botanika faniga kirish

PPTX 32 стр. 451,6 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 32
bffhhgh 1-mavzu: botaniкa faniga кirish. botanikaningvqishloq xo’jaligidagi ahamiyati.hujayra nazariyasi. reja: 1.botanika fanining maqsadi va vazifasi. 2.o‘simliklarning oziqlanish xususiyatlari. 3.botanika fanining bo‘limlari. 4.o‘simliklarning sezuvchanligi. 5.hujayra nazariyasining yaratilishi. 6. botanikaning qishloq xo’jaligidagi ahamiyati. 1. hozirgi kunda planetamizda 1 mln. ga yaqin hayvon va 500 min. ga yaqin o‘simlik turlari borligi aniqlangan. yer sharini umumiy maydoni 510 mln km2 bo‘lib, shundan 149 mln km2 ni quruqlik va 361 mln km2 ni okean va dengizlar tashkil etadi. ana shu quruqlikda va suvda o‘suvchi o‘simliklarni tuzilishini, ularni tashqi muhit bilan o‘zaro munosabatlarini, o‘simliklarning o‘sishi va rivojlanishida bo‘ladigan hayotiy jarayonlar jumladan oziqlanish, nafas olish, ko‘payish, transpirastiya, fotosintez va hokozolarni. ularning kelib chiqishini, yer yuzida tarqalish qonuniyatlarini hamda o‘simliklar dunyosini ularning yaqin va uzoq belgilariga asoslanib ma’lum bir sistema (filogenetik sistema) ga solishni va nihoyat o‘simliklardan ongli ravishda foydalanish hamda ularni muhofaza qilish yo‘llarini botanika fani o‘rgatadi. “botanika” so‘zi grekcha “botane” so‘zidan olingan bo‘lib, ko‘kat, sabzavot degan …
2 / 32
u guruhga kiruvchi o‘simliklar oziqlanishi uchun kerakli organik moddalarni o‘zlari tayyorlaydi. avtotroflar ham o‘z navbatida ikkiga bo‘linadi: yashil avtotroflar; xlorofilsiz avtotroflar. yashil avtotroflarga quruqlikda, dengiz, okeanlarda hamda chuchuk suvlarda yashovchi barcha yashil o‘simliklar kiradi. xlorofilsiz avtotroflarga kichik xlorofilsiz o‘simliklar kiradi. ular oltingugurt, temir bakteriyalar hamda erkin azotni o‘zlashtiruvchi azot to‘plovchi bakteriyalar bo‘lib, o‘zlari uchun kerakli organik moddalarni sintez qiladi . ammo bu jarayonda quyosh nuridan emas, balki oksidlanish natijasida ajralib chiqadigan kimiyoviy energiyadan foydalaniladi. shuning uchun bunday usulda organik moddalarni hosil bo‘lishini xemosintez deyiladi s.v. vinogradskiy (1856- 1953). geterotroflar - bular tayyor organik moddalar hisobiga yashaydigan organizmlardir. geterotroflarning bir qismi tirik organizm hisobiga oziqlanadi va ular parazitlar deyiladi. masalan: inson, hayvon va o‘simliklar organizmlarida yashaydigan bakteriyalar va zamburug‘lar. geterotroflarning yana bir qismi saprofitlar deyiladi. ular o‘simlik va hayvon qoldiqlari yoki chirindilar hisobiga hayot kechiradi. masalan: bakteriyalar va zamburug‘lar. saprofitlar tabiatda va kishilar hayotida muhim ahamiyatga ega, chunki ular ishtirokida oqsilli …
3 / 32
iy bo‘limlari. botanika fani bir-biri bilan uzviy bog‘liq bo‘lgan quyidagi bo‘limlarni o‘z ichiga oladi 1.o‘simliklar morfologiyasi. 6. ekologiya. 2.o‘simliklar anatomiyasi. 7.o‘simliklar sistematikasi. 3.o‘simliklar fiziologiyasi. 8.o‘simliklar geografiyasi. 4.biokimiyoviy. 9.fitosenologiya 5. embriologiya. 10.paleobotanika bulardan tashqari o‘simliklarni kompleks o‘rganadigan yana bir qancha xususiy bo‘limlar ham bor. masalan: bakteriyalarni o‘rganadigan bakteriologiya, suv o‘tlari bilan shug‘ullanadigan algologiya, zamburug‘lar haqidagi mikologiya. daraxt va butalarni o‘rganadigan dendrologiya shular jumlasidandir. o‘simliklar insonlar hayotida muhim rol o‘ynaydi. yashil o‘simliklar barcha tirik organizmlarni kislorod bilan ta’minlaydi. ular anorganik moddalarni organik moddalarga aylantiradi. o‘simliklar va hayvonlar o‘rtasidagi asosiy farq ularning oziqlanishidadir. ma’lumki, hayvonlar (geterotrof o‘simliklar singari) tayyor organik modda hisobiga oziqlanadi o‘simliklar esa yuqorida aytilganidek fotosintez jarayonida organik moddalar hosil qiladi. deyarli hamma o‘simliklar ko‘payishida sporalar hosil qiladi. hayvonlarda esa bu xususiyat juda kamdan - kam uchraydi. tuban o‘simliklarni hayvonlardan keskin ajratuvchi boshqa belgilari deyarli yo‘q. ayniqsa, dastlabki paydo bo‘lgan tuban o‘simliklarni hayvonlardan ajratish ancha mushkul. o‘simliklarning sezuvchanligi. ayrim o‘simliklarda sezish …
4 / 32
gan. hashoratlar bargga qo‘nishi bilan ularni o‘rab oladi. tuklar chiqargan suyuqlik tarkibidagi pepsin fermenti yordamida “asr” nobud bo‘ladi. undagi moddalar parchalanib hazm bo‘lib ketadi. кeyin tuklar yana qayta ochilib navbatdagi o‘ljani ovlashga tayyorgarlik ko‘radi. ҳашаротхўр ўсимликлар. 1 – росянка; 2- венеряна мухоловка; 3- непентес. кalkuttalik hind olimi boz o‘simliklar odamlarning eng sezuvchi organlari- til va ko‘ziga qaraganda ham o‘ta sezuvchan ekanligini aniqlay oldi. lekin bu sezuvchanlik hamma vaqt ham hayvonlardagidek ko‘zga tashlanmaydi. o‘simliklarda sezuvchanlik sitoplazma orqali bir hujayradan ikkinchi hujayraga zudlik bilan o‘tadi. mimozada bu tezlik sekundiga 20 mm tashkil qiladi. o‘simliklarda harakatdan tashqari hayvonlar arteriyasidagi pulsga o‘xshash avtomatik puls mavjudligini ham boz aniqladi. u (desmodium gurans) o‘simliklardagi hatti- harakatni tekshirib shunday xulosaga keldi: o‘simlikning murakkab bargidagi bargchalar doimo harakatda ekan, ana shu harakat maxsus asboblar orqali yozib olinganda u insonning yurak urishiga o‘xshashligi ma’lum bo‘ladi. . yashil o‘simliklardagi xloroplastlar tuzilishiga ko‘ra hayvonlar qonidagi eritrosidlarga o‘xshash bo‘lar ekan. kimiyoviyviy tarkibi …
5 / 32
da uchraydigan xitin moddasiga o‘xshash moddalar bo‘lsa, ba’zi bir hayvonlar hujayrasida (o‘simliklar hujayrasida bo‘ladigan) (assidiy) kletchatka uchraydi. o‘simliklar ham hayvonlar ham metobolizm (modda almashinish) natijasida uglevodlar, oqsillar va yog’lardan ajralib chiqqan energiyadan foydalanadilar ana shu modda almashinish jarayonini o‘simlik va hayvonlarda fermentlar, gormonlar va vitaminlar tartibga solib turadi. jinsiy hujayralarning hosil bo‘lishi, ularning hatti- harakati hayvonlar va o‘simliklarda deyarli bir xil, ularni hujayralarini fizikaviy va kimiyoviy tuzilishlari ham o‘xshashdir. savollar: botanika fani nimani o‘rgatadi? botanika fanining qanday bo‘limlarini bilasiz? o‘simliklarning sezuvchanligi deganda nimani tushunasiz? aftotrof o‘simliklar qanday o‘simliklar? geterotrof organizmlar deganda nimani tushinasiz? parazit o‘simliklar qanday o‘simliklar? audio1.wav image1.jpeg image2.png /docprops/thumbnail.jpeg

Хотите читать дальше?

Скачайте все 32 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "botanika faniga kirish"

bffhhgh 1-mavzu: botaniкa faniga кirish. botanikaningvqishloq xo’jaligidagi ahamiyati.hujayra nazariyasi. reja: 1.botanika fanining maqsadi va vazifasi. 2.o‘simliklarning oziqlanish xususiyatlari. 3.botanika fanining bo‘limlari. 4.o‘simliklarning sezuvchanligi. 5.hujayra nazariyasining yaratilishi. 6. botanikaning qishloq xo’jaligidagi ahamiyati. 1. hozirgi kunda planetamizda 1 mln. ga yaqin hayvon va 500 min. ga yaqin o‘simlik turlari borligi aniqlangan. yer sharini umumiy maydoni 510 mln km2 bo‘lib, shundan 149 mln km2 ni quruqlik va 361 mln km2 ni okean va dengizlar tashkil etadi. ana shu quruqlikda va suvda o‘suvchi o‘simliklarni tuzilishini, ularni tashqi muhit bilan o‘zaro munosabatlarini, o‘simliklarning o‘sishi va rivojlanishida bo‘ladigan hayotiy jarayonlar jumladan oziqlanish, na...

Этот файл содержит 32 стр. в формате PPTX (451,6 КБ). Чтобы скачать "botanika faniga kirish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: botanika faniga kirish PPTX 32 стр. Бесплатная загрузка Telegram