landshaftshunoslik va dehqonchilik asoslari kafedrasi

PPT 12 стр. 111,0 КБ Бесплатная загрузка

12 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 111,0 КБ

Тип файла PPT

Страницы 12

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 12

тупроқнинг ҳосил бўлиш жараёни tuproqshunoslik va dehqonchilik asoslari kafedrasi мavzu: landshaftshunoslikning rivojlanish tarixi тоshkent-2020 landshaftshunoslik asoslari fani ma’ruzachi: b.f.n. xakberdiev o.e. reja: 1. fanning ma.sadi va vazifalari 2. landshaftshunoslik fanining rivojlanish bosqichlari. 3. landshaftshunoslik fanining rivoj-lanishiga katta hissa qo’shgan olimlar. landshaftshunoslik 2 kursi o`qitilmokda. bu kurs ko`p qirrali universitet ta`limi berishning asosiy tamoyillariga ko`p jihatdan mos keladi. land-shaftshunoslik metodologiyasini ilmiy-nazariy tomonlarini egallab olish nafaqat tabiiy geografiya, balki u bilan bir qatorda ijtimoiy-iqtisodiy geografiya va boshqа ko`pgina xususiy geografik fanlar bajaradigan ilmiy-tadqiqot ishlarida ham birdek zarur bo`lib qolmokda. ayniqsa tabiiy va er resurslardan to`g’ri va oqilona foydalanish, atrof-muhitni ifloslanishi va buzilishini oldini olish, ya'ni muhofaza qilish bilan bog’liq bo`lgan muammolarni hal qilishda ishtirok etadigaн mutaxassislarning landshaft-shunoslikdan puxta bilimga ega bo`lishlari muhim ahamiyat kasb etadi. landshaftshunoslikka oid eng dastlabki fikrlarning manbai peterburg universitetining professori v.v.dokuchayev (1846-1903) va uning ilmiy maktabiga mansub bo‘lgan tabiatshunos olimlarning izlanishlariga borib taqaladi. tuproqshunos va geograf olim, geografik …

2 / 12

atagan bo‘lsa, landshaftshunos n.a.solnsev (1948) v.v.dokuchayev landshaftshunoslikning tub asoslarini, ya'ni poydevorini yaratdi deb ta'kidlaydi. uning dasht landshaftlarini o‘zgartirish bo‘yicha tuzgan dasturini inobatga olgan a.g.isachenko (1991) esa v.v.dokuchayev amaliy geografiya, aniqrog‘i amaliy landshaftshunoslikning ham asoschisidir, degan xulosaga keladi. v.v.dokuchayev o‘zidan keyin bir talay hamfikr shogirdlar qoldirgan olimlardandir. uning g‘oyalarini keyinchalik a.n.krasnov (1862 - 1914), g.f.morozov (1867 - 1928), g.i.tanfilev (1857 -1928), g.n.visotskiy (1865 - 1946), v.i.vernadskiy (1863 -1945), k.d.glinka (1867 - 1927) kabi shogirdlari fanning turli yo‘nalishlarida targ‘ib qilib, rivojlantirib bordilar. l.i.prasolov, s.s.neustruyev, n.a.dimo, l.s.berg, i.m.krasheninnikov, b.b.polinov va boshqalar, garchi v.v.dokuchayevning bevosita shogirdlari bo‘lib hisoblanmasalar ham, uning g‘oyalari ta'sirida bo‘lib, o‘z sohalarida yetuk olimlar sifatida tanildilar. landshaftshunoslik fanining taraqqiyot tarixi bilan ozmi-ko‘pmi shug‘ullangan olimlarning aksariyati landshaft tushunchasini birinchi bo‘lib geografiya faniga kiritgan va uni ifodalab berishga harakat qilgan kishi ekanligini e'tirof etadilar. darhaqiqat, uning 1913 yilda e'lon qilingan "опыт разделение сибири и туркестан на ландшафтное и морфологические области" nomli asarida ilk …

3 / 12

25 yilda "придода" jurnalida bosilib chiqqan. "landshaftlar va tuproq" nomli maqolasida landshaftshunoslikning bir qator umumiy masalalari ko‘rilgan va shu jumladan, landshaft tushunchasini aniqlashtirishga ham harakat qilingan. b.b.polinovning yozishicha, landshaft deb yer yuzasining shunday bir qismiga aytiladiki, uning hududida iqlim, tog‘ jinslari, relyef, suv havzalari, o‘simlik, tuproq va hayvonot dunyosining ma'lum tarkibi va xususiyatlari, ular orasidagi o‘zaro ta'sir va jarayonlarning bir butunligiga sabab bo‘ladigan darajada saqlanadi. tabiiy geografiyada dokuchayevcha genetik bo‘linishni va uni l.s.berg asarlarida rivojlantirilishini tahlil qilgan a.g.isachenko (1955) l.s.bergning ilmiy faoliyatidagi uchta asosiy yo‘nalishni ajratadi. bular: 1) geografik zonalar haqidagi ta'limot, 2) geografik landshaft haqidagi ta'limot va 3) yer yuzasi tabiati (geografik muhit)ning rivojlanishi haqidagi ta'limotdir. l.s.bergning landshaftlar va zonallik haqidagi ta'limoti keyinchalik juda ko‘p landshaftshunos olimlarning ishlarida davom ettirildi va rivojlantirildi. yirik landshaftshunos olim n.a.solnsevning ta'biri bilan aytganda, kimki landshaft muammolari bilan shug‘ullanar ekan, albatta l.s.bergning ilmiy ishlariga murojaat qiladi. chunki u landshaft haqidagi ta'limot asoslarini yaratdi va …

4 / 12

lan shug‘ullangan tadqiqotchilarning ko‘pchiligi fanning taraqqiyot tarixini ma'lum bosqichlarga yoki davrlarga bo‘lib o‘rganishga harakat qilganlar. jumladan, rus geografiyasida tabiiy hududiy komplekslar haqidagi tushunchalarning rivojlanishi mavzuida maxsus izlanishlar olib borgan n.g.suxova (1981) to‘rtta davrni ajratadi, ya'ni; i. xix asrning 80-yillaridan xx asrning 10-yillarigacha bo‘lgan davr. bu tabiiy geografik kompleks g‘oyasining tug‘ilishi davridir. ii. 20-30 yillar davri. bu davr landshaft tabiiy geografik kompleks ekanligi haqidagi tushunchaning ommalashuv davridir. iii. 40-yillardan 60-yillarning boshigacha bo‘lgan davr. bu landshaft haqidagi ta'limotning nazariy asoslari ishlab chiqilgan davr hisoblanadi. iv. 60-yillar boshidan 80-yillargacha bo‘lgan davr, ya'ni tabiiy geografik komplekslar geotizimlar ekanligi haqidagi tushunchaning ishlab chiqilishi va tarqalish davri.

5 / 12

landshaftshunoslik va dehqonchilik asoslari kafedrasi - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 12 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "landshaftshunoslik va dehqonchilik asoslari kafedrasi"

тупроқнинг ҳосил бўлиш жараёни tuproqshunoslik va dehqonchilik asoslari kafedrasi мavzu: landshaftshunoslikning rivojlanish tarixi тоshkent-2020 landshaftshunoslik asoslari fani ma’ruzachi: b.f.n. xakberdiev o.e. reja: 1. fanning ma.sadi va vazifalari 2. landshaftshunoslik fanining rivojlanish bosqichlari. 3. landshaftshunoslik fanining rivoj-lanishiga katta hissa qo’shgan olimlar. landshaftshunoslik 2 kursi o`qitilmokda. bu kurs ko`p qirrali universitet ta`limi berishning asosiy tamoyillariga ko`p jihatdan mos keladi. land-shaftshunoslik metodologiyasini ilmiy-nazariy tomonlarini egallab olish nafaqat tabiiy geografiya, balki u bilan bir qatorda ijtimoiy-iqtisodiy geografiya va boshqа ko`pgina xususiy geografik fanlar bajaradigan ilmiy-tadqiqot ishlarida ham birdek zarur bo`lib qolmokda. ...

Этот файл содержит 12 стр. в формате PPT (111,0 КБ). Чтобы скачать "landshaftshunoslik va dehqonchilik asoslari kafedrasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: landshaftshunoslik va dehqonchi… PPT 12 стр. Бесплатная загрузка Telegram