ijtimoiy pedagogika fan va amaliy faoliyat

DOCX 11 pages 78.0 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 78.0 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

5-mavzu: ijtimoiy pedagogika fan va amaliy faoliyat sohasi sifatida. ijtimoiylashuv omillari va vositalari. bolaning sotsiumda rivojlanishi. reja: 1. ijtimoiy pedagogikaning fan sifatida rivojlanishi. 2. ijtimoiy pedagogikaning predmeti va ob'ekti. 3. bolaning o’sishi haqida tushuncha. 4. bolaning o’sishida biologik va ijtimoiy asoslar. 5. bola kamolotida muhitning ta'siri. (sotsium) asosiy tushunchalar: ijtimoiy pedagogika, sotsializatsiya (ijtimoiylashuv), sotsium, ijtimoiy rol, ijtimoiy maqom. 1. ijtimoiy pedagogikaning fan sifatida rivojlanishi. ijtimoiy pedagogikaning fan sifatida rivojlanish tarixi tadrijiy tavsifga ega. ana shu nuqtai nazardan ijtimoiy pedagogika fani rivojining uch bosqichi alohida ajratib ko‘rsatish mumkin. ijtimoiy pedagogikaning fan sifatida rivojlanishining birinchi bosqichi qadimgi davrlardan xvii asrgacha bo’lgan davrni uz ichiga oladi. bu davrda faktlar to‘planishi, tarbiya tajribasining ortib borishi, pedagogik va ijtimoiy nazariyalarning shakllanishi ro‘y bergan bulib, ijtimoiy pedagogikaning bu rivojlanish bosqichi tarbiyani ijtimoiy hodisa sifatida asta-sekin tan olinishi bilan tavsiflanadi. chunki bu davrda tarbiyaning turli nazariyalari yuzaga kelgan. birinchi bosqichning bu kabi davriy chegaralanishi, avvalambor, insoniyat tarixining …

2 / 11

ingan ma'lumotlar ibtidoiy jamoada kasal va yaradorlarga yordam ko‘rsatilganligini to‘la tasdiqlaydi (qazilma skeletlardagi shikast izlari bolalikdagi kasallik oqibatida yoki o‘limidan ancha oldin olingan jarohatlar bilan bog‘liq bulgan). bu kabi qarashlar etnografik ma'lumotlarda ham ham o‘z tasdig‘ini topgan. ibtidoiy jamoa tuzumida yashagan barcha elatlarda meqnatning jins va yoshga qarab ajratish an'anasi bulgan. keksalar yoshlarni muntazam ravishda turli kasb-hunarlarga o‘rgatishgan. bularning hammasi ibtidoiy jamoada ijtimoiy-pedagogik tajribani n g ilk ko‘rinishlari mavjud bo‘lganligi haqida tasavvur qilishga imkon beradi. agar ibtidoiy davr ijtimoiy-pedagogik amaliyotning vujudga kelishiga zamin yaratgan bo‘lsa, qadimgi dunyoning ilk sivilizatsiyalarining paydo bo‘lishi ijtimoiy-pedagogik fikrning shakllanishiga kuchli ta'sir ko‘rsatgan. sharqning quldorlik davlatlarida ijtimoiy pedagogik g‘oyalar bir nechta mualliflar tomonidan shakllantirilgan va, odatda, muqaddas kitoblar shaklida butun xalq mulkiga aylangan (xitoyda — shukit, hindistonda — vedalar, misrda — tot xudosi kitoblari, o‘rta osiyoda — avesto va boshqalar). faqatgina miloddan avvalgi i ming yillikning o‘rtalari va ikkinchi yarmida ijtimoiy pedagogik g‘oyalarni yaratgan allomalarning nomlari …

3 / 11

.) antik dunyoda tarbiyaning to‘liq nazariyasini ishlab chiqqan. aflotundan farg‘uti o‘laroq, arastu inson tarbiyasida asosiy e'tiborni davlatga to‘liq bo‘ysunishga emas, balki insonning uzmanfaatlariga, uning rivojlanishiga qaratadi. shaxsning jamoa bilan uyg‘un rivojlanishi to‘g‘risidagi g‘oya ham unga tegishlidir. mark fabiy kvintilian (mil. avv. 42 — 118 y.) qadimgi yunonning notikdik san'ati nazariyotchisi, pedagog. “notiqning tarbiyasi haqida” deb nomlangan ilk pedagogik asar unga tegishli bo‘lib, unda tarbiyaning muhim g‘oyalari, ta'lim metodikasi bayon etilgan. kvintilianning asosiy g‘oyalari uz “men”ini saqlab qolish, o’zi ustidan” hukmronlikka erishish kabilarni tashkil etadi. katta yer egaligi munosabatlariga asoslangan davri tarbiyasining uziga xos xususiyatlari asketizm, dunyo dinlari qoidalariga qat'iy amal qilish bulgan. asketizm (yunoncha) tuyg‘u va istaklarni cheklash yoki bostirish, azob tortish, hayot ne'matlaridan voz kechish degan ma'noni anglatadi. o‘sha davrning (vi — xii asrlar) ijtimoiy-pedagogik g‘oyasini yaratuvchilari o‘sib kelayotgan avlodga singdirmoqchi bulgan axloqiy qadriyatlar orasida hamdardlik, yaqinlarga yordam, xususan, kasallar va nochorlarga yordam kabilarni targ‘ib etadilar. xv — xvi …

4 / 11

a buyuk yaratuvchi sifatida qarashgan. xiv — xvi asrlar gumanistlarining aksariyati o‘zlari pedagog bo‘lishgan yoki pedagogik nazariyaga murojaat etishgan. gumanizm g‘oyasi pedagogikada xuddi ana shu davrlardan boshlab kuzatila boshlangan. asl tarbiya o‘z mohiyatiga ko‘ra doim guzallik haqida, uning kelajagi haqidagi g‘amxo‘rlikni bildirgan. uyg‘onish davrida ijtimoiy gumanizm g‘oyalarining amalga oshirila boshlanishi mashhur italiyalik pedagog-gumanist vitgorino de genotre (1378 — 1446) tomonidan ilk marta “quvonch uyi” nomli internat maktabining yaratilishi bilan bog‘liq. shuni ta'kidlash joizki, ta'riflanayotgan davrda din, pedagogika va ijgimoiy-pedagogika bir-biri bilan uzviy bog‘liqholda rivojlangan. diniy qarashlarda asosiy e'tibor umuminsoniy qadriyatlarga yo‘naltirilgan. diniy rivoyatlarda, muqaddas kitoblarda, oyatlarda axloqiy o‘gitlar, insonlararo munosabatlar, qavm-qarindoshlarga, bolalarga g‘amxo‘rlik haqida ko‘p gapirilgan. bu asosda ko‘pgina avlodlar tarbiya topishgan va bu borada yevropada cherkov uzoq vaqt mobaynida “nogiron bolalar rahnamosi” bo‘lgan. unga nafaqat ruxrty yordam so‘rab, balki tibbiy, moddiy yordam so‘rab, adolatsizlikdan himoya so‘rab murojaat qilishgan. bu borada butun dunyoda diniy tashkilotlarning boy an'fnalari mavjud. masalan, yevropada …

5 / 11

uylari ruhoniylar tomonidan boshqarilgan. parijda 1640 yil ruhoniy vinsento depolen tomonidan asos solingan tarbiya uyi juda mashhur bo‘lgan. u tarbiya uyini qirol lyudovik xiv tomonidan moliyalashtirishga erishgan. mehribonlik bilan shug‘ullanuvchi ordenlar— xayriya yo‘lida qilgan ishlari orqali keyinchalik mashxur bo‘lib ketgan yirik cherkov tashkilotlari tuzila boshlagan. ijgimoiy pedagogika rivojining ikkinchi davri — xvii — xix asrlar — ijtimoiy-pedagogika eng ilg‘or g‘oyalar va ilmiy konsepsiyalar bilan boyitilgan davr bo‘ldi desak, xato bo‘lmaydi. xviii — xix asrlar (burjua-demokratik inqiloblar davri) olimlarining (pedagog, faylasuf, sotsiolog, psixologlar) davlat va jamoat instituglari bilan hamkorlikda ijtimoiy-pedagogik muammolarni hal qilish g‘oyalarining paydo bulishi davridir. tarbiya masalalari jamiyat islohotlari, inson huquklari tengligi bilan bog‘lana boshlangan. aynan shu davrda ijtimoiy pedagogikadagi asosiy yo‘nalishlarning aniq faoliyatda amalga oshishi sodir buladi. ijtimoiy pedagogik g‘oyalarning rivojlanishiga fransuz faylasufi, yozuvchi, ma'rifatparvar j. j. russo (1712 — 1778) ulkan hissa qo‘shgan. u huquqiy, diniy va tabiiy rivojlanish asosiga qurilgan tabiatan shakllangan tarbiya g‘oyalarini ilgari suradi. …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ijtimoiy pedagogika fan va amaliy faoliyat"

5-mavzu: ijtimoiy pedagogika fan va amaliy faoliyat sohasi sifatida. ijtimoiylashuv omillari va vositalari. bolaning sotsiumda rivojlanishi. reja: 1. ijtimoiy pedagogikaning fan sifatida rivojlanishi. 2. ijtimoiy pedagogikaning predmeti va ob'ekti. 3. bolaning o’sishi haqida tushuncha. 4. bolaning o’sishida biologik va ijtimoiy asoslar. 5. bola kamolotida muhitning ta'siri. (sotsium) asosiy tushunchalar: ijtimoiy pedagogika, sotsializatsiya (ijtimoiylashuv), sotsium, ijtimoiy rol, ijtimoiy maqom. 1. ijtimoiy pedagogikaning fan sifatida rivojlanishi. ijtimoiy pedagogikaning fan sifatida rivojlanish tarixi tadrijiy tavsifga ega. ana shu nuqtai nazardan ijtimoiy pedagogika fani rivojining uch bosqichi alohida ajratib ko‘rsatish mumkin. ijtimoiy pedagogikaning fan sifatida rivojlanishining bir...

This file contains 11 pages in DOCX format (78.0 KB). To download "ijtimoiy pedagogika fan va amaliy faoliyat", click the Telegram button on the left.

Tags: ijtimoiy pedagogika fan va amal… DOCX 11 pages Free download Telegram