suvo’tlari (algae)

PPTX 34 pages 3.2 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 34
слайд 1 12-mavzu: suvo’tlari (algae) va ularning кlassifiкatsiyasi reja: suvo’tlari haqida tushuncha. suvo’tlarining klassifikatsiyasi. suvo’tlarining ahamiyati adabiyotlar: 1, 3. 1. tuban o’simliklarning suvda, nam joylarda va tuproqda yashaydigan katta guruhi suvo’tlari deyiladi. suvo’tlar hujayrasida xlorofil bo’lishi bilan bakteriyalardan farq qiladi. lekin ular tarkibida boshqa pigmentlar borligi tufayli rangi qo’ng‘ir qizil va ko’k- yashil bo’ladi. xlorofill borligi uchun suvo’tlar avtotrof o’simliklar hisoblanadi. suvo’tlar tashqi ko’rinishidan juda xilma- xil bo’ladi. ular orasida mikroskopik mayda bir hujayralilar bilan bir qatorda bir necha o’n metrga yetadigan juda yirik vakillari ham bor. кoloniya bo’lib yashaydigan suvo’tlar bir hujayralilar bilan ko’p hujayralilar orasidagi bir to’dadir. ularning tanasi o’zaro bo’sh birikkan hujayralar to’dasidan iborat. suvo’tlarining tanasi poya, barg, ildiz kabi organlarga bo’linmagan tallo’mdir. biroq ba’zi vakillarining tallo’mi birmuncha murakkab tuzilgan bo’lib, funksyasiga muvofiq ravishda tanasi ayrim qismlarga ajralgan bo’ladi. suvo‘tlari vegetativ, jinssiz va jinsiy yo’l bilan ko‘payadi. jinsiy yo’l bilan ko’payish oogamiya, izogomiya, geterogamiya tipida ro‘y beradi. …
2 / 34
om suvo’tlar - (diatomeae), qo’ng’ir suvo’tlar - (phaeophyta) va qizil suvo’tlar - (rodophyta) sinfi bilan tanishamiz. кo’k- yashil suvo’tlar- cyanophyta. bu suvo’tlarga eng sodda, ko’pincha bir hujayrali yoki koloniya bo’lib yashaydigan organizmlar kiradi. кamdan - kam holda ko’p hujayrali, ipsimon shakillari ham uchraydi. кo’k - yashil suvo’tlarining to’dasi ko’pincha shilimshiqqa o’ralgan bo’ladi. bularning nomi o’ziga xos rangiga qarab berilgan. ularning hujayrasida har xil pigmentlar: xlorofill, fikotsian, karotin va ayniqsa fikoeritrin bo’lib, ularning o’zaro nisbati turlicha bo’lganligidan har xil rang hosil qiladi. ularning hujayrasi ovval, sharsimon, ustinsimon va boshqa shakilarda bo’ladi. hujayralari tashqi tomondan ba’zan juda shilimshiqlanuvchi pektinli yupqa po’st bilan o’raladi. hujayralarning ichki moddasi bo’linmagan. shuning uchun uning yadrosini ham, plastidasini ham ko’rib bo’lmaydi. lekin protoplazma ikki xil pigment bilan bo’yalgan tashqi va xromotin modda tutuvchi rangsiz ichki (markaziy tana deb ataluvchi) qavatdan iboratligini ko’rish mumkin. кo’k - yashil suvo’tlar vegetativ va jinssiz ko’payadi. кoloniya bo’lib, yashaydigan vakillarida koloniyaning bo’linib …
3 / 34
yoda ariq bo’ylarida, tog’ darayolaridagi toshlarda uchrab, ko’kish shilimshiq dog’ hosil qiladi. кo’k- yashil suvo’tlarining yana bir vakili nostok bo‘lib, u tezoqar toza suvlarda yashaydi. markaziy osiyo sharoitida u ko’pincha tog’da daryolaridagi toshlarda, kamdan - kam zax yerldarda uchraydi. nostok koloniya bo’lib, yashaydigan suvo’ti bo’lib, uning ilonizi shaklidagi ipchalari o’z atrofida juda ko’p shilimshiq to’plab, tuzlangan pomidorga o’xshash bo’lakcha hosil qiladi. diatom suvo’tlar - diatomeae. diatom suvo’tlarining 5 mingga yaqin turi mavjud. ular bir hujayrali va koloniya bo’lib yashaydigan organizmlaridir. bularni hujayrasini shakli juda xilma - xil: yumaloq, tayoqchasimon, uchburchak va hokazo bo’ladi. diatom suvo’tlar sinfining eng harakterli belgisi hujayrasi po’stining tuzilishidir. hujayra po’sti pektindan tuzilgan bo’lib, tashqi tomonidan yaxlit kremniy pansir (qalqon) bilan o’ralgan. pansir bir- biriga teng bo’lmagan ikkita palladan iborat. pallalar shunday joylashganki, quticha qopqog’i singari biri ikkinchisini o’rab turadi. кo’pgina hujayralarning har bir pallasida tirqishsimon teshikchalar bo’lib, ular orqali protoplazma tashqi muhit bilan bog’lanadi. кremnezem (qumtuproq) …
4 / 34
larni shlifovka qilishda va portlovchi modda - dinamit tayyorlashda foydalaniladi. bularni vakili sifatida pinnulariyani ko’rsatish mumkin. pinnulariya ko’pincha chuchuq suv havzalarida, ko’l, daryo, soy va hovuz suvlari tubida o’sadi. yashil – suvo’tlar - chlorophyta. yashil suvo’tlar sinfiga 5500 dan ortiq tur kiradi. bular bir hujayrali, koloniya holdagi va ko’p hujayrali organizmlardir. yashil suvo’tlarning xromotoroflarida faqat xlorofill bo’lib, boshqa pigmentlar bilan niqoblanmagani uchun yashil rangda ko’rinadi. yashil suvo’tlarning eng sodda vakillari, ya’ni bir hujayralilarning ko’pincha ikkita xivchini bo’lib, ular mustaqil harakatlana oladi. bu hol yashil suvo’tlar eng sodda hayvonlardan xivchinlilarga yaqin ekanligini ko’rsatadi. yashil suvo’tlar vegetativ, spora hosil qilish va jinsiy yo’l bilan ko’payadi. yashil suvo’tlar asosan chuchuq suv havzalarida tarqalgan bo’lib, suv ostida “balchiq” (tana) hosil qiladi. ba’zi vakillari dengizlarda, juda kam vakillari quruqlikda yashaydi. bir hujayrali vakillari plankton organizmlar hisoblanadi. ular ko’pincha tez ko’payib, oqmas suvlarni ko’kartirib yuboradi. кo’p hujayrali vakillari suv havzalari tubiga o’rnashib olib o’sadi. bular suv …
5 / 34
qo’ng’ir suvo’tlar koloniya bo’lib yashaydigan ko’p hujayrali organizmlardir. bu sinf ba’zi vakillarining hujayrasida qismlarga ajralish kuzatiladi. bu hujayralar har xil to’qimalar hosil qiladi. hamda tallomni morfoloigk jihatdan barg va poyasimon organlarga ajratadi. hujayralarning po’sti sellulozadan iborat, ba’zan pektin modda shimilgan bo’lib, shilimshiqlanish xususiyatiga ega. bular sporalar va jinsiiy yo’l bilan ko’payadi. ayrim vakillari is'temol qilinadi, ba’zilaridai kaliyli tuzlar, yo’d, atseton, spirt, sirka kislota va hokazolar olinadi. qizil suvo’tlar - rhodophyta. qizil suvo’tlar ham dengiz va okeanlarda yashaydi. bularning tashqi ko’rinishi va tuzilishi juda xilma - xil. ipsimon, tup yoki plastinkasimon shakldagilari uchraydi, ba’zan ular poya va bargga bo‘linadi. hujayrasining po’sti sellyuloza yoki pektindan iborat. hujayrasi ichida bitta yoki bir nechta yadro va plastinkasimon yoki yulduzchasimon xromotofor bo‘ladi. qizil suvo‘tlar xromotoforida qizil rangli alohida pigment - fikoeritrin bo’lganligi uchun ular shunday nom bilan ataladi. qizil suvo’tlar sporalar va jinsiy yo’l bilan ko’payadi. ularda ham jinssiz va jinsiy nasl gallanadi. 3. suvo’tlari …

Want to read more?

Download all 34 pages for free via Telegram.

Download full file

About "suvo’tlari (algae)"

слайд 1 12-mavzu: suvo’tlari (algae) va ularning кlassifiкatsiyasi reja: suvo’tlari haqida tushuncha. suvo’tlarining klassifikatsiyasi. suvo’tlarining ahamiyati adabiyotlar: 1, 3. 1. tuban o’simliklarning suvda, nam joylarda va tuproqda yashaydigan katta guruhi suvo’tlari deyiladi. suvo’tlar hujayrasida xlorofil bo’lishi bilan bakteriyalardan farq qiladi. lekin ular tarkibida boshqa pigmentlar borligi tufayli rangi qo’ng‘ir qizil va ko’k- yashil bo’ladi. xlorofill borligi uchun suvo’tlar avtotrof o’simliklar hisoblanadi. suvo’tlar tashqi ko’rinishidan juda xilma- xil bo’ladi. ular orasida mikroskopik mayda bir hujayralilar bilan bir qatorda bir necha o’n metrga yetadigan juda yirik vakillari ham bor. кoloniya bo’lib yashaydigan suvo’tlar bir hujayralilar bilan ko’p hujayralilar orasidagi b...

This file contains 34 pages in PPTX format (3.2 MB). To download "suvo’tlari (algae)", click the Telegram button on the left.

Tags: suvo’tlari (algae) PPTX 34 pages Free download Telegram