statika va uning asosiy tushunchalari

DOC 4 pages 201.5 KB Free download

4 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 201.5 KB

File type DOC

Pages 4

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 4

максуд 2 mavzu: statika va uning asosiy tushunchalari 1. asosiy tushunchalar va ta’riflar statikada jismlarning muvozanati o’rganiladi. moddiy jismlarning muvozanati mexanik harakatning xususiy holi bo’lib, uning ma’lum qismiga qo’zg’almas ravishda mahkamlangan koordinatalar sistemasiga nisbatan tinch vaziyati tushuniladi. jismlar qo’zg’almas qilib mahkamlaganda (tinch holatda) turadi, deyish mumkin. masalan, dastgoh tinch holatda turibdi deymiz. haqiqatan ham dastgoh beton yordamida yerga quzg’almas qilib o’rnatilgan. lekin aslida dastgoh yer bilan birgalikda quyosh atrofida murakkab harakat qiladi. demak, tabiatda mutlaq (absolyut) qo’zg’almaydigan jism bo’lmay va bo’lishi ham mumkin yemas. jismlarning mexanik harakati va muvozanatini tekshirishda statikaning quyidagi asosiy tushunchalaridan foydalaniladi: · moddiy nuqta deganda o’lchamlari va shakli ma’lum sharoitda hisobga olinmaydigan, massasi bir nuqtada joylashgan deb tasavvur qilinadigan jism tushuniladi. · mutlaq qattiq jism deganda kuch ta’sirida istalgan nuqtalari orasidagi masofa doimo o’zgarmasdan qoladigan qattiq jism tushuniladi. tabiatda mutlaq qattiq jism uchramaydi, har qanday jism ham ozmi-ko’pmi deformasiyalanib shakli va o’lchamlarini o’zgartiradi. ko’pincha bu o’zgarishlar …

2 / 4

, qisqacha n qabul qilingan. · jismga qo’yilgan kuchlar to’plami kuchlar tizimi deyiladi. jismga qo’yilgan kuchlar tizimi ko’rsatadigan ta’sirni boshqa kuchlar tizimi bilan almashtirilganda jismning holati o’zgarmaasa, bunday ikki kuch tizimi teng kuchli (ekvivalent) kuchlar tizinii deyiladi. bu kuchlarning teng kuchliligi quyidagicha yoziladi: ( ) ~ ( ) (a) · kuchlar tizimi ( )ning ta’sirini bitta kuch bera olsa, bunday kuchlar tizimining teng ta’sir etuvchisi deyiladi va quyidagicha yoziladi: ( ) ~ (b) · kuchlar tizimi ta’siridagi jism tinch holatda qolsa yoki inersion harakatda bo’lsa (masalan, jismning barcha nuqtalari o’zgarmas va bir xil tezli bilan harakatlansa), jismning bunday holati muvozanat holati deyiladi. kuchlar tizimi ta’siridagi jism muvozanat holatida bo’lsa, u muvozanatlashgan kuchlar tizimi yoki teng kuchli tizim deyiladi: ( ) ~ 0 (d) · statikada jismning muvozanati deganda uning tinch holati tushuniladi. jismning harakati yoki holati boshqa jism bilan bog’langan koordinatalar sistemasiga nisbatan tekshiriladi. odatda bunday koordinatalar sistemasi sanoq sistemasi …

3 / 4

i natija kelib chiqadi: kuchning miqdori va yo’nalishini o’zgartirmagan holda, o’zining ta’sir chizig’i bo’ylab bir nuqtadan ixtiyoriy boshqa nuqtaga ko’chirilsa uning jismga ta’siri o’zgarmaydi. isbot. jismning o nuqtasiga kuch qo’yilgan bo’lsin (3-shakl). kuchning ta’sir chizig’ida nuqtani olib, unga miqdorlari bo’lgan hamda mazkur chiziqda yotuvchi ( ) ~ 0 tizimini qo’shamiz. 1 -aksiomaga asosan, ( ) ~ 0 bo’lganidan uni tashlab yuborsak, u holda nuqtada kuch qoladi. nihoyat o nuqtaga qo’yilgan kuch o’rniga nuqtaga qo’yilgan xuddi shunday kuchga ega bo’lamiz. natija isbotlandi. 3-aksioma (parallelogramm aksiomasi). jismning ixtiyoriy nuqtasiga qo’yilgan turli yo’nalishdagii ikki kuchning teng ta’sir etuvchisi: · mazkur kuchlarning ta’sir chiziqlari kesishgan nuqtaga qo’yiladi; · miqdor jihatidan berilgan kuchlardan qurilgan parallelogrammning diagonaliga teng; · parallelogramm diagonali bo’ylab yo’naladi. jismning biror a nuqtasiga qo’yilgan, o’zaro burchakni tashkil etuvchi va kuchlarning teng ta’sir etuvchisini bilan belgilaymiz (4-shakl). aksiomaga ko’ra . 4-shakl 5-shakl 4-aksioma. har qanday ta’sirga miqdor jihatidan teng va yo’nalishi qarama-qarshi bo’lgan …

4 / 4

239.unknown _1423593725.unknown _1423674649.unknown _1423676047.unknown _1423676172.unknown _1423676322.unknown _1423676068.unknown _1423674833.unknown _1423674719.unknown _1423674543.unknown _1423674625.unknown _1423593867.unknown _1423593320.unknown _1423593488.unknown _1423508041.unknown _1423508196.unknown _1423508120.unknown _1423506176.unknown _1423507961.unknown _1423505539.unknown _1423415539.unknown _1423415264.unknown n f f f f ,..., , , 3 2 1 n f f f f ,..., , , 3 2 1 n q q q q ,..., , , 3 2 1 n f f f f ,..., , , 3 2 1 n q q q q ,..., , , 3 2 1 n f f f f ,..., , , 3 2 1 r n f f f f ,..., , , 3 2 1 r f n f f f f ,..., , , 3 2 1 1 f 2 f 1 f 2 f - f f 1 o 2 1 f f f = = 2 1 , f f 2 1 , f f 1 o 1 f f 1 o …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "statika va uning asosiy tushunchalari"

максуд 2 mavzu: statika va uning asosiy tushunchalari 1. asosiy tushunchalar va ta’riflar statikada jismlarning muvozanati o’rganiladi. moddiy jismlarning muvozanati mexanik harakatning xususiy holi bo’lib, uning ma’lum qismiga qo’zg’almas ravishda mahkamlangan koordinatalar sistemasiga nisbatan tinch vaziyati tushuniladi. jismlar qo’zg’almas qilib mahkamlaganda (tinch holatda) turadi, deyish mumkin. masalan, dastgoh tinch holatda turibdi deymiz. haqiqatan ham dastgoh beton yordamida yerga quzg’almas qilib o’rnatilgan. lekin aslida dastgoh yer bilan birgalikda quyosh atrofida murakkab harakat qiladi. demak, tabiatda mutlaq (absolyut) qo’zg’almaydigan jism bo’lmay va bo’lishi ham mumkin yemas. jismlarning mexanik harakati va muvozanatini tekshirishda statikaning quyidagi asosiy tushunchalar...

This file contains 4 pages in DOC format (201.5 KB). To download "statika va uning asosiy tushunchalari", click the Telegram button on the left.

Tags: statika va uning asosiy tushunc… DOC 4 pages Free download Telegram