inson huquqlari tizimida bola huquqlarining himoyalanishi

DOC 83,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (4 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1351936599_27127.doc inson huquqlari tizimida bola huquqlarining himoyalanishi har qanday demokratik huquqiy davlat va fuqarolik jamiyatida, birinchi navbatda inson va fuqarolar huquqlarini ta`minlashga alohida e`tibor qaratiladi. aytib o`tish kerakki, aksariyat hollarda inson huquqlari, fuqarolar huquqlari deyilganda katta yoshdagi aholi nazarda tutiladi-yu, bolalar esa e`tibordan chetda qoladi. biz quyida bolalar huquqlari bilan bog`liq masalalar yuzasidan mulohaza yuritmoqchimiz. o`zbekiston respublikasida barcha fuqarolar huquqiy munosabatlarning subyektlari hisoblanadilar. bizga ma`lumki, huquqiy munosabatlar subyekti deganda, qonun bilan belgilangan huquq va majburiyatlarga ega bo`lgan shaxslar tushuniladi . davlat aholi boshqa tabaqalarining qonuniy huquq va manfaatlarini himoya qilish bilan bir qatorda, voyaga yetmaganlar huquqlarini himoyalash va ta`minlashga ham alohida e`tibor qaratadi. “bolalar huquqlari to`g`risida”gi bmt konvensiyasining 1-moddasi, o`zbekiston respublikasi fuqarolik kodeksining 22, 27, 29-moddalari, oila kodeksining 71-moddalari mazmun-mohiyatidan kelib chiqib aytish joizki, 18 yoshga to`lmagan voyaga yetmagan shaxs bola hisoblanadi (emansipatsiya holatlari bundan mustasno). bola huquqlari, ularning qonuniy manfaatlari, avvalo, 1924 yilgi “bola huquqlari jeneva deklaratsiyasi” va bmt …

`riqlanish va g`amxo`rlikka, shu jumladan, tug`ilishidan oldin va keyin ham yetarli darajadagi huquqiy himoyaga muhtojligi” ni e`tiborga olish hamda uni amalga oshirishdir. “fuqarolik va siyosiy huquqlar to`g`risida”gi xalqaro paktning 24-moddasiga asosan, har bir bola irqi, terisining rangi, jinsi, tili, dini, milliy yoki ijtimoiy kelib chiqishi, mulkiy ahvoli yoki nasl-nasabi (tug`ilishi)dan qat`i nazar, sira kamsitilmasdan ahvoliga ko`ra go`dak bo`lgani uchun oila, jamiyat va davlat tomonidan muhofaza tadbirlari ko`rilishi huquqiga egadir. shuningdek, har bir bola tug`ilishi bilanoq darhol ro`yxatdan o`tkazilishi va unga nom qo`yilishi kerak hamda har bir bola fuqarolik sohibi bo`lish huquqiga egadir. o`zbekiston respublikasi oliy majlisi tomonidan tasdiqlangan “bola huquqlari to`g`risida”gi konvensiyaga muvofiq, har bir bola tug`ilishi bilan ismga ega bo`lish, fuqarolikni olish, ota-onasini bilish hamda ular tomonidan g`amxo`rlikka olinish huquqlariga ega. shuningdek, har bir bola erkin va daxlsiz bo`lib, oiladagi yaxshi sharoit yaratilgan taqdirda ota-onasi bilan yashashga haqli. bola o`z dunyoqarashini kengaytirish uchun ma`lumotlar to`plashi, boshqa odamlar bilan aloqada …

iq, bolaning fikrlash, so`z va e`tiqod erkinligi, dam olish huquqi, ilmiy-texnikaviy ijod erkinligi, madaniyat yutuqlaridan foydalanish huquqi davlat tomonidan kafolatlanadi. har bir bolaning yashashi, kamol topishi uchun asosiy makon oila hisoblanadi. shuning uchun ham o`zbekiston respublikasi oila kodeksining 2-moddasiga muvofiq, ota-ona zimmasiga bolaning faravon hayot kechirishi va kamolga yetishi haqida g`amxo`rlik qilish, uning huquq va manfaatlarini himoyalash vazifasi yuklatilgan. oilaning ichki hayotiga, bolalarning tarbiyasiga boshqalarning o`zboshimchalik bilan aralashishiga, tarbiyasiga salbiy ta`sir o`tkazishiga qonun yo`l qo`ymaydi. agar bolaning huquqlari kamsitilsa, bunday oilaga nisbatan qonun yo`li bilan ta`sir ko`rsatishga, ota-onaning huquqlarini cheklashga, xattoki, ota-onaga nisbatan ota-onalik huquqidan mahrum qilish chorasini qo`llashga ham to`g`ri keladi. bolalarning o`z ota-onalari tomonidan parvarish qilinishi, manfaatlarining ta`minlanishi, o`z ota-onasi bilan oilada birga yashashi, ularning har tomonlama kamol topishiga insoniy qadr-qimmatlarining hurmat qilinishiga, yaxshilik va mehr-oqibat tuyg`ulari asosida tarbiyalanishlariga imkon beradi. bolalar huquqlarini kamsitish, ular bilan qo`pol muomalada bo`lish, ularga jismoniy azob berish va ularning manfaatlariga zid bo`lgan …

ka olingan bo`lib, bu narsa sir saqlansa) bola uchun o`z ota-onasini bilish huquqidan foydalanish imkoniyati bo`lmasligi ham mumkin. har bir bola oilada ota-onasi g`amxo`rligidan foydalanish huquqiga ega deganda, bolaning oziq-ovqat, davolanish, kiyim-kechak, o`quv qo`llanmalari, uning yashashi va bilim olishi uchun zarur bo`lgan boshqa narsalar bilan ta`minlanishi nazarda tutiladi . ota-onaning ota-onalik huquqidan mahrum etilishi yoki boshqa sabablarga ko`ra, ota-ona tarbiyasidan mahrum bo`lgan voyaga yetmagan bolalarning oilada tarbiyalanish huquqini ta`minlash vasiylik va homiylik organlari zimmasiga yuklatiladi. o`zbekiston respublikasi konstitutsiyasining 64-moddasi 2-qismida “davlat va jamiyat yetim bolalarni va ota-onalarining vasiyligidan mahrum bo`lgan bolalarni boqish, tarbiyalash va o`qitishni ta`minlaydi”, deyilgan. vasiylik va homiylik organlari ota-onalari tarbiyasidan mahrum bo`lgan voyaga yetmagan bolalarni farzandlikka, oilaga tarbiyaga berish yo`li bilan ularning oilada tarbiyalanish huquqidan foydalanishini ta`minlaydi. xulosa o`rnida shuni aytish lozimki, bolalar aholi orasida himoya va g`amxo`rlikka eng muhtoj qatlam hisoblanadi. insonparvar demokratik huquqiy davlat barpo etishni o`z oldiga maqsad qilib qo`ygan mamlakatimizda voyaga yetmaganlar qonuniy …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "inson huquqlari tizimida bola huquqlarining himoyalanishi"

1351936599_27127.doc inson huquqlari tizimida bola huquqlarining himoyalanishi har qanday demokratik huquqiy davlat va fuqarolik jamiyatida, birinchi navbatda inson va fuqarolar huquqlarini ta`minlashga alohida e`tibor qaratiladi. aytib o`tish kerakki, aksariyat hollarda inson huquqlari, fuqarolar huquqlari deyilganda katta yoshdagi aholi nazarda tutiladi-yu, bolalar esa e`tibordan chetda qoladi. biz quyida bolalar huquqlari bilan bog`liq masalalar yuzasidan mulohaza yuritmoqchimiz. o`zbekiston respublikasida barcha fuqarolar huquqiy munosabatlarning subyektlari hisoblanadilar. bizga ma`lumki, huquqiy munosabatlar subyekti deganda, qonun bilan belgilangan huquq va majburiyatlarga ega bo`lgan shaxslar tushuniladi . davlat aholi boshqa tabaqalarining qonuniy huquq va manfaatlarini himoya...

Формат DOC, 83,0 КБ. Чтобы скачать "inson huquqlari tizimida bola huquqlarining himoyalanishi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: inson huquqlari tizimida bola h… DOC Бесплатная загрузка Telegram