tadbirkorlik faoliyati tushunchasi, uning vazifalari va rivojlanish shart-sharoitlari

DOCX 16 sahifa 39,5 KB Bepul yuklash

16 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 39,5 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 16

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 16

mavzu: tadbirkorlik kapitali va uning aylanishi. reja: 1. tadbirkorlik faoliyati tushunchasi, uning vazifalari va rivojlanish shart-sharoitlari. 2. tadbirkorlik faoliyatining shakllari. 3.tadbirkorlik kapitali va uning harakat bosqichlari. 4. tadbirkorlik kapitalining aylanishi. asosiy va aylanma kapital. 5. asosiy kapitalni takror ishlab chiqarish va undan foydalanish. tadbirkorlik faoliyati tushunchasi, uning vazifalari va rivojlanish shart-sharoitlari ilmiy-nazariy iqtisodiy adabiyotlarda tadbirkorlik faoliyatiga doir olimlarning fikrlari, mulohazalari mavjud bo’lib, ularda ko’pincha tadbirkorlik faoliyati va biznesni bir xil tushuncha sifatida talqin qilinmoqda. o’zbekiston respublikasining “tadbirkorlik va tadbirkorlar faoliyatining kafolatlari to’g’risida”gi qonunida ta‘riflarinishicha “tadbirkorlik (tadbirkorlik faoliyati) – yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan mulkiy mas‘uliyat ostida mavjud qonunlar doirasida, daromad (foyda) olish maqsadida, tahlika bilan amalga oshiriladigan iqtisodiy faoliyatdir.”1 tadbirkorlik – bu mahsulot ishlab chiqarish va xizmat ko’rsatishga ijodkorlik, yangilik yaratish bilan bog’liq faoliyatdir. biznes (inglizcha “ish va odam”) esa unga nisbatan keng tushuncha bo’lib, umuman foyda olish nuqtai-nazaridan yuritiluvchi faoliyatdir. tadbirkorlik faoliyati – shakli va sohasidan qat‘i nazar foyda …

2 / 16

ulot va olingan daromadga mulkchilik huquqiga ega bo’lishi kerak. uchinchidan, xo’jalik yuritish yo’lini erkin tanlash, daromadni investitsiyalash imkoniyatini real ta‘minlaydigan ma‘lum iqtisodiy muhit va ijtimoiy siyosiy sharoit yaratish zarur. to’rtinchidan, tadbirkorlik mulkchilik va o’zlashtirish turli-tuman shakllari va o’zlashtirish sohalaridagi turli-tumanlikning o’zi ob‘ektiv hodisa bo’lib, ishlab chiqaruvchi kuchlarning rivojlanishi oqibati sifatida maydonga chiqadi. beshinchidan, yetarli moliyaviy manbalarga, yaxshi ma‘lumot va malakali tayyorgarlikka ega bo’lish, umumiy tijorat qonunchiligi, soliq bo’yicha imtiyozlar, tadbirkorlik muhiti va uni rivojlantirishda jamiyat manfaatdorligining mavjud bo’lishi tadbirkorlikni rivojlantirishning navbatdagi shart-sharoitlari hisoblanadi. aytish mumkinki, ko’rsatib o’tilgan shart-sharoitlar mavjud bo’lsa tadbirkorlik shakllanadi va rivojlanadi. tadbirkorlik faoliyatining shakllari hozirgi bozor iqtisodiyoti sharoitida barcha mamlakatlarda mukammal iqtisodiyotni yaratishda tadbirkorlik muhim faoliyat hisoblanadi. ishlab chiqaruvchi kuchlar jadal rivojlanib, bir-biriga qo’shilib ketishi sodir bo’lmoqdaishlab chiqaruvchi kuchlardan jamoa, guruh, xususiy va shaxsiy maqsadlarda ishlatiladigan turlari mavjud. shunga mos ravishda tadbirkorlikning turli-tuman shakllari mavjud: a) davlat; b) jamoa; v) shaxsiy; g) xususiy; d) aralash va boshqa …

3 / 16

kiliy, huquqiy shaklidir. ular alohidalashgan mol-mulkka ega bo’lib, xo’jalik faoliyati bilan birga davlat tomonidan belgilangan doirada boshqarish va tartibga solish vazifalarini ham bajaradi. aralash kompaniyalar – hissadorlik jamiyatlari va majburiyatlari cheklangan shirkatlar shaklida tashkil qilinib, aktsiyalari davlatga va xususiy omonatchilarga taaluqli bo’ladi. ular qonun doirasida ish yuritadigan yuridik shaxslar siftaida ish yuritadilar. ularga davlat tomonidan moliyaviy yordam va dotatsiyalar beriladi, chet el litsenziyalarini yengil shartlar bilan oladilar, davlat korxonalaridan xom ashyo va yarim narxlarda olish, ishlab chiqargan mahsulotni sotish uchun bozor bilan ta‘minlangan bo’ladilar. korxonalar xo’jalik jamiyatlari va shirkatlari, ishlab chiqarish kooperativlari, jamoa korxonalari, ijara korxonalari, xo’jalik birlashlamalari shaklida tuzilishi mumkin. kooperativ tadbirkorlik – jamoa tadbirkorlikning alohida shakli bo’lib, jamoa mulkiga asoslanadi va kooperatsiya a‘zolarining uning faoliyatida o’z mehnati bilan ishtirok etishini taqozo qiladi. kooperativ mulkchilikning asosiy belgilari bor: a) ishlovchilar ishlab chiqarish vositalari bilan bevosita qo’shiladi; b) kooperatsiya a‘zolarining ishlab chiqarish ositalaridan keng foydalanadi; v) iqtisodiy jihatdan teng huquqlidir; …

4 / 16

qilingan tadbirkorlardir. ularni egasi cheklanmagan ma‘suliyatga ega bo’lib, faqat daromad solig’i to’laydilar. tadbirkorlik faoliyatini amalga oshirishning muhim shakllaridan biri hissadorlik (aktsionerlik) jamiyatlaridir. aktsiya chiqarish va uni erkin joylashtirish hissadorlik munosabatlarining muhim tomonlaridan birini tashkil qiladi. aktsiya – bu uning egasi hissadorlik jamiyati kapitaliga o’zining ma‘lum hissasini qo’shganligiga va uning foydasidan dividend shaklida daromad olish huquqi borligiga guvohlik beruvchi qimmatli qog’ozdir va korxonani boshqarish huquqini ham beradi. aktsiya tovar sifatida sotiladi va sotib olinadi, u narxga egadir. aktsiyada ifodalangan pul summasi uning nominal qiymati deyiladi. aktsiyaning fond bozorida sotiladigan narxi aktsiya kursi deb atalib, u olinadigan dividend miqdoriga to’g’ri mutanosib, foiz miqdoriga esa teskari mutanosiblikda bo’ladi. xaridor aktsiyani undan olinadigan daromadi bankka quyilgan puldan keladigan foizdan kam bo’lmagan taqdirdagina sotib oladi. aktsiya kursi quyidagicha aniqlanadi: ак =д / фс х 100% (1), bu yerda: ak – aktsiya kursi; d- dividend; fs – ssuda foizi. ssuda foizi o’sganda aktsiya kursi tushadi. agar …

5 / 16

emas va faqat sotish orqali qoplanadi. hissadorlik jamiyatining tashkil topishi ta‘sischilik foydasi kabi daromad turining paydo bo’lishi bilan bog’liqdir. ta‘sischilik foydasi sotilgan aktsiyalar summasi va hissadorlik korxonasiga haqiqatda qo’yilgan mablag’ miqdori o’rtasidagi farqdan iborat. hissadorlik korxonasida ta‘sischilik foydasi bilan bir qatorda dividend kabi daromad turi shakllanadi. dividend (lotincha dividendus – bo’linishga tegishli) – aktsiya egasiga to’lanadigan daromad. dividend vositasida aktsiya egasi qimmatli qog’ozning shu turiga qo’yilgan pul mablag’lari (kapital) ning tegishli qismiga o’zining mulkchilik huquqini iqtisodiy jihatdan ro’yobga chiqaradi. dividend orqali faqat hissadorlik jamiyati olgan foydaning bir qismi taqsimlanadi, qolgan qismi jamg’arishga, soliq to’lashga ketadi. dividend miqori olinadigan foyda va chiqarilgan aktsiya miqdoriga bog’liq bo’lib, odatda ssuda foizlari yuqori bo’ladi. tadbirkorlik kapitali va uning harakat bosqichlari tadbirkor ixtiyorida bo’lib, foyda olish maqsadida ishlatiladigan barcha moddiy vositalar, tovarlar va pul mablag’lari birgalikda tadbirkorlik kapitali deb ataladi. tadbirkorlik kapitali doimo ishlab chiqarish va muomala jarayonida harakatda bo’ladi. bu harakatda kapital bir qancha …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 16 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"tadbirkorlik faoliyati tushunchasi, uning vazifalari va rivojlanish shart-sharoitlari" haqida

mavzu: tadbirkorlik kapitali va uning aylanishi. reja: 1. tadbirkorlik faoliyati tushunchasi, uning vazifalari va rivojlanish shart-sharoitlari. 2. tadbirkorlik faoliyatining shakllari. 3.tadbirkorlik kapitali va uning harakat bosqichlari. 4. tadbirkorlik kapitalining aylanishi. asosiy va aylanma kapital. 5. asosiy kapitalni takror ishlab chiqarish va undan foydalanish. tadbirkorlik faoliyati tushunchasi, uning vazifalari va rivojlanish shart-sharoitlari ilmiy-nazariy iqtisodiy adabiyotlarda tadbirkorlik faoliyatiga doir olimlarning fikrlari, mulohazalari mavjud bo’lib, ularda ko’pincha tadbirkorlik faoliyati va biznesni bir xil tushuncha sifatida talqin qilinmoqda. o’zbekiston respublikasining “tadbirkorlik va tadbirkorlar faoliyatining kafolatlari to’g’risida”gi qonunida ta‘riflarinishic...

Bu fayl DOCX formatida 16 sahifadan iborat (39,5 KB). "tadbirkorlik faoliyati tushunchasi, uning vazifalari va rivojlanish shart-sharoitlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: tadbirkorlik faoliyati tushunch… DOCX 16 sahifa Bepul yuklash Telegram