fizik - kimyoviy tahlilning zamonaviy usullari

DOC 16 pages 377.5 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 377.5 KB

File type DOC

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

hujjatlarni saqlash hujjatlarni saqlashda fizikaviy , kimyoviy shart -sharot reja: 1. fizik - kimyoviy tahlilning zamonaviy usullari 2. fizikaviy kimyoning rivojlanishi. 3.hujjatlarni saqlash 4.hujjatlarni tahrirlash va chop etish. tahlillarni otkazishda optik tahlil usullarining ahamiyati ortib bormoqda. chunki bu usullar o’zining umumiyligi, sezgirli texnikaning jadal rivojlanishi moddani tekshirish usullariga tobora yangi talablar qo’ymoqda. keyingi vaqtlarda atom materiallar sanoatining paydo bo’lishi va jadal rivojlanishi, shuningdek, qattiq olovbardosh va boshqa maxsus po’lat hamda qotishmalar ishlab chiqarishning o’sishi analitik usullar sezgirligini 10-5-10-8 % gacha oshirishni taqozo etmoqda. nihoyatda toza moddalar ishlab chiqarilish va ishlatishni moddaning asosiy massasini tashkil qiluvchi katta miqdordagi elementlar ishtirokida ayrim elementlarning ultramikromiqdorlarini aniqlashga to’g’ri keladi. masalan, yarimo’tkazgichli elektron asboblar tayyorlash uchun ishlatiladigan germaniy tarkibida qo’shimchalar miqdorini10-8% dan oshmasligi kerak. fizik- kimyoviy tahlil usullarida aniqlanuvchi komponentlami moddaning boshqa tarkibiy qismlaridan ajratishga ko’pincha ehtiyoj bo’lmaydi, shuningdek, indikatorlar ham ishlatilmaydi. bu usullarning yana bir avzalligi ularning tezkorligi, nihoyatda seziluvchanligi va tanlovchanligidir. bularning hammasi …

2 / 16

yoviy korxonalarda tahlilatorlarning signallari elektron hisoblash mashinalariga yo’naltiriladi, ular berilgan programma bo’yicha barcha ishlab chiqarish jarayonlarini boshqaradi. kimyoviy tahlil amaliyotida avtomatlashtirilgan xromatograflar, spektrometrlar va boshqa tahlilatorlar mustahkam o’rin olgan. chet ellarda avtomatik ravishda ishlaydigan yangi atom-adsorbsion va kuteput spekrometrlari, shuningdek robot- laborantlar yaratilgan. keyingi vaqtlarda namuna va reagentni suyuq tashuvchi oqimga kiritib, ingichka naylar orqali detektorga uzatadigan asboblar yaratildi. bular oqim-injeksion tahlilatorlar(oia) deb ataladi. yaqin vaqtlarda qadar texnik mahsulotlar tarkibida 10-4-10-5 % miqdorida bo’ladigan qo’shimchalar e’tiborga olmasa ham bo’ladigan “asari” sifatida qaralar va begona moddalarning bunday miqdorlari sanoatda hamda ko’pchilik ilmiy-tadqiqot ishlarida asosiy moddani ishlatishga xalaqit bermas edi. hozirgi texnika uchun esa anchagina toza moddalarni ishlatish talab etiladi. masalan, polietilen olish uchun foydalanuvchi etilenda qo’shimchalar (suv, kislorod,) miqdori 10-7 % konsentratsiyada mis, qo’rg’oshinlar borligini aniqlashga asoslangan. ba’zi fizik-kimyoviy usullarda tekshiriluvchi namunani parchalamay turib tahlil qilinadi (parchalamay tekshirish), bu esa sanoatning ayrim tarmoqlarida, tibbiyot, kriminilistikada va b. katta ahamiyatga ega. parchalamay …

3 / 16

l usullarining xatoligi klassik usullarnikiga nisbatan kattaroq bo’lib, 2-5% ni tashkil qiladi. ammo shuni e’tiborga olish kerakki, klassik usullarda fizik-kimyoviy usullardagiga nisbatan modda katta konsentratsiyalarda bo’lishi talab etiladi. aniqlanuvchi komponentning miqdori kam bo’lganida(10-3% va kamroq) tahlilning klassik usullaridan umuman foydalanib bo’lmaydi. shunga qaramay, tahlilning kimyo viy usullari o’z ahamiyatini yo’qotmagan. xususan modda miqdori ko’p bo’lganida, tekshirish yuqori aniqlikni talab etganda hamda vaqt bemalol bo’lganda (masalan, tayyor mahsulotlar tahlilida, etalonlar tayyorlashda) kimyoviy tahlil usullari beqiyosdir. fizik-kimyoviy tahlil usullarining muhim kamchiligi ularda etalonlar va standart eritmalarning(namunalarning) zarurligidir tahlillarning to’g’ri chiqishi ularning sifatiga, tarkibi qay darajada ma’lumligiga va ular tarkibi jihatidan tekshiriluvchi namunaga naqadar yaqinligiga to’la bog’liq bo’ladi. sanoat, fan va xalq xo’jalik tarmoqlarining rivojlanishi analitik kimyoning takomillashgan tahlil usullarini topishni talab qiladi. modda tarkibidagi 10-6-10-7 % va undan ham oz bo’lgan qoldiqlarning miqdorini aniqlab berish ba’zan ahamiyat kasb etadi. masalan, raketa texnikasida materiallar tarkibidagi taqiqlangan deb ataluvchi qo’shilmalar (cd, pb va boshqalar) …

4 / 16

aylanib qoldi. fizik-kimyoviy tahlil usullarining yana bir muhim afzalligi tahlilni masofada o’tkazish imkonidadir. misol tarzida oy tuprog’ini lunoxod ichiga o’rnatilgan rentgeniflyuressent moslama vositasida bevosita tekshirishni, venera (zuhra) atmosferasini tekshirishni keltirish mumkin. yer sharoitida yuqori radioaktivlikka ega bo’lgan zaharli moddalarni, shuningdek, katta chuqurlikdagi suvlarni tekshirishda hamda shunga o’xshash masalalarni yechishda masofadan tahlil o’tkazish amaliy ahamiyatga ega. fizik-kimyoviy tahlil usullaridan ishlab chiqarishni nazorat qilishda, ishlab chiqarish jarayonlarini boshqarishda va ilmiy-tadqiqot ishlarini bajarishda keng foydalaniladi. fizik-kimyoviy tahlil usullarida ishlatiluvchi ko’pchilik asboblar tahlil jarayonini yoki uning bosqichlarini avtomatlashtirish imkonini beradi. bu usullarda tekshiriluvchi ob’yektlarning tarkibi haqidagi ma’lumotlarni ehm tomonidan qabul qilinuvchi elektr yoki optik signallar tarzida olish mumkin. avtomatik gaz tahlilatorlari shaxtalardagi havo tarkibini nazorat qilib turadi. metallurgiya sanoatida yuqori darajada avtomatlashtirilgan optik va kuteput kvantomerlari keng qo’llaniladi. hozirgi analitik kimyoni koordinatsiyalangan birikmalarni o’rganish, kvant kimyosi usullari va modda tuzilishi nazariyalari, kinetik reaksiyalarsiz tasavvur etish mumkin emas. zamonaviy fizik-kimyoviy metodlar magistrning anorganik va organik …

5 / 16

$uning uchun bu fan kimyoviy ishlab chiqarishga bevosita bog’lanadi. har qanday ishlab chiqarish korxonalarida ishlab chiqariladigan maxsulotning davlat standartiga mos keladigan tarkibini aniqlash laboratoriyalari mavjuddir. shuning uchun bu fanda kimyoviy ishlab chiqarish bu dastur tahlilning fizik-kimyoviy metodlari, moddalarning sifat va miqdoriy tarkibini tahlil qilish metodlarini qamrab olgan. bu fanni o’rganish orqali tahlilning barcha kimyoviy va fizik-kimyoviy metodlari bilan tanishadilar. kimyo texnalogiya sohalarini rivojlanishidagi o`rni 2. \1836 yili rossiya olimi g.i. gess kimyoviy reaktsiyalar vaqtida umumiy issiqlik effekti doimiy qiymatga ega bo’lib, u orqali reaktsiyalar issiqlik effektlarining yig’indisiga teng bo’lishi qonunini kashf etdi. bu qonun fizikaviy kimyoda termokimyoning asosiy qonunlaridan biri hisoblanadi. rossiya olimlaridan n.n. beketovning 1865 yildan boshlab fizikaviy kimyodan ma‘ruzalar o’qishi, bulerovning «kimyoviy tuzilish nazariyasi» ni yaratishi, 1869 yili d.i. mendeleevning kimyoviy elementlar davriy qonunini va keyinroq gidratlar nazariyasini yaratishi fizikaviy kimyoning taraqqiyotiga keng yo’l ochib berdi. d.i. mendeleev birinchi bo’lib qishloq xo’jaligini rivojlantirish uchun kimyodan keng foydalanish kerakligini …$

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "fizik - kimyoviy tahlilning zamonaviy usullari"

hujjatlarni saqlash hujjatlarni saqlashda fizikaviy , kimyoviy shart -sharot reja: 1. fizik - kimyoviy tahlilning zamonaviy usullari 2. fizikaviy kimyoning rivojlanishi. 3.hujjatlarni saqlash 4.hujjatlarni tahrirlash va chop etish. tahlillarni otkazishda optik tahlil usullarining ahamiyati ortib bormoqda. chunki bu usullar o’zining umumiyligi, sezgirli texnikaning jadal rivojlanishi moddani tekshirish usullariga tobora yangi talablar qo’ymoqda. keyingi vaqtlarda atom materiallar sanoatining paydo bo’lishi va jadal rivojlanishi, shuningdek, qattiq olovbardosh va boshqa maxsus po’lat hamda qotishmalar ishlab chiqarishning o’sishi analitik usullar sezgirligini 10-5-10-8 % gacha oshirishni taqozo etmoqda. nihoyatda toza moddalar ishlab chiqarilish va ishlatishni moddaning asosiy massasini tash...

This file contains 16 pages in DOC format (377.5 KB). To download "fizik - kimyoviy tahlilning zamonaviy usullari", click the Telegram button on the left.

Tags: fizik - kimyoviy tahlilning zam… DOC 16 pages Free download Telegram