metall o'lchov chizg`ichlari

PDF 4 pages 342.7 KB Free download

4 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 342.7 KB

File type PDF

Pages 4

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 4

3-amaliy ish. chiziqli kattaliklarni o'lchov vositalarining tuzilishi va metrologik tasniflarini o'rganish. ishning maqsadi: chiziqli kattaliklarni o'lchashda ishlatiladigan shtangensirkul, mikrometr va boshqa ba'zi o'lchov vositalarining tuzilishi va metrologik tasniflarini o'rganish. laboratoriyalar va ishlab chiqarishda materiallar va mahsulotlar namunalarining chiziqli o'lchamlarini o'lchash uchun metall chizg`chchlar, shtangensirkullar, kalibrlar, va optik-mexanik asboblar qo'llaniladi. metall o'lchov chizg`ichlari (гост 427-75) bir yoki ikkita shkalali bo`lib, o'lchov chegaralari 150 dan 1000 mm gacha qilib tayyorlanadi. chizg`ichlarning bo'lish shkalasi 1 mm, ba`zan 0,5 mm bo`ladi. metall chizg`ichlarning shkalasi, odatda, uning uzun tomoniiga perpendikulyar bo'lgan chetki qirrasiqan boshlanadi. 1-rasmda bir shkalali metall chizg`ich ko'rsatilgan. 1-rasm. bir shkalali metall chizg`ich metall chizg`ichlarning shkalasi chiziqlari uning uzun tomoniiga qat'iy perpendikulyar joylashgan. chizg`chning har bir santimetr shkalasi o'lchov boshidagi shkaladan ushbu shkalagacha bo'lgan oraliqni santimetrda ko'rsatiladigan raqam bilan belgilangan. shtangenasboblar o'lchash va markalash uchun ishlatiladi. ularning yuqori o'lchash aniqligi maxsus qurilma - nonius yordamida erishiladi. shtangenasboblarrning asosiy turi - shtangensirkullar (гост 166-80). …

2 / 4

rish vinti; 5 - nonius; 6 - chuqurlik o'lchagich; 7 - mikrometrik silgitkich. 3-rasmda chuqurlik o'lchagichli шц-i shtangensirkul ko'rsatilgan.. 3-rasm. chuqurlik o'lchagichli шц-i shtangensirkul; 1, 2 – қўзғалмас ва қўзгалувчи (yuqorisi - ichki, pastkisi – ташқи сиртларни ўлчаш учун) жағлар, 3 - нониус, 4 - qotirish vinti, 5 - chuqurlik o'lchagich. shtangensirkul noniusi - o'lchov oralig‘i asosiy shkalaning bo'linish qiymatig teng, ya'ni 1 mm bo'lgan teng bo‘lingan shkala. shs-1 shtangensirkuli (3-rasm) har biri 0,9 mm uzunlikdagi, ya'ni asosiy shkalaning bo'linish oralig‘idan 0,1 mm qisqaroq bo'lgan 10 qismga bo'linadi. shtangensirkulning mahkam qotirilgan jag'lari bilan asosiy shkala va noniusning nol shkalasi ustma-ust tushadi (4.a-rasm). agar jag'lar bir-biridan 0,1 mm ga uzoqlashtirilsa, noniusning birinchi shkalasi asosiy shkalaning birinchi shkalasi ustida yotadi, agar 0,2 mm ga uzoqlashtirilsa, noniusning ikkinchi shkalasi asosiy shkalaning ikkinchi shkalasi ustida yotadi va hokazo. shunday qilib, o'lchangan uzunlikning butun millimetrdagi qiymati noniusning asosiy shkalasi bo'yicha (noniusning 0 shkalasi bo'yicha), millimetrning …

3 / 4

etr boshiga prujinali qurilma - treshetka o'rnatilgan. mikrometrning yuqori o'lchov aniqligi 0,5 mm qadamli mikrometr kallakchasi 5 yordamida siljiydigan harakatlanuvchi tovoncha 3 ning ilgarilanma harakati vositasida ta'minlanadi, bunda mikrometr kallakchasining bir aylanishi bilan tovoncha 0,5 mm ga siljiydi. 6 o‘lchov qurilmasining bo‘lish shkalasi mikrovint kallakchasining qadamiga, ya'ni 0,5 mm ga teng,.o‘lchov ma’lumotini olish qulay bo‘lishi uchun juft va toq shkalalar qiymatlari bo'ylama chiziqning qarama-qarshi tomonlarida belgilanadi. mikrometr kallakchasi barabanining konussimon qismi aylana bo‘yicha 50 ta teng shkalaga bo‘lingan. barabanning bir aylanishida baraban ham, qo‘zg‘aluvchi tovoncha ham o‘lchov qurilmasi boʻylab 0,5 mm ga harakatlanadi, shunga ko‘ra baraban aylana shkalasining boʻlinish qiymati 0,5 mm / 50 = 0, 01 mm bo‘ladi. mikrometrlar o‘lchashdan oldin qo'zg'almas va harakatlanuvchi tovonchalarni o‘zaro tekkizib yoki mikrometrga qo‘shib berilgan etalonni tovonchalar orasiga qisish orqali tekshiriladi. to'g'ri sozlangan mikrometr barabanining konussimon qismi aylanasidagi nol shkala asosiy shkalaning bo'ylama shkalasi bilan ustma-ust tushadi. 5-rasm. mikrometr: 1 - скоба; 2, …

4 / 4

sh uchun ruletkalar ham keng qo'llaniladi. ruletka - chiziqli o'lchamlarni o'lchash uchun chiziqli egiluvchan shkalasi (lentasi) bo'lgan asbob. ruletkaning lentasi (shkalasi) uzunligi 100 m gacha bo'lishi mumkin (7-rasm). 7-rasm.. ruletka. topshiriq. 1. mavzuni o'rganib, berilgan namunani metall chizg`ich, shtangensirkul, ruletka bilan o'lchang va har bir o'lchov vositasining o'lchov aniqligi haqida xulosa qiling. 2. quyidagi nazorat savollariga javob bering. nazorat savollari 1. chiziqli kattaliklarni o'lchash uchun qanday o'lchov asboblari qo'llaniladi? 2. o'lchov vositasini tanlash uchun qaysi o'lchov parametri asos bo`ladi? 3. shtangensirkullarning tuzilishini tasvirlang. 4. shtangensirkulning noniusi qanday vazifani bajaradi? 5. mikrometrning tuzilishi va ishlash prinsipini aytib bering.

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "metall o'lchov chizg`ichlari"

3-amaliy ish. chiziqli kattaliklarni o'lchov vositalarining tuzilishi va metrologik tasniflarini o'rganish. ishning maqsadi: chiziqli kattaliklarni o'lchashda ishlatiladigan shtangensirkul, mikrometr va boshqa ba'zi o'lchov vositalarining tuzilishi va metrologik tasniflarini o'rganish. laboratoriyalar va ishlab chiqarishda materiallar va mahsulotlar namunalarining chiziqli o'lchamlarini o'lchash uchun metall chizg`chchlar, shtangensirkullar, kalibrlar, va optik-mexanik asboblar qo'llaniladi. metall o'lchov chizg`ichlari (гост 427-75) bir yoki ikkita shkalali bo`lib, o'lchov chegaralari 150 dan 1000 mm gacha qilib tayyorlanadi. chizg`ichlarning bo'lish shkalasi 1 mm, ba`zan 0,5 mm bo`ladi. metall chizg`ichlarning shkalasi, odatda, uning uzun tomoniiga perpendikulyar bo'lgan chetki qirrasiqa...

This file contains 4 pages in PDF format (342.7 KB). To download "metall o'lchov chizg`ichlari", click the Telegram button on the left.

Tags: metall o'lchov chizg`ichlari PDF 4 pages Free download Telegram