o’zbekistonning yer resurslari. lalmi va yaylov tuproqlar

PPTX 10 стр. 137,9 КБ Бесплатная загрузка

10 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 137,9 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 10

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 10

ўзбекистон республикаси қишлоқ хўжалиги вазирлиги тошкент давлат аграр университети термиз филиали o’zbekistonning yer resurslari. lalmi va yaylov tuproqlar термиз - 2019 aгробиология факультети агрокимё ва агротупроқшунослик фанидан ўзбекистон республикаси қишлоқ хўжалиги вазирлиги тошкент давлат аграр университети термиз филиали тузувчи:ўқитувчи қ.х.ф.д с.болтаев o’zbekistonning yer resurslari. lalmi va yaylov tuproqlar режа: 1. o‘zbekistonning tuproq qoplami 2.yaylov mintaqasi 3.yaylov mintaqasi 4.tog’va yaylov mintaqasi tayanch iboralar: tupror qoplami, tog’ mintaqasi, yaylov, o’simlik, tuproq xaritasi, xaritanomasi, cho’l va adir. adabiyotlar: a1, a2, q1, q2, x1, x2, internet saytlari. o‘zbekistonning tuproq qoplami, o‘simlik va hayvonot dunyosi juda xilma-xil bo‘lib, ular tabiatning boshqa elementlariga, xususan, relyefi va iqlimiga bog‘liq holda joylashgan. k.z.zokirov tavsiya etgan to‘rtta: cho‘l, adir, tog‘ va yaylov mintaqalarining har biri o‘ziga xos iqlim, tuproq qoplami, o‘simlik va hayvonot dunyosiga ega. cho‘l mintaqasi o‘zbekiston hududining 70 foizini ishg‘ol qiladi. cho‘l tuproqlari xilma-xil bo‘lib, unda sur-qo‘ng‘ir, qumli cho‘l, o‘tloq-botqoq, taqir va bo‘z tuproqlar uchraydi. ustyurt platosi, …

2 / 10

ar uzoq vaqt ishlov berilishi natijasida tabiiy xususiyatini o‘zgartirib, madaniy bo‘z tuproqlarga aylangan. o‘simliklari.cho‘l mintaqasining yozi quruq, jazirama issiq, yog‘inga nisbatan potensial bug‘lanish ko‘p bo‘lganligi tufayli, o‘simliklar shu sharoitga moslashgan. cho‘lda bahorda arpag‘on, lola, lolaqizg‘aldoq, qorabosh, boychechak, binafsha, chuchmoma, tariqbosh, chig‘ir, isfarak, iloq, kovrak kabilar o‘sadi. bu o‘tlar yozda sarg‘ayib, qurib qoladi, qurg‘oqchilikka chidamli o‘simliklar esa o‘saveradi. ularning eng muhimlari qumli yerlarda o‘suvchi saksovul, selin, juzg‘un, qora qandim, cherkez, quyonsuyak va iloq. o‘zbekistonning sho‘rxok joylarida yulg‘un, sho‘ra, sho‘r ajriq, shuvoq, sarisazan, baliqko‘z o‘ssa, toshloqli yerlarida siyrak holda burgan, qora bayalich, isiriq o‘sadi. o‘zbekiston cho‘l mintaqasining daryo vodiylarida (amudaryo, sirdaryo, zarafshon, chirchiq va b.) to‘qayzorlar joylashib, qizilmiya, yantoq, qamish, qo‘g‘a, kendir, turang‘il, tol, jiyda, yulg‘un, chakanda (oblepixa) kabi o‘simliklar o‘sadi. cho‘l hayvonlari. cho‘l hayvonlari mahalliy sharoitga moslashgan bo‘lib, aksariyatining rangi qum rangidadir. cho‘llardagi ba’zi hayvonlar (yumronqoziq, qo‘shoyoq, ko‘rsichqon) jazirama issiq va quruq yozga moslashgan. yozda kunduzi qumlar +75 + 80°c qizib …

3 / 10

rotlardan qoraqurt, chayon, falanga (biy), chigirtka kabilar mavjud. bular ichida qoraqurt o‘ta zaharli o‘rgimchaksimonlar turiga kiradi. cho‘l mintaqasi to‘qayzorlarida chiyabo‘ri, tulki, bo‘ri, to‘qay mushugi, to‘ng‘iz, qirg‘ovul, qarqara, birqozon, g‘oz, o‘rdak va boshqalar yashaydi. adir mintaqasi. okean sathidan 400-500 m.dan 1000-1200 m.gacha bo‘lgan balandliklarda joylashgan. oddiy bo‘z tuproq tog‘ etaklarida, 500-600 m dan 1000 m gacha bo‘lgan balandliklarda tarqalgan, tarkibida chirindi 1,5-2,5 foizni tashkil etadi. okean sathidan 1000-1600 m balandliklarda to‘q tusli bo‘z tuproqlar tarqalgan bo‘lib, tarkibidagi chirindi miqdori 3-4 foizga boradi, ko‘pincha bahorikor ekinlar ekiladi. adir mintaqasida cho‘lga nisbatan o‘simliklar ko‘proq bo‘lib, bahorda qizil, sariq rangdagi lolalar va chuchmomalar bilan qoplanadi. shuningdek, qo‘ng‘irbosh, rang, sasir, yantoq, kavrak va gulxayrilar o‘sadi. adirlarda zirk, na’matak, do‘lana kabi buta va chinor, terak, qayrag‘och kabi daraxtlar o‘sadi. adir mintaqasida cho‘lga xos sudralib yuruvchilardan kaltakesak (agama, gekkon)lar, ilon (kapchabosh ilon, zaharli ko‘k ilon)lar, hatto falanga, chayon kabi hasharotlar ham uchraydi. adirda tulki, bo‘ri, toshbaqa, yumronqoziq, …

4 / 10

nok, xandon pista kabi mevali daraxtlar ham uchraydi. tog‘ mintaqasining 1400 m dan 2500 m gacha bo‘lgan balandliklarida archa, yong‘oq, turkiston qayini, teraklardan tashkil topgan o‘rmonlar uchraydi. o‘rmonlar suv oqimlarini tartibga soladi, sellarning oldini oladi, tuproqlarni yuvilib ketishdan saqlaydi, havo haroratini mo‘tadillashtiradi, havodagi zararli moddalarni yutib, kislorod chiqaradi. tog‘ mintaqasida hayvon turlari adirga nisbatan ko‘p. lekin havoning salqinligi tufayli sudralib yuruvchilar kam bo‘lib, oloy tog‘ iloni, turkiston agamasi uchraydi. tog‘ mintaqasida o‘rmon sichqoni, oq sichqon, ko‘rshapalak, oq suvsar, qunduz, o‘rmon olmaxoni, qo‘ng‘ir ayiq, chiрor sirtlon, silovsin, bo‘ri, tulki, bo‘rsiq, quyon, to‘ng‘iz yashaydi. qushlardan burgut, tasqara, itolg‘a, kaklik, boltatumshuq, bulbul kabilar mavjud. yaylov mintaqasi. yaylov mintaqasi 2700-2800 m dan balandda joylashgan bo‘lib, iqlimi sovuq va nam. bunday sharoitda och qo‘ng‘ir va o‘tloq tuproqlar hosil bo‘ladi. yaylov mintaqasi subalp va alp o‘tloqlaridan iborat. ayrim, quyoshga teskari yonbag‘irlarda yil bo‘yi qor saqlanishi mumkin. subalp o‘tloqlarda, asosan, baland bo‘yli o‘tlar, shuningdek, boshoqlilardan yovvoyi arpa, …

5 / 10

lardan tashkil topgan o‘rmonlar uchraydi. o‘rmonlar suv oqimlarini tartibga soladi, sellarning oldini oladi, tuproqlarni yuvilib ketishdan saqlaydi, havo haroratini mo‘tadillashtiradi, havodagi zararli moddalarni yutib, kislorod chiqaradi. tog‘ mintaqasida hayvon turlari adirga nisbatan ko‘p. lekin havoning salqinligi tufayli sudralib yuruvchilar kam bo‘lib, oloy tog‘ iloni, turkiston agamasi uchraydi. tog‘ mintaqasida o‘rmon sichqoni, oq sichqon, ko‘rshapalak, oq suvsar, qunduz, o‘rmon olmaxoni, qo‘ng‘ir ayiq, chiрor sirtlon, silovsin, bo‘ri, tulki, bo‘rsiq, quyon, to‘ng‘iz yashaydi. qushlardan burgut, tasqara, itolg‘a, kaklik, boltatumshuq, bulbul kabilar mavjud. foydalanilgan adabiyotlar 1.ш.холиқулов, п.узоков, и.бобохўжаев “тупроқшунослик” тошкент 2013 7-535 бет дарслик 2. н.раупова, х.махсудов, б.камилов, х.намозов «тупроқшунослик», тошкент, 2013 5-215 бет дарслик 3. н.раупова, б.камилов, г.содиқова, н. кучкарова “тупроқшуносликдан амалий машғулотлар” тошкент тошдау 2012 5-32 бет 4. мусаев б.с. “агрокимё” т.: «шарқ» матбаа-акциядорлик компанияси, 2001. 5.oʻzbekiston respublikasining „standartlashtirish toʻgʻrisida”gi qonuni (1993 - yil 28 - dekabr, 1002-xii-son). 6.muhammadiyev j .axborot xavfsizligini huquqiy ta’minlash. http://huquqburch.uz/uz/article/2817/ 7.bernhardsen t. geographic information systems: an introduction. …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 10 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o’zbekistonning yer resurslari. lalmi va yaylov tuproqlar"

ўзбекистон республикаси қишлоқ хўжалиги вазирлиги тошкент давлат аграр университети термиз филиали o’zbekistonning yer resurslari. lalmi va yaylov tuproqlar термиз - 2019 aгробиология факультети агрокимё ва агротупроқшунослик фанидан ўзбекистон республикаси қишлоқ хўжалиги вазирлиги тошкент давлат аграр университети термиз филиали тузувчи:ўқитувчи қ.х.ф.д с.болтаев o’zbekistonning yer resurslari. lalmi va yaylov tuproqlar режа: 1. o‘zbekistonning tuproq qoplami 2.yaylov mintaqasi 3.yaylov mintaqasi 4.tog’va yaylov mintaqasi tayanch iboralar: tupror qoplami, tog’ mintaqasi, yaylov, o’simlik, tuproq xaritasi, xaritanomasi, cho’l va adir. adabiyotlar: a1, a2, q1, q2, x1, x2, internet saytlari. o‘zbekistonning tuproq qoplami, o‘simlik va hayvonot dunyosi juda xilma-xil bo‘lib, ular tabiatning ...

Этот файл содержит 10 стр. в формате PPTX (137,9 КБ). Чтобы скачать "o’zbekistonning yer resurslari. lalmi va yaylov tuproqlar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o’zbekistonning yer resurslari.… PPTX 10 стр. Бесплатная загрузка Telegram