yatrogeniya

DOCX 7 sahifa 530,5 KB Bepul yuklash

7 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 530,5 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 7

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 7

4-mаvzu. hоzirgi zаmоn tibbiyotidа yatrоgеniya vа evtаnаziya muаmmоlаri yatrogeniya- bu shifokorning noto’g’ri va to’g’ri harakatlari asosida rivojlanib, natijada organizm funksiyalari buzilishi, odatiy faoliyatini cheklashi, nogironlik yoki o’limga olib keluvchi profilaktik, diagnostik, davolash aralashuvi va muolajalarning nohush asoratlaridir. “yatrogeniya” termini yunon tilidan olingan bo’lib, iatros – shifokor, genes – keltirib chiqaruvchi, ya’ni “shifokor tomonidan keltirib chiqarilgan kasallik” degan ma’noni anglatadi. yatrogeniya asosida hulq atvor me’yorlarini buzilishi, bilim va malakaning yetishmasligi va sovuqqonlik yotadi. bunda asosiy rolni, shubhasiz, shifokorlik etikasini buzilishi o’ynaydi. shuning uchun deontologiya va yatrogeniya muammolari o’zaro bog’liqdir. yatrogeniya sabablari ko’lami keng. bugungi kunda yatrogen patologiyasi e’tibor berilmaydigan yoki sezmaslik mumkin bo’lmagan jiddiy tibbiy-ijtimoiy muammoga aylandi. shuni qayd etish kerakki yatrogeniyaning o’sib borishi, shifokorning be’morga bo’lgan salbiy psixologik va psixik ta’siriga bog’liq. adabiyotlarda yana yatrogeniyani diagnostik va davolash patologiyalari, davolash va tashxis asoratlari, tibbiyotdagi noxush holatlar, dori kasalligi, dorilarning nojo’ya ta’siri, “ikkilamchi kasalliklar”, gospitalizm deb ham ataladi. xirurgiyada yatrogen patologiyaning …

2 / 7

irishganda shuni esda tutishi kerakki, u bemor uchun katta ma’lumot manbaidir va unga qarab bemor o’z holati haqidagi malumotga ega bo’ladi. dori yatrogeniyasi– bu bemorda shifokor buyurgan dori moddalarini qabul qilingandan keyin kelib chiquvchi buzilishlardir. somatik yatrogeniyalar – bu turli xil tibbiy muolajalar (jarrohlik operatsiyalari, anesteziologik yordamlar, reanimatsion yordamlar, davolash-diagnostik muolajalar, profilaktik muolajalar) natijasida kelib chiquvchi kasallik. infeksion yatrogeniya – bu be’morda tibbiyot xodimlarining noto’g’ri xarakatlari tufayli kelib chiquvchi infeksiya. infeksion yatrogeniyaning sababi diagnostik, organizatsion va davolash – profilaktik tadbirlarda aseptika qonunlariga rioya qilmaslik. bundan tashqari infeksion yatrogeniya sababi gemokomponent terapiya va emlashlarni o’tkazishda ehtiyot qoidalarini buzish. faqatgina jarrohlik amaliyotining barcha bosqichlarida aseptika qoidalariga qat’iy rioya qilishgina infeksion yatrogeniyaning oldini olish imkonini beradi. barcha sanalgan yatrogeniyalarning jarrohlikka aloqasi bor. ayniqsa somatik yatrogeniyalar guruxidan eng xavflisi bo’lib diagnostik yatrogeniyalar xisoblanadi, u esa o’z ortidan noto’g’ri davolash, invaziv tekshirish usullaridan keyin infeksion asoratlar kelib chiqishi mumkin. tibbiyotda turli yatrogen patologiyalar kelib chiqish …

3 / 7

h. davolash – profilaktika bosqichida: -operatsiyaga tayyorgarlikni noto’g’ri va yetarli bo’lmasligi, operatsiyadan oldingi va keyingi profilaktika asoratlari -operatsiyani noto’g’ri bajarish(operatsiya ko’lamini asossiz ravishda kengaytirish yoki kamaytirish, tavsiya etilmagan jarrohlik aralashuvlarini bajarish, a’zo va to’qimalarning jaroxatlanishi, yot jismni qoldirish) -evtanaziyada bevosita va bilvosita qatnashish. ko’pincha kasbiy bilimlarning yetishmasligi xirurgiyadagi yatropatgeniyalarning sababi bo’lib qolishi mumkin. masalan bemorda kam uchraydigan va qiyin tashxis qo’yiladigan kasallik bo’lganda shifokor bilimining yetishmasligi oqibatidagi yatrogen patologiya kelib chiqishi mumkin. bunday yatropatogeniyalarning yaqqol misoli qilib davriy kasalliklardagi ko’p sonli jarroxlik aralashuvlarini keltirish mumkin. kelib chiqishi fizik omillarga asoslangan yatrogen kasalliklarni davolash (turli xil diagnostik va davolash muolajalari va operatsiyalar) konservativ (fizioterapiyaning turlari, medikamentoz, sanator-kurort davolash) yoki qayta operatsiya qilishni talab qilishi mumkin, masalan, chandiqlanish kasalligida, operatsiya qilingan oshqozon kasalliklarida. kelib chiqishi fizik omillarga asoslangan yatropatogeniyalar profilaktikasida hаr qanday ko’lamdagi instrumental tekshiruv usullari va diagnostik va davolash xarakteridagi muolajalarga ko’rsatmalarni ongli ravishda cheklash, operativ davolashni faqatgina kasallik etiologiya va …

4 / 7

kldagi azoblarini to’xtatish iltimosini bajarish amaliyoti. laboratoriyadagi va daydi hayvonlarni uxlatib o’ldirish ham “evtanaziya” deyiladi. evtanaziya ikki turga bo’linadi: passiv evtanaziya (be’mor xayotini ta’minlab turgan davoni tibbiyot xodimlari tomonidan kasddan to’xtatish) va aktiv evtanaziya (o’layotgan be’morga tez va og’riqsiz o’limga olib keluvchi preparatlarni yuborish yoki boshqa amallarni bajarish). bundan tashqari ixtiyoriy yoki noixtiyoriy evtanaziyalarni farqlash lozim. ixtiyoriy evtanaziya bemor iltimosi yoki oldindan berilgan roziligi bilan o’tkaziladi. noixtiyoriy evtanaziya be’mor roziligisiz, odatda xushsiz yetgan holatida amalga oshiriladi. u nokompitent bemor bilan qarindoshlari yoki javobgar shaxs tomonidan berilgan rozilik bilan amalga oshiriladi. rossiyada aktiv va passiv evtanaziya jinoyat hisoblanadi va qasddan sodir etilgan jinoyat kabi tasniflanadi. o’zbekistonda evtanaziyaning barcha turi ta’qiqlangan. nazorat savollari: 1. yatrogeniya nima? 2. yatrogeniyaning qanday turlarini bilasiz? 3. yatropatogeniya va uning profilaktikasi. 4. evtanaziya nima va uning qanday turlari bor? image1.jpeg image2.jpeg image3.jpeg image4.png

5 / 7

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 7 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"yatrogeniya" haqida

4-mаvzu. hоzirgi zаmоn tibbiyotidа yatrоgеniya vа evtаnаziya muаmmоlаri yatrogeniya- bu shifokorning noto’g’ri va to’g’ri harakatlari asosida rivojlanib, natijada organizm funksiyalari buzilishi, odatiy faoliyatini cheklashi, nogironlik yoki o’limga olib keluvchi profilaktik, diagnostik, davolash aralashuvi va muolajalarning nohush asoratlaridir. “yatrogeniya” termini yunon tilidan olingan bo’lib, iatros – shifokor, genes – keltirib chiqaruvchi, ya’ni “shifokor tomonidan keltirib chiqarilgan kasallik” degan ma’noni anglatadi. yatrogeniya asosida hulq atvor me’yorlarini buzilishi, bilim va malakaning yetishmasligi va sovuqqonlik yotadi. bunda asosiy rolni, shubhasiz, shifokorlik etikasini buzilishi o’ynaydi. shuning uchun deontologiya va yatrogeniya muammolari o’zaro bog’liqdir. yatrogeniya...

Bu fayl DOCX formatida 7 sahifadan iborat (530,5 KB). "yatrogeniya"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: yatrogeniya DOCX 7 sahifa Bepul yuklash Telegram