’chirib yoqilish “ zarurati - digital detoks. zamonaviy mediadagi manipulyatsiya va yolg`on axborotning inson ongiga ta`siri : media savodxonlik va digital detoks zarurati . bugun inson shu paytgacha hech qachon bo`lmagan axborot kengligi maydonida yashamoqda . kutilgan va kutilmagan har vaqtda yangilik va ma`lumotlarning manbai va ishonchlilik ko`lami noma`lum bo`lgan xabarlarning bildirishnomalari foydalanuvchi ongini tezroq bilishga undaydi . ammo bora-bora ...

This file contains 8 pages in DOCX format (26.2 KB). To download "zamonaviy mediadagi manipulyatsiya va yolg’on axborotning inson ongiga ta’siri: media savodxonli", click the Telegram button on the left.

Tags: zamonaviy mediadagi manipulyat… DOCX 8 pages Free download Telegram