минерал ўғитлар ишлаб чиқариш технологиялари

PPT 154 pages 29.6 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 154
o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi buxoro davlat universitet kimyo-biologiya fakulteti analitik kimyo fanidan mavzu: минерал ўғитлар ишлаб чиқариш технологиялари озуқа элементлари қишлоқ хўжалик экинларидан мўл-кўл ҳосил олиш гарови – уларни тўлиқ ва етарлича озиқлантиришдир. ўсимликларнинг ҳаёти учун ёруғлик, иссиқлик, сув ва озуқавий моддалар жуда зарурдир. бу шартларнинг барчаси тенг қимматли ва жуда кераклидир. ўсимликларнинг озуқавий моддаларга бўлган эҳтиёжи – ўсимликнинг тури ва бу моддаларнинг шаклларига боғлиқ бўлади. ўсимлик таркибига 70 дан ортиқ кимёвий элементлар киради, лекин уларнинг 16 таси ҳаёт фаолияти учун жуда муҳимдир. улар органоген,кул ва микроэлементларга гурухланди: органоген элементлари(4) : углерод, кислород, водород ва азотлар киради. кул элементлари(5) :фосфор, калий, кальций, магний ва олтингугурт микроэлементлар(7) :бор, молибден, мис, рух, кобальт темир ва марганецлар киради.. ўсимликлар таркибига кирган мухум 16 та элементлар гуруҳлари оргоноген золли микро углерод, кислород, водород, азот фосфор, калий, кальций, магний, олтингугурт бор, молибден, мис, рух, кобольт, марганец, темир ўсимлик қуруқ массасига нисбатан, …
2 / 154
ука элементларнинг ўсимлик ўсишидаги ахамияти азот (n) ўсимликларнинг ривожланиши ва оқсил моддаларини ҳосил қилиши учун энг муҳим элемент ҳисобланади. оқсил таркибида азот миқдори 15-19% атрофида бўлади. азот хлорофилл таркибига киради. азот фотосинтезда, ўсимлик ва ҳайвонлар организмида ферментлар-катализаторлар жараёнларида қатнашади. азот тупроққа аммиак, амид ва нитрат шаклларида келиб тушади, азот шаклининг самарадорлиги ўсимликнинг биологик ҳусусияти ва ундаги углеводлар миқдорига боғлиқ. углевод миқдори етарли бўлмаганда, ўсимлик аминокислоталар ва оқсиллар ҳосил қилиш учун азотни ишлата олмайди. аммиакли азот ўсимликлар томонидан нитратга қараганда самаралироқ ўзлаштирилади. азот етишмаганда, бошоқли ўсимликларнинг ғужланиши, мевали ва реза мева экинларнинг гуллаши камаяди, оқсил миқдори ва ҳосилдорлик камаяди. фосфор (р) – ўсимликларни озиқлантиришда асосий элементларидан биридир, у ҳужайраларнинг ядроси, ферментлар, витаминлар ва бошқа муҳим бирикмалар таркибига киради. фосфор углеводлар ва азотли моддаларга айланиш жараёнларида қатнашади. фосфор ўсимликларда органик ва минерал формаларда иштирок этади. фосфорнинг минерал бирикмалари (ортофосфор кислота тузлари) углеводлар ва бошқа биокимёвий жараёнлар синтезида қўлланилади. бу жараёнлар қанд лавлаги …
3 / 154
млигини ошишига олиб келади ва уларни ётиб қолишга чидамлилигини оширади. картошка тугунакларида крахмал миқдорини, қанд лавлаги илдизларида шакар миқдорини оширади. дон, сабзавот экинлари, пахта толаси, каноп ва зиғир толасининг сифати ва турли мевалар(узум, шафтоли, апельсин ва олма)нинг таъмини яхшилайди ҳосилнинг кўпайишига олиб келади. . калийнинг етишмаслиги уларнинг сифатига салбий таъсир этади. калий етишмаганда, ўсимлик замбуруғ касаллигига тезда чалинади. ўғит қўллаш ҳисобига ҳосилнинг ортиши (ц/га) маҳсулот тури ўғитсиз ўғит билан пахта 8-9 27-30 буғдой 7-8 20-40 шакар қамиш 100-120 200-500 тупроққа фосфор, азот ва калий солиш ҳисобига ҳосилдорликнинг ўсиши маҳсулот тури 1 т солинган ўғит ҳисобига (n, p2o5, k2o) ҳосилдорликнинг ўсиши, т n p2o5 k2o пахта 10-14 5-6 2 қанд лавлаги 120-160 50-55 40-50 буғдой 12-15 7-8 3-4 тупроқдан ҳосил билан чиқиб кетадиган озука элементлар микдори (кг/га) таъсир этувчи моддалар ҳосилдорлик, ц/га қишки буғдой – 30 қанд лавлаги - 270 жўхори пояси - 600 n 112 166 150 p2o5 39 42 …
4 / 154
кж. бу гетероген система экзотермик жараён бўлиб, катта тезлик билан боради ва куп миқдордаги иссиқлик ажралиб чиқади nh4no3 нинг сувда эрувчанлиги кристаллар шакли: i — кубсимон; 11 — тригонал; iii — ромбик-монокленик; iv — бипирамидал ромбик; v — тетрагонал. аммоний нитратнинг ёпишқоқлигини камайтириш учун қўйдаги усуллардан сувда яхши эрувчанлиги, эрувчанлик коэффиценти юкорилиги, гигроскониклиги ва полиморф узгарувчанлиги сабабли аммоний нитрат кристаллари узаро ёпишиб, қаттиклашиб колади. сепилувчанлиги йуқолиб, уни ишлатиш кийинлашади. аммоний нитратнинг ёпишқоқлигини камайтириш учун қўйдаги усуллардан фойдаланилади: 1. махсулот таркибида жуда оз микдорда (0,2%) сув колгунча буғлатилади, донадорланади ва совутилади. бунда 32ºс-дан қуйи ҳароратда турғун, (стабил) булган унинг 1у-шакли хосил булади. 2. махсулот кристаллангунча турли қушимчалар кушилади. бундай кушимчалар сифатида магнезит ёки доломитни нитрат кислотада парчалаш йули билан олинган магний нитрат, кальций ва магний нитратлари, фосфорит ёки апатитни нитрат кислотада парчалаш оркали хосил килинган махсулотлар, диаммонийфосфат, аммоний сульфат. бунда магний нитрат мg(noз)2*6н2о кристаллогидратини хoсил қилиб, аммоний нитратнинг п-шаклини 111-га утишини …
5 / 154
, 165 0с хароратда бир сутка давомида масса жихатдан 6% микдори парчаланади. намлик ортиши билан парчаланиш тезлиги хам ортади. харорат 200-270°с да парчаланиш тезлиги янада ортади: nh4nоз n2о(г) + 2н2о(г) + 36,8 кж харорат 400-500°с гача тез кутарилса, парчаланиш реакцияси портлаш билан содир булади: nh4nо3n2 + н2о + о2 + 118 кж. амалда 300ºc харорат портлашга сабаб булади. саноатда дс буйича донадор аммоний селитрасини қуйидаги навлари ишлаб чиқарилади: таркиб мос,% олий нав биринчи нав а категория в категория 1 котегория nh4no3 98 n 34.4 34.0 намлик 0.2 0.3 сув тутувчи қўшимча 0.3% бўлса намлик 0.6 сао(mgo) хисобида нитратлар 0,2-0,5 0,2-0,5 меъёрланмайди p2o5 хисоб фосфатлар рап 0,5-1,2% 0,5-1,2 (nh4)2so4 0.3-0.7 ph=10% 5 5 5 фосфосульфатли қўшимчалар бўлса рн 4 4 4 донадорлик таркиби 1-3 мм 93 1мм 4% 1-4мм 95 1мм 4% 1мм 4% статик мустахкам 5н 7н 5 н сепилувчанлик 100% 100% 100% карбамид ишлаб чиқариш технологияси nн2соnн2 (nн2)2со . …

Want to read more?

Download all 154 pages for free via Telegram.

Download full file

About "минерал ўғитлар ишлаб чиқариш технологиялари"

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi buxoro davlat universitet kimyo-biologiya fakulteti analitik kimyo fanidan mavzu: минерал ўғитлар ишлаб чиқариш технологиялари озуқа элементлари қишлоқ хўжалик экинларидан мўл-кўл ҳосил олиш гарови – уларни тўлиқ ва етарлича озиқлантиришдир. ўсимликларнинг ҳаёти учун ёруғлик, иссиқлик, сув ва озуқавий моддалар жуда зарурдир. бу шартларнинг барчаси тенг қимматли ва жуда кераклидир. ўсимликларнинг озуқавий моддаларга бўлган эҳтиёжи – ўсимликнинг тури ва бу моддаларнинг шаклларига боғлиқ бўлади. ўсимлик таркибига 70 дан ортиқ кимёвий элементлар киради, лекин уларнинг 16 таси ҳаёт фаолияти учун жуда муҳимдир. улар органоген,кул ва микроэлементларга гурухланди: органоген элементлари(4) : углерод, кислород, водород ва азотлар киради....

This file contains 154 pages in PPT format (29.6 MB). To download "минерал ўғитлар ишлаб чиқариш технологиялари", click the Telegram button on the left.