abdulla avloniynining pedagogik qarashlari

DOCX 6 sahifa 315,3 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (6 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 6
[image: ][image: ]scientific progress volume 3 ç€ issue 4 ç€ 2022 issn: 2181-1601 [image: ]scientific journal impact factor (sjif 2022=5.016) passport: http://sjifactor.com/passport.php?id=22257 abdulla avloniyning pedagogik qarashlari zuhra furqat qizi sultonova alisher navoiy nomidagi toshkent davlat o'zbek tili va adabiyoti universiteti talabasi annotatsiya ushbu maqolada o’zbek adabiyotining zabardast namoyondalaridan biri, taniqli pedagog va alloma, o’zbek jadidchilik harakatining yetuk vakili abdulla avloniyning hayoti va ijodi, asarlarining mohiyati, yozuvchining pedagogik qarashlari va u ilgari surgan fikrlarning yosh avlod va jamiyat hayotida tutgan o’rni haqida so’z boradi. tayanch so’zlar: tarbiya, tarbiyaning zamoni, yaxshi xulqlar, yomon xulqlar, ma’rifatparvarlik, milliy uyg’onish, “axloq ulamosi”, nafs, uyg’onish davri. abdulla avloniy xix asr oxiri xx asr boshlaridagi o’zbek milliy madaniyatining mashhur vakillaridan biri, ma’rifatparvar shoir, dramaturg, jurnalist, olim, davlat va jamoat arbobi. adib 1878-yil 12-iyulda toshkentda to’quvchi oilasida tavallud topgan. avval o’qchidagi boshlang’ich maktabda, so’ng shahar madrasalaridan birida tahsil oldi. juda ko’p mustaqil o’qib o’rgandi, tez orada o’z davrining …
2 / 6
zdi. maktab-maorif ishlariga yordam ko’rsatish maqsadida xayriya jamiyati tashkil qildi. “nashriyot” shirkati tuzib, xadrada “maktab kutubxonasi” kitob do’konini ochdi. ma’rifatparvar adib, dramaturg, pedagog, noshir va jamoat arbobi abdulla avloniy 1934-yil 25-avgustda toshkentda vafot etgan. abdulla avloniyning pedagogikaga oid asarlari ichida uning 1913-yilda yozilgan va 1907-yilda ikkinchi bor nashr qilingan “turkiy guliston yoxud axloq” asari (xx asr boshlaridagi pedagogik fikrlar taraqqiyotini o’rganish sohasida) alohida ahamiyatga molikdir. “turkiy guliston yoxud axloq” didaktik asar bo’lib, unda abdulla avloniy o’z ijtimoiy va axloqiy-ta’limiy qarashlarini bayon etadi. asar katta-kichik 64 bobdan iborat [image: ][image: ]uzbekistan www.scientificprogress.uz page 957 [image: ][image: ]scientific progress volume 3 ç€ issue 4 ç€ 2022 issn: 2181-1601 [image: ]scientific journal impact factor (sjif 2022=5.016) passport: http://sjifactor.com/passport.php?id=22257 bo’lib, har bir bob ta’lim-tarbiya masalasig bag’ishlanadi va biri ikkinchisini to’ldiradi. muallif odamlarni xulq, hatti-harakat nuqtai nazaridan 2 guruhga bo’ladi: biri yaxshi xulqli kishilar, ikkinchisi yomon xulqli kishilardir. u bunday deydi: axloq ulamosi insonlarning xulqlarini …
3 / 6
qida fikr yuritadi: a) tarbiyaning zamoni; b) badan tarbiyasi; c) fikr tarbiyasi; d) axloq tarbiyasi. qolaversa, muallif til masalasiga ham alohida e’tibor beradi, tilni, axloq bilan bog’lab talqin qiladi. asar bo’limlarida yozuvchining o’z fikr va qarashlarini yanada boyitish maqsadida payg’ambarimiz muhammad s.a.v, hazrati ali, hazrati umar, imom shofe, aflotun, ibn sino, suqrot, aleksand makedonskiy, mavlono rumiy, luqmoni hakim va yana boshqa ko’plab hukamolarning ibratli so’zlariga, o’gitlariga murojaat qilganiga guvoh bo’lamiz. asarda yaxshi xulqlar egasi bo’lish kerakligi, yomon odatlardan, illatlardan xazar qilish, go’zal xulq egasining hamisha el orasida nufuzi baland bo’lishi, axloqsiz kishining esa hamisha odamlar orasida yuzi qora bo’lishi asarning bosh g’oyasi qilib olingan. muallif bola tarbiyasida yashab turgan sharoit, muhit, kishilarning roli katta ekanini ko’rsatadi va bu sohada oila, maktab sharoitini ham nazar e’tibordan qoldirmaydi. abdulla avloniy bolalar uchun ham bir qancha she’r va masallar yozgan. shoir bu she’rlarida maktab yoshidagi bolalarning fikr doirasini kengaytirish, ularda maktab va kitobga, …
4 / 6
ngan. u 1923-1924-yillarda eski shahardagi xotin-qizlar va erlar maorif bilim yurtlari mudiri, 1924-1929-yillarda toshkent harbiy maktabida o’qituvchi, 1925- 1934-yillarda o’rta osiyo kommunistik universiteti, o’rta osiyo qishloq xo’jaligi maktabida, o’rta osiyo davlat universitetida dars bergan. 1933-yilda o’zbek maktablarining 7-sinfi uchun “adabiyot xrestomatiyasi” tuzib, nashr ettirdi. abdulla avloniy “hijron”, “nabil”, “indamas”, “shuhrat”, “tangriquli”, “surayyo”, “shapaloq”, “chol”, “ab”, “chig’aboy”, “abdulhaq” taxalluslari bilan tanqidiy va ilmiy maqola, 4000 misradan ortiq she’r ijod qilgan. quyida ma’rifatparvar allomaning pedagogikaga, ta’lim-tarbiya masalasiga aloqador bo’lgan fikrlaridan bir nechtasini keltirib o’tmoqchimiz: 1. tarbiya biz uchun yo hayot – yo mamot, yo najot – yo halokat, yo saodat – yo falokat masalasidir. 2. tarbiyani tug’ilgan kundan boshlamoq, vujudimizni quvvatlantirmoq, axloqimizni kuchlantirmoq, zehnimizni rivojlantirmoq lozim. 3. tug’ib tashlash bilan bo’lmas bola, bo’lg’ay balo sizga, vujudi tarbiyat topsa bo’lur ul rahnamo sizga. temirchining bolasi tarbiyat topsa, bo’lur olim, buzilsa xulqi, luqmon o’g’li bo’lsa, bo’lg’usi zolim. 4. moziyga qaytib ish ko’rish xayrlikdir. 5. …
5 / 6
ri adabiyotining maydonga kelishi va rivojiga katta hissa qo’shgan abdulla avloniy ijodi bugun ham ma’naviyatimizni boyitishga xizmat qilib kelmoqda. references 1. a. avloniy. turkiy guliston yohud axloq. 2. b. x. xodjayev. umumiy pedagogika nazariyasi va amaliyoti, toshkemt- 2017. [image: ][image: ]uzbekistan www.scientificprogress.uz page 959 [image: ][image: ]scientific progress volume 3 ç€ issue 4 ç€ 2022 issn: 2181-1601 [image: ]scientific journal impact factor (sjif 2022=5.016) passport: http://sjifactor.com/passport.php?id=22257 3. j. hasanboyev, x. a. to’raqulov, i. sh. alqarov, n. o’. usmanov. pedagogika, toshkent-2011. 4. khaydarov, s. a. (2021). the role of the use of fine arts in teaching the history of the country. international scientific and practical conference. cutting edge-science. in conference proceedings (pp. 41-43). 5. davrenov, j., & haydarov, s. (2021). tarix fanini o’rganishda xvi-xviii asrlarda yaponiya davlati tarixini ahamiyati. scientific progress, 1(6). 6. narmatov, d., & haydarov, s. (2021). tarix fanini o’qitishda ispaniya xv-xvii asrlardagi tarixi. scientific progress, 1(6). 7. elguzarov, …
6 / 6
progress, 1(6). 13. asqarov, n. s. o., & haydarov, s. (2021). arab xalifaligining poytaxti bagê»dodning tanazzulga yuz tutishi. scientific progress, 1(6). 14. ro’zmetov, j., & haydarov, s. (2021). tarixni o’rganishda sosoniylar davlatining o’rni va ahamiyati. scientific progress, 1(6). 15. tulaboyev, d., & haydarov, s. (2021). tarixni o’rganishda mesopatamiyaning tarixi va dini: o’rni hamda ahamiyati. scientific progress, 1(6). 16. ò²ð°ð¹ð´ð°ñ€ð¾ð², ð¡.ð., (2022). ð—ð°ò³ñ€ð¸ð´ð´ð¸ð½ ðœñƒò³ð°ð¼ð¼ð°ð´ ð‘ð¾ð±ñƒñ€: ð±ð¸ñ€ ò›ñžð»ð´ð° ð¼ñžð¹ò›ð°ð»ð°ð¼-ñƒ, ð±ð¸ñ€ ò›ñžð»ð´ð° ñ‚ð¾ð¶. scientific progress, 3(3). [image: ][image: ]uzbekistan www.scientificprogress.uz page 960 image102.png image103.png image104.png image105.png image106.png image110.png image111.png image112.png image113.png image114.png image118.png image119.png image120.png image121.png image122.png image126.png image127.png image128.png image161.png image162.png

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 6 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"abdulla avloniynining pedagogik qarashlari" haqida

[image: ][image: ]scientific progress volume 3 ç€ issue 4 ç€ 2022 issn: 2181-1601 [image: ]scientific journal impact factor (sjif 2022=5.016) passport: http://sjifactor.com/passport.php?id=22257 abdulla avloniyning pedagogik qarashlari zuhra furqat qizi sultonova alisher navoiy nomidagi toshkent davlat o'zbek tili va adabiyoti universiteti talabasi annotatsiya ushbu maqolada o’zbek adabiyotining zabardast namoyondalaridan biri, taniqli pedagog va alloma, o’zbek jadidchilik harakatining yetuk vakili abdulla avloniyning hayoti va ijodi, asarlarining mohiyati, yozuvchining pedagogik qarashlari va u ilgari surgan fikrlarning yosh avlod va jamiyat hayotida tutgan o’rni haqida so’z boradi. tayanch so’zlar: tarbiya, tarbiyaning zamoni, yaxshi xulqlar, yomon xulqlar, ma’rifatparvarlik,...

Bu fayl DOCX formatida 6 sahifadan iborat (315,3 KB). "abdulla avloniynining pedagogik qarashlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: abdulla avloniynining pedagogik… DOCX 6 sahifa Bepul yuklash Telegram