islom huquqida jinoyat va jazo

DOC 44.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1352869001_39217.doc islom huquqida jinoyat va jazo reja: 1. islom huquqi manbalarining jinoyat va jazo bilan bog`liq bo`lgan asosiy qoidalari. 2. qur`onnning jinoyat va jazo to`g`risidagi qoidalari. 3. sunnaning musulmon jinoyat huquqi manbai sifatidagi o`rni. 4. jazo tushunchasi va uning turlari. turli mazhablar uchun umumiy bo`lgan ta`limotlarga ko`ra, jiddiy hisoblangan har qanday gunoh – jinoyat islom taqiqlarini buzganlik uchun jazoga loyiq xatti – harakatlar sifatida qaralishi kerak bo`lgan. bu taqiqlar islom asoslarini, xususan uning huquqiy tamoyillari va me`yorlarini, besh asosiy qadriyat - din, hayot, aql, naslni davom ettirish va mulkni himoya qilishga qaratilgan. burxonuddin marg`inoniyning «hidoya» asarida jinoyat deb, qonun tilida – shaxsga va mulkka qarshi qaratilgan qonun bilan taqiqlangan qilmish tushuniladi, deb ko`rsatilgan. «muxtasar» nomli asarda «jinoyat» so`zi lug`atda jinoyat va gunoh ma`nosini, shariat istilohida odamning joniga jazolariga zarar keltirish ma`nosini bildiradi. islom jinoyat huquqida keng tarqalgan tasnifga ko`ra barcha huquqbuzarliklar uch guruhga bo`linadi: 1) «alloh huquqi»ga (ya`ni butun musulmon …
2
an tajovuz qilib o`tsa, ana o`shalar zolimlardir». islom huquqshunoslari tafsiriga ko`ra, bunday qilmishlar allohga qarshi jinoyat bo`lib, ular uchun jazo berish «allohning haqqi» hisoblanadi. ushbu toifaga kiritilgan jinoyatlar orasida qo`yidagilar bor: - zino; - tuhmat (kazf); - mayxo`rlik (xamr); - o`g`rilik (sirkat); - dindan qaytish (ridda); - isyon (mufsid). fiqhda ayrim shaxs emas, balki oila jinoyat huquqining subyekti hisoblanadi. odam o`ldirishga jamiyatga qarshi emas, balki o`ldirilgan shaxsning oilasiga qarshi sodir etilgan jinoyat sifatida qaraladi. shu bilan bir qatorda, o`rganilgan nazariy manbalarda odam o`ldirish jinoyatining beshta turi: 1) qasddan o`ldirish; 2) qasdga o`xshash o`ldirish; 3) beqasd o`ldirish; 4) xato-yanglish o`ldirish; 5) biron sabab bilan o`ldirish turlari va tushunchalari ham aniq ko`rsatilgan. qiyos yangi paydo bo`lgan masalaning sababini qur`oni karimda, sunnada va ijmo`da o`z yechimini topgan masalalarining sabablariga solishtirish yo`li bilan unga hukm chiqarishga imkon beradi. islom huquqida jinoyat va jazo bo`yicha qabul qilingan qoidalar qo`yidagilardir: 1. jazo qonunlarini o`tmishga qaratish (“atf” …
3
amchi yoki kaltak bilan 5 tadan 39 tagacha darra urish yoki olti oygacha ozodlikdan mahrum qilish yoki jarima solish. ta`zirda darra urish hadd jazosidagi kabi amalga oshiriladi. qilmishning og`irligi va aybdorning shaxsiga qarab, ta`zir chorasi sifatida jamoatchilik izzasi, qozi yoki hukmdorning ogohlantirishi, tartibga chaqiruvchi suhbat va boshqa ta`sir choralari qo`llanilishi mumkin. ta`zir muqarrar tarzda aybdorning tavba qilishi, uzr so`rashini nazarda tutadi, og`irroq hollarda esa, u qilgan gunohi uchun evaz to`lashi (kafforat) lozim. jinoiy qilmishlar ham, boshqa taqiqlangan, qoralanadigan va nomaqbul amallar ham islom huquqida «alloh chegaralari»ni buzish deb baholanadi. «ey, payg`ambar, qachonki, sizlar (mo`minlar) xotinlaringizni taloq qilsangizlar, ularning iddalarida (poklik paytlarida) taloq qilinglar va iddani sananglar! rabbingiz - allohdan qo`rqinglar! (idda tugaguncha) ularni (yashab turgan) uylaridan (haydab) chiqarmangizlar va ular ham o`zlaricha chiqib ketmasinlar. faqat ular ochiq fahsh (buzuqlik yoki idda o`tmay chiqib ketish kabi) ishni qilsalargina (uylaridan chiqarilurlar). bu allohning chegaralaridir. kimki, alloh chegaralaridan tajovuz qilib o`tsa, demak, u …
4
atli va marhamatlidir». (qur`oni karim, «moida» surasi). islom huquqida belgilangan jinoyatlar va boshqa huquqbuzarliklar uchun jazolarni to`rt asosiy guruhga ajratish mumkin: 1) o`xshash amal bilan o`ch (qasos) olish: odam o`ldirganlik uchun o`ldirish, haqorat qilganlik uchun - haqorat qilish, badanga shikast yetkazganlik uchun - badanga shikast yetkazish; 2) to`kilgan qon evaziga haq yoki jarima (diya) to`lash, u odam o`ldirish uchun ham, badanga shikast yetkazish uchun ham belgilanishi mumkin; 3) qiyos asosida qonunga binoan belgilanadigan jazo; 4) shariat sudyasi (qozi) ishni ko`rib chiqib tayinlaydigan jazo. diya - xun haqi, odam o`ldirganlik, badanga shikast yetkazganlik yoki jarohatlaganlik uchun to`lanadigan tovon puli. diya masalalari fiqhning barcha bo`limlarida ko`rib chiqiladi, lekin asosan uqubot bo`limida sharhlanadi. islom huquqshunosligi qoidalaridan biri ikki norma to`qnashgan holda, qo`llanilishi kamroq kuch-g`ayrat talab qiladigan norma ustun qo`yilishini nazarda tutishi bejiz emas. insonga tanlash erkinligini beruvchi mazkur yondashuv, agar qur`on va sunnada boshqa qoida nazarda tutilgan bo`lmasa, amallar, so`zlar va narsalarni baholash …
5
vlodi” 3. bernard dj. vayss. dux musulmanskogo prava. usul al-fikx./ per.s angl. – spb.: «izdatelstvo» «dilya», 2008. – 320. 4. l.r. syukiyaynen. «musulmanskoye pravo». m., «nauka» 1986 5. m. radjabova. shariatda jinoyat va jazo. t. “adolat”, 1996 6. u. ibn mas’ud. muxtasar. t.: 1994 7. an introduction to islamic law by joseph schacht. - oxford, 1964. - 187-b. 8. ukaz prezidenta ruz i.a.karimova “ob otmene smertnoy kazni “. narodnoye slovo 02.08.05. 9. ukaz prezidenta ruz i.a.karimova “o peredache sudam prava davat sanksiyu na zaklyucheniye pod straju”. narodnoye slovo.09.08.05. 10. o‘z.r.jinoyat kodeksi 01.04.1995. (yangi tahriri)

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "islom huquqida jinoyat va jazo"

1352869001_39217.doc islom huquqida jinoyat va jazo reja: 1. islom huquqi manbalarining jinoyat va jazo bilan bog`liq bo`lgan asosiy qoidalari. 2. qur`onnning jinoyat va jazo to`g`risidagi qoidalari. 3. sunnaning musulmon jinoyat huquqi manbai sifatidagi o`rni. 4. jazo tushunchasi va uning turlari. turli mazhablar uchun umumiy bo`lgan ta`limotlarga ko`ra, jiddiy hisoblangan har qanday gunoh – jinoyat islom taqiqlarini buzganlik uchun jazoga loyiq xatti – harakatlar sifatida qaralishi kerak bo`lgan. bu taqiqlar islom asoslarini, xususan uning huquqiy tamoyillari va me`yorlarini, besh asosiy qadriyat - din, hayot, aql, naslni davom ettirish va mulkni himoya qilishga qaratilgan. burxonuddin marg`inoniyning «hidoya» asarida jinoyat deb, qonun tilida – shaxsga va mulkka qarshi qaratilgan qonun ...

DOC format, 44.5 KB. To download "islom huquqida jinoyat va jazo", click the Telegram button on the left.

Tags: islom huquqida jinoyat va jazo DOC Free download Telegram