o`zbekiston respublikasi oliy majlisini shakllantirishning huquqiy asoslari

DOC 129.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1404141173_51572.doc o`zbekiston respublikasi oliy majlisini shakllantirishning huquqiy asoslari reja 1-.o`zbekiston respublikasi oliy majlisining qonunchilik palatasini shakllantirishdagi umumiy prinsiplar. 2-.o`zbekiston respublikasi oliy majlisi senatini shakllantirishning o`ziga xos xususiyatlari 3-.oliy majlis qonunchilik palatasi saylovi jarayonini tashkil etish tartibi. 4-. senatning tashkiliy tuzilmasi va uning rahbar organlari hamda mansabdor shaxslarini shakllantirish tartibi o`zbekiston respublikasi prezidentining oliy majlis qonunchilik palatasi va senati qo`shma majlisida quyidagi fikrlarni bildirib o`tgan edi: “ davlat qurilishi va boshqaruvi sohasidagi eng muhim vazifa bu qonunchilik hokimiyati bo`lmish mamlakat parlamentining roli va ta'sirini kuchaytirish, hokimiyatning qonunchilik, ijro va sud tarmoqlari o`rtasida yanada mutanosib va barqaror muvozanatga erishishdan iborat”. demokratik va huquqiy davlat sharoitlaridagina parlament faoliyatining asosiy prinsiplari real samara beradi. shuning uchun ham parlament faoliyatining asosiy prinsiplari ko`p jihatdan demokratik va huquqiy davlat umumiy prinsiplaridan kelib chiqadi. qonunchilik palatasini tashkil etish va uning faoliyati zamirida quyidagi asosiy prinsiplar yotadi: 1. xalqning manfaatlari va xohish-irodasini ifoda etish prinsipi. parlament – umumdavlat …

ish yo`li bilan yoki ovoz berish erkinligini ta'minlaydigan boshqa tengma-teng shakllar vositasida o`tkazilishi kerak» (21-modda, 3-qism). bunda saylovni xalq suverenitetining parlamentga o`tkazilishi deb idrok etmaslik lozim. «birorta ham organ, xoh parlament bo`lsin, xoh xalq tomonidan saylangan prezident, xalq suverenitetining tashuvchisi deb hisoblanishi mumkin emas. u faqat o`zi saylangan muddat mobaynida o`z konstitutsiyaviy vakolatini amalga oshirishga vakil qilingan, xolos» , degan fikrga qo`shilish lozim. muayyan (majoritar, proporsional, aralash) saylov tizimini tanlash parlamentning vakillik xususiyatini ta'minlashda muhim ahamiyatga ega. mazkur tanlash juda ko`p (tarixiy, milliy, siyosiy va boshqa) omillardan kelib chiqib amalga oshirilishi va jamiyatning asosiy ijtimoiy tabaqa va guruhlari manfaatlarini ifoda etuvchi parlamentning vakillik xususiyatini ta'minlashga ko`maklashishi lozim. ilg`or demokratiyalarda bunga, avvalambor, parlament saylovining asosiy subyektlari – siyosiy partiyalar yordamida erishiladi. siyosiy partiyalar jamiyatdagi turli ijtimoiy-siyosiy kuchlarning jamoatchilik fikrini shakllantiradilar va ifoda etadilar. siyosiy partiyalar – zamonaviy demokratiya tizimining ajralmas qismi, saylov kompaniyalarining asosiy ishtirokchilaridan biri. eski demokratik an'analarga ega mamlakatlarda …

alarida, xalqning siyosiy irodasini shakllantirish va ifoda etishda partiyalarning roli doim ham bir xilda baholanavermaydi. ko`p partiyalilik prinsipi partiya ro`yxatlari (fraksiyalari) bo`yicha saylangan deputatlar jumlasidan siyosiy uyushmalar tashkil etishda o`z aksini topadi. mazkur uyushmalar aholi turli tabaqalarining parlamentdagi siyosiy vakilligini ta'minlabgina qolmasdan, balki butun parlament ishining tashkil etilishini yaxshilashga ham ko`maklashadi. bunda, tabiiyki, jamiyatning bir nechta kichik siyosiy partiya va guruhlarga parchalanishi va parlamentda ularning ancha to`liq vakilligi parlament ishiga salbiy ta'sir ko`rsatishi: qarama-qarshiliklar natijasida (agar parlamentda barqaror ko`pchilik bo`lmasa) parlamentning vakolatlari jumlasiga kiritilgan muayyan masalani hal qilishning iloji bo`lmasligi mumkinligini ham e'tiborga olish lozim. muayyan saylov tizimini tanlashda yuqorida zikr etilgan holatni e'tiborga olish kerak: ko`pgina (proporsional saylov tizimi amal qiluvchi) mamlakatlarda, masalan, parlament saylovida «to`siqlar» joriy etilishi, ular parlamentda asosiy siyosiy kuchlarning vakilligini ta'minlash bilan birga, «o`ng» va «so`l» kichik partiyalarni chetga chiqarishi bejiz emas. bu barqaror ko`pchilikka ega bo`lgan ishga layoqatli parlamentni tashkil etishga ko`maklashadi. ko`p partiyalilik …

vakillik organlaridan bir blok (167 deputat) ishtirok etgan bo`lsa, 1999 yilgi parlament saylovida partiyalar soni beshtaga yetdi. mazkur partiyalar ikkinchi chaqiriq oliy majlisda to`rt fraksiya tarkibida ishtirok etdilar: «adolat» sotsial-demokratik partiyasining fraksiyasi – 11 deputat, «milliy tiklanish» demokratik partiyasining fraksiyasi – 10 deputat, o`zbekiston xalq demokratik partiyasining fraksiyasi – 49 deputat, «fidokorlar» milliy-demokratik partiyasining fraksiyasi (ikki partiya – «vatan taraqqiyoti» va «fidokorlar» partiyalarining birlashishi negizida tashkil etilgan) – 54 deputat, shuningdek ikkita blok: hokimiyatning vakillik organlari bloki – 107 deputat, saylovchilarning tashabbuskor guruhlari bloki – 16 kishi . mana mamlakatimizda joriy yilning 26 dekabrida saylovlar o`tkazildi. oliy majlisning qonunchilik palatasiga xamda xalq deputatlari kengashlariga saylov natijalariga ko`ra quyi palataga va viloyat, tuman, shahar kengashlari deputatligiga nomzodlar demokratiya talablariga muvofiq muqobil asosda kurash olib borishdi. nomzodlarning nisbatiga nazar tashlasak, har bir okrugga to`rt — beshtadan, ayrimlarida esa oltitagacha nomzod to`g`ri keldi. 2004 yil 26 dekabr va 2005 yil 9 yanvarda takroriy …

iyasining 11 a'zosi, "adolat" partiyasining 10 a'zosi saylandi. qonunchilik palatasiga nomzod qo`yilgan xotin —qizlar jami 159 kishi kuchli intiluvchanlik va yuksak professionalizmni namoyish etdi, siyosiy yetuklik, aql zakovat raqiblaridan qolishmadi. natijada qonunchilik palatasiga saylangan deputatlarning qariyb 18%ni xotin —qizlar tashkil etdi, bu esa 1999 yilda oliy majlisga bo`lgan saylovlaridagidan ikki yarim baravar ko`pdir. tashabbuskor guruhlardan ko`rsatilgan 56 nomzoddan 14 kishi deputatlikka saylandi, qonunchilik palatasiga saylangan deputatlar orasidan ular 11,6%ni tashkil etdi. saylangan deputatlar orasida 18,3% —yuristlar, 21,7% —iqtisodchilar. deputatlarning 10% sanoat, qurilish, transport va aloqa sohasi vakillari, 7,5% qishloq xo`jaligi vakillari, 12,5% tadbirkorlar, 20% ta'lim, fan, madaniyat va sog`liqni saqlash xodimlari, 16% nodavlat notijorat tashkilotlar vakillari. avvalgi qonunlarimizda oliy majlis 250 nafar deputatdan iborat bo`lgan yagona palata asosida vakillik organi faoliyatini olib borgan bo`lsa, zamonaviy parlamentarizmning asosi sifatida hozirda ikki palatali 220 nafar deputatdan iborat tarkibda faoliyat olib boradigan parlament joriy etildi. bu o`z navbatida professonalizmni yuzaga keltiradi. bunday takomillashuv …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "o`zbekiston respublikasi oliy majlisini shakllantirishning huquqiy asoslari"

1404141173_51572.doc o`zbekiston respublikasi oliy majlisini shakllantirishning huquqiy asoslari reja 1-.o`zbekiston respublikasi oliy majlisining qonunchilik palatasini shakllantirishdagi umumiy prinsiplar. 2-.o`zbekiston respublikasi oliy majlisi senatini shakllantirishning o`ziga xos xususiyatlari 3-.oliy majlis qonunchilik palatasi saylovi jarayonini tashkil etish tartibi. 4-. senatning tashkiliy tuzilmasi va uning rahbar organlari hamda mansabdor shaxslarini shakllantirish tartibi o`zbekiston respublikasi prezidentining oliy majlis qonunchilik palatasi va senati qo`shma majlisida quyidagi fikrlarni bildirib o`tgan edi: “ davlat qurilishi va boshqaruvi sohasidagi eng muhim vazifa bu qonunchilik hokimiyati bo`lmish mamlakat parlamentining roli va ta'sirini kuchaytirish, hokimiyatning qo...

DOC format, 129.5 KB. To download "o`zbekiston respublikasi oliy majlisini shakllantirishning huquqiy asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: o`zbekiston respublikasi oliy m… DOC Free download Telegram