virtual xotira tashkil etish

DOCX 35 pages 1.4 MB Free download

35 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.4 MB

File type DOCX

Pages 35

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 35

toshkent axborot texnologiyalari universiteti urganch filiali mustaqil ish fan nomi:operatsion tizimlar mavz:virtual xotirani tashkil etish. guruh: bajardi: qabul qildi: reja: 1. virtual xotira tushunchasi. 2. virtual xotirani sozlash. 3.xulosa. virtual xotira tushunchasi. dastlabki kompyuterlarda xotira juda kichik va narxi baland bo’lgan. 1950-yillarning oxiridagi eng yaxshi kompyuter ibm-650 ning xotirasi 2000 ta so’zga ega bo’lgan. algol ning 60 ta kompilyatori 1024 so’z xotirali kompyuterlar uchun ishlab chiilgan. u davr dasturchilari o’z dasturini xotiraga joylashtirishni eng asosiy muammo deb bilganlar va bunga juda ko’p vaqtlarini sarflaganlar. ko’pincha tezkor algoritmning o’rniga sekinroq algoritmlarni ishlatishgan, chunki tezkor algoritm xotirada ko’p joy egallagan. bu muammoni hal qilishda asosan tashqi xotiralarga suyanilgan. dasturchi dasturni overley deb nomlanuvchi bir necha qismlarga bo’lib, xotiraga joylashtirgan. dasturni to’liq ishlatish uchun dastlab 1-overley ishlatilgan, u ishini yakunlagach, 2-overlay va h.k. dasturchi dasturni overleylarga bo’lish masalasini va qaysi overley yordamchi xotiraning qaysi qismida joylashihsi masalasini hal qilgan, yana asosiy va tashqi …

2 / 35

hi mumkin (216=65 536). e’tibor bering: adreslanadigan so’zlar soni adres bitlari soniga bog’liq bo’lib, xotiradagi real so’zlar soniga esa bog’liq emas. bu xotiraning adres maydoni 0, 1, 2, 3, …, 65535 dan iborat. xotira esa faqat 4096 so’zni saqlay oladi xolos. bu yerda 4095 gacha va 4096 dan keyingi adreslar orasida keskin farqlanish yuzaga kelgan. 4095 gacha foydali adres makoni, 4096 dan keyingilari foydasiz adres makoni deyilgan. chunki 4096 dan keyingi adreslar xotiraning real adreslariga mos kelmagan. adres maydoni va xotira adresi orasida farqlanish mavjud bo’lmagan, chunki ular orasida o’zaro birxillik munosabati mavjud deb tushunilgan. adres maydoni va xotira adresini alohidalash g’oyasi quyidagicha tushuntiriladi. har bir joriy vaqtda xotiraning 4096 ta so’ziga bevosita murojaat qilish mumkin. bu esa ushbu so’zlar 0 dan 4095 gacha adresda joylashishi shart degani emas. masalan, 4096-adresga murojaat qilinganda xotiraning 0-adresidagi so’z ishlatilishi, 4097-adresga murojaat qilinganda xotiraning 1-adresidagi so’z ishlatilishi, …, 8191-adresga murojaat qilinganda xotiradagi 4095-so’z …

3 / 35

mavjud. dastur murojaat qilishi mumkin bo’lgan adreslarni virtuall adres muhiti deyiladi, xotiradagi real adreslarni esa fizik adres muhiti deymiz. xotirani taqsimlash sxemasi va sahifalar jadvali virtual adres va fizik adreslarni o’zaro moslashtiradi. diskda to’liq virtual adres muhitini saqlash uchun joy yetrali deb hisoblanadi (juda bo’lmaganda joriy vaqtda bajarilib turgan qismini).dasturlar virtual adres muhitidan so’zlarni o’qishi va/yoki virtual adres muhitiga yozishi mumkin, aslida fizik xotira muhitida bunga joy bo’lmasa ham. virtual xotira kompyuterning xotirasi katta ekanligi haqida tasavvur uyg’otadi xolos. aslida kompyuterning fizik xotirasi ancha kichik bo’ladi. katta hajmli xotira tasavvuri xotiraning sahifli tashkil qilinishidan kelib chiqqanligini dasturiy vositalar bilan aniqlab bo’lmatdi. xohlagan adresga xohlagan vaqtda murojaat qilinsa, ma’lumotlar yoki komandalar chiqib kelaveradi. bu mexanizm shaffof mexanizm deyiladi. xotirani sahifali tashkil qilish virtual adres maydon bir necha bir xil hajmli sahiflarga bo’linadi. odatda ular 512 baytdan 64 kbaytgacha, kamdam-kam xollarda 4 mbaytga teng bo’ladi. sahifaning hajmi ikkining darajasiga teng bo’ladi. fizik …

4 / 35

ul qilmaydi. buning uchun har bir kompyuterda virtual adreslarni fizik adresga aylantirib beruvchi qurilma mavjud bo’ladi. bu qurilma xotirani boshqarish kontrolleri (mmu – memory management unit) deyiladi. u bevosita mp mikrosxemasida yoki alohida joylashishi mumkin. bizning misolda mmu 32 bitli virtual adresni 15 bitli fizik adresga aylantiradi, shu sababli unga 32 bitli kuruvchi registr va 15 bitli chiquvchi registr kerak bo’ladi. bu rasmda mmuning ishlashi keltirilgan. mmuga 32 bitli virtual adres kelganidan keyin adresni 20 bitli virtual sahifa raqami va 12 bitli shu sahifada ko’chishga ajratadi. virtual sahifa raqami sahifalar jadvalida ushbu sahifani topish uchun indeks bo’lib ishlatiladi. rasmda virtual sahifa raqami 3 ga teng, shu sababli jadvaldan 3-element tanlanadi. dastlab mmu kerakli sahifa hozirgi vaqtda xotirada mavjudligini aniqlaydi. hozirgi vaqtda 220 ta virtual sahifalar va 8 ta sahifali kadr bor ekan, hamma virtual sahifalar bir vaqtda xotirada mavjud bo’la olmaydi. mmu sahifalar jadvali elementining mavjudlik bitini tekshiradi. bizning holatda …

5 / 35

nishini ta’minlash uchun reyd-massivlar tushunchasi mavjud. bunday massivlar tartib raqamlariga ega bo’ladi (0, 1, 2, 3,…) va turli funksiyalarni bajaradi. raid – bu disk massivi (yoki kompleksi) bo’lib, bir necha qattiq disklardan tashkil qilinadi. ba’zan bunday tashkil qilinishdan ma’lumotlarni ishonchli saqlash ko’zlansa, ba’zan o’qish/yozish tezligini oshirish ko’zlanadi, ba’zanhar ikkalasi ham. shu kabi vazifalardan birini bajaruvchi raid massivnifoydalanuvchi ehtiyojiga moslashtiradi. boshqacha aytganda raidning konfiguratsiyasini tanlaydi. bu konfiguratsiyaning turli tiplari turlicha raqamlanadi, 1, 2, 3, 4,…, va turli vazifalarni bajaradi. raidlarni ishlatish 1 ta qattiq diskni ishlatishdan ko’ra qulay va unumdorligi keskin seziladi. boshqa qurilmalarni kuzatadigan bo’lsak, masalan mp da yadro, chastota, kesh, arxitektura; videokartalarda pikselli konveyer soni, xotira hajmi va razryadliligi, sheyder bloklari; o.x.q esa chastota, tayming kabi tashkil qiluvchilardan iborat va ularning qaysidir bir elementining unumdorligi oshirilsa, shu qurilma unumdorligi ham oshadi. qattiq disklar esa faqat hajm va golovka aylanish soniga bog’liq bo’sa, bu ko’rsatkich 7200 ayl/min ga chiqqandan keyin …

Want to read more?

Download all 35 pages for free via Telegram.

Download full file

About "virtual xotira tashkil etish"

toshkent axborot texnologiyalari universiteti urganch filiali mustaqil ish fan nomi:operatsion tizimlar mavz:virtual xotirani tashkil etish. guruh: bajardi: qabul qildi: reja: 1. virtual xotira tushunchasi. 2. virtual xotirani sozlash. 3.xulosa. virtual xotira tushunchasi. dastlabki kompyuterlarda xotira juda kichik va narxi baland bo’lgan. 1950-yillarning oxiridagi eng yaxshi kompyuter ibm-650 ning xotirasi 2000 ta so’zga ega bo’lgan. algol ning 60 ta kompilyatori 1024 so’z xotirali kompyuterlar uchun ishlab chiilgan. u davr dasturchilari o’z dasturini xotiraga joylashtirishni eng asosiy muammo deb bilganlar va bunga juda ko’p vaqtlarini sarflaganlar. ko’pincha tezkor algoritmning o’rniga sekinroq algoritmlarni ishlatishgan, chunki tezkor algoritm xotirada ko’p joy egallagan. bu muammoni ...

This file contains 35 pages in DOCX format (1.4 MB). To download "virtual xotira tashkil etish", click the Telegram button on the left.

Tags: virtual xotira tashkil etish DOCX 35 pages Free download Telegram