jadidlar faoliyati va ularning g‘oyalari

DOCX 31 pages 773.5 KB Free download

31 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 773.5 KB

File type DOCX

Pages 31

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 31

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi andijon davlat universiteti tarix fakulteti kurs ishi mavzu: jadidlar faoliyati va ularning g‘oyalari. bajardi: tarix - ta’lim yo`nalishi 2-bosqich 201 - guruhi talabasi mirzahamdamov. j «o‘zbekiston tarixi» kafedrasi tekshirdi: mirzaaxmedov x. mundarija: kirish : .....................................................................................................................3 asosiy qism: 1) jadidchilik faoliyatining shakllanishi……………………………………7-16 2) jadidchilikning mintaqaviy va g‘oyaviy bo‘linishi hamda uning faxriy vakillari.……………………………………………………………….18-26 3) jadidlar erishgan yutuqlar va yo‘l qo’ygan kamchiliklar……………….27-30 xulosa............................................................................................................31 foydalanilgan adabiyotlar..............................................................................32 kirish. mavzuning dolzarbliligi: mustaqillikka erishgan o’zbekiston o‘z mafkuraviy va siyosiy g‘oyalariga ega bo‘ldi va rivojlantirib kelmoqda. o‘zbekiston respublikasi o‘z rahbari sh.m.mirziyoyev boshchiligida iii renessans sari qadam qo‘ya boshladi. ammo iii renessans va jadidlar o’rtasidagi bog’liqlik nimada? javobimiz shuki, aynan jadidlardan namuna olgan holda biz vatanimizda iii renessansni qursa bo‘ladi degan qarorga keldik va buni aman shu kurs ishi bilan nazariy dalillamoqchimiz. mavzuni o‘rganishdan maqsad. kurs ishini mavzusini o’rganishdan maqsad shuki, vatanimiz tarixida faqatgina ix-xii asrdagina uyg’onish bo‘ldi deyishlik bizningcha xato …

2 / 31

angan strategiyalar bilan qurollangan holda amaliy harakatlar boshlangan.o‘zbekiston tarixida avval ham renessanslar bo‘lgan. ammo ular miqyosi va mazmuniga ko‘ra tasniflanadi. ma’lumki renessanslar ikki miqyosda bo‘lgan. birinchi shakliga – ilm-fan, madaniyat va tafakkuriy rivojlanishda jahonga ta’sir o‘tkaza olish bilan lol qoldira olgan mutlaq renessans bo‘lsa, ikkinchi shakliga – jamiyaning avvalgi holatidan mamlakat ichra katta sakrashlar orqali amalga oshuvchi nisbiy renessansni misol sifatida ko‘rsatishimiz mumkin. masalan, ix-xii asrlar sharq renessansini mutlaq darajadagi renessanslar qatoriga kiritsak, jadidlar xix asr oxir - xx asr boshlarida amalga oshirmoqchi bo‘lgan lekin, diniy mutassiblik, mamlakatdagi monarxiya, sssr tomonidan qo‘yilgan to‘siqlar orqali bu amalga oshmay qolgan jadidlar renessansi esa nisbiy renessans hisoblanadi. shunday ekan bizda o‘rinli savol tug‘iladiki, bizning xalqimiz uchun qaysi bir renessans manfaatliroq yoki qulayroq bu savolga muhtaram prezidentimiz sh.m.mirziyoyev “yangi o‘zbekiston strategiyasi” asarida quyidagicha javobni keltirmoqda: “ayni paytda biz erishilgan yutuqlar bilan kifoyalanib qolmasligimiz, xotirjamlikka berilmasligimiz lozim. bu yo‘lda ko’zlagan marralarimizga erishish va yangi jamiyatning …

3 / 31

qila olmaganligini go‘yoki isbotlamoqda. lekin renessansga uning mezoni sifatida o’z oqibatida vujudga kelmish tinchlik, ijtimoiy ongning uyg‘onishi, inson tushunchasining qadrlanishi va xalq ongida va shuurida ijobiy fazilatlarning vujudga kelishini mezon qilib oladigan bo’lsak renessansning mohiyatini o’zgartirga emas, ayni tomiriga tushgan bo’lardik. savol tug’ulishi mumkinki, bu bilan renessans va inqilob o’rtasidagi chegara olib tashlanmadimi? men aytgan bo’lardim yo’q. chunki, birinchidan inqilob bu neytral tushuncha bo’lib, tarix ham adolatli va ham adolatsiz inqiloblarga guvoh bo’lgan, ammo adolatsiz renessanslarga emas. ikkinchidan, renessans adolatli inqiloblarga debocha bo’la oladi va inqiloblar renessansdan ko’ra kengroq tushuncha: siyosiy, ilmiy, ijtimoiy inqiloblar va hokazo. umuman olgand, ushbu kurs ishida mana shunday murakkab savollarga tanqidiy va tahliiy javob izlab va atroflicha javob beramiz. asosiy qism. jadidchilik” faoliyatining shakllanishi. xix asrning oxiri va xx asr boshlarida turkiston ijtioiy-siyosiy hayotida jadidchilik harakati keng quloch yoyib rivojlandi. “ jadid” – arabcha yangi usul degan ma’noni anglatadi. jadidchilik harakati turkistonda xix asrning oxirida …

4 / 31

lekin ilmiy jihatdan yetarli asosi yo‘q qarashlar tarafdorlari kiradi. ikkinchi oqim tarafdorlari esa jadidlarning paydo bo’lishida umuman rusiyzabon xalqlarning ta’siri bo’lmaganli balki jadidchilik g’oyalari to’g’ridan to’g’ri qardosh xalqlar va sharqdan qabul qilinganini da’vo qiladilar. birinchi qarash tarafdorlarining fikrlarini bir qadar tahlil qilib chiqsak. ularning da’vosicha rossiya imperiyasining o’rta osiyoning bosib olinishini har holda agar rossiya bosib olmaganida, buyuk britaniya bosib olardi degan qarashlari ularni ovuntirsa, ikkinchidan omondan qo‘shimchasiga agar rossiya bosib olmaganida o‘rta osiya xonliklar davricha xarob holda qolgan bo‘lar edilar. mana shunday holda yuqoridagi ikki variantdan yengilroq variant sifatida rossiya tomonidan o’rta osiyoni bosib olinishini ma’qullaydilar. bizningcha, bu fikrlarni qabul qilish davomida ular o’sha davrdagi rossiyani hozirgi davrdagi rf dek qudratga ega bo’lganligi haqida tasavvurga egaligi majbur qilgan. ikkinchi qarash tarafdorlari esa o’z g’oyalarini quyidagicha asoslaydilar. “bu harakatning vujudga kelishida o’rta va yaqin sharq mamlakatlarida keng quloch yoyib rivojlangan turli oqimlar va turkiyadagi “ittihodiy va taraqqiy”,“yosh turklar” harakatining ta’siri …

5 / 31

nki, mahalliy xalq tili boshqa, dini, urf-odati boshqa bo‘lgan rusiyzabon millatlarga yotsirab, begonasirab ularni g‘ayridin-kofirlar deb, bosqinchi mustamlakachilar deb qaraganlar. bu siyosiy guruhlarning dasturlari, taktik kurash usullari mahalliy xalq g‘oyasi va saviyasidan yiroq bo‘lgan, ular bu dastur maqsadlar mohiyatini chuqur tushunib yetmaganlar va ularni qabul qilmaganlar. hali oktabr to’ntarishi yuz bermagan 1917-yil yozidayoq bir guruh andijonlik jadidlar bolsheviklar, mensheviklar, eserlarga xat yo’llab, ularning g‘oya va dasturlarini turkiston musulmon xalqi o‘zlariga singdira olmasliklarini bayon qilgan edilar. “ sizning va bizning hayot tarzimiz bir-biriga to‘g‘ri kelmaydi - deyiladi o‘sha xatda. – shuning uchun kelgusi davlatchilik hayotini birdaniga umum bir qolpga solish kerak emas. umum qolip andozani bu yerda qo‘llab bo‘lmay bizda sizning sof ruscha ma’nodagi dehqonlar yo‘q.. g‘arbiy yevropacha fermerlar va ijarachilar yo‘q. bizda erkin dehqon yashaydi. ular hech qachon, hech qanday sharoitda krepostnoy qaramgina emas va balki ijrachi fermer ham bo‘lmagan, erkin mulkdor bo‘lib kelgan. muqaddas islom bizni hech qanday tabaqalarga …

Want to read more?

Download all 31 pages for free via Telegram.

Download full file

About "jadidlar faoliyati va ularning g‘oyalari"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi andijon davlat universiteti tarix fakulteti kurs ishi mavzu: jadidlar faoliyati va ularning g‘oyalari. bajardi: tarix - ta’lim yo`nalishi 2-bosqich 201 - guruhi talabasi mirzahamdamov. j «o‘zbekiston tarixi» kafedrasi tekshirdi: mirzaaxmedov x. mundarija: kirish : .....................................................................................................................3 asosiy qism: 1) jadidchilik faoliyatining shakllanishi……………………………………7-16 2) jadidchilikning mintaqaviy va g‘oyaviy bo‘linishi hamda uning faxriy vakillari.……………………………………………………………….18-26 3) jadidlar erishgan yutuqlar va yo‘l qo’ygan kamchiliklar……………….27-30 xulosa......................................................................................

This file contains 31 pages in DOCX format (773.5 KB). To download "jadidlar faoliyati va ularning g‘oyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: jadidlar faoliyati va ularning … DOCX 31 pages Free download Telegram