korxonalarda inqirozga qarshi moliyaviy boshqaruvni tashkil etish

DOCX 16 pages 44.4 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 44.4 KB

File type DOCX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

16-mavzu: korxonalarda inqirozga qarshi moliyaviy boshqaruvni tashkil etish reja: 1. bankrotlik va korxonalarning iqtisodiy barqarorligi tushunchasi. bankrotlik holati yuzaga kelish sabablari. 1. korxonalar bankrotligiga ta’sir etuvchi ichki va tashqi omillar. 1. bankrotlik me’zonlari. bankrotlikning oldini olishga qaratilgan chora-tadbirlar. 1. korxonalarning to‘lovga layoqatlilik darajasi. o‘zbekiston respublikasi “bankrotlik to‘g‘risida”gi qonuni. tayanch so‘z va iboralar: bankrotlik, nochorlik, iqtisodiy barqarorlik 1-savol bayoni. inqirozga qarshi boshqaruv jarayoniga iqtisodiy tomondan baho berilganda – avvalambor, iqtisodiy nochor va zarar ko‘rib ishlayotgan korxonalarni moliyaviy-iqtisodiy tomondan sog‘lomlashtirish bo‘lib, boshqaruvning bu usulini harakatga keltiruvchi omil iqtisodiy nochorlik belgilari va zarar ko‘rib ishlash hisoblanadi. respublikamiz qonunchiligida iqtisodiy nochorlik bankrotlik tushunchasi bilan bir xil atama sifatida qo‘llaniladi. buni «bankrotlik to‘g‘risida»gi qonun 3-moddasining birinchi qismida berilgan ta’rifdan ko‘rish mumkin: bankrotlik (iqtisodiy nochorlik) - xo‘jalik sudi tomonidan e’tirof etilgan, qarzdorning pul majburiyatlari bo‘yicha kreditorlar talablarini to‘la hajmda qondirishga va (yoki) majburiy to‘lovlar bo‘yicha o‘z majburiyatini to‘la hajmda bajarishga qodir emasligi. boshqa mdh mamlakatlarida, jumladan …

2 / 16

, 2005. – с. 316. ] bir qator olimlar “nochorlik” va “bankrotlik” atamalarini jinoiy huquq bilan bog‘liq bo‘lmagan holda, bir-biridan farqlash kerakligi haqida aytiladi. o. bulko va l. shefchuklar[footnoteref:2] nochorlik va bankrotlik tushunchalarini to‘lovsizlik alomati bo‘yicha differensiallash kerak deb hisoblaydilar. [2: булко о., шевчук л. законодателство о банкроцтве. вариант белоруссии//хозяйство-право. – москва, 1992. – №5. – с. 42.] le xoaning[footnoteref:3] fikricha, nochorlik va bankrotlikni sinonim sifatida tushunmaslik lozim. nochorlik – bu to‘lovga qobiliyatsizlik, ya’ni, qarzdor o‘z vaqtida o‘ziga qarashli majburiyatlarni to‘lay olmaslik holatidir. doimiy va davom etuvchi nochorlik mutloq to‘lovga noqodirlikka olib keladi. u holda qarzdor o‘z moliyaviy holatini tiklay olmaydi, uni faoliyatini davom ettirish mumkin bo‘lmay qoladi va maqsadli emas. bunday nochor tashkilot bankrot bo‘ladi. shunday ekan, le xoaning fikricha, bankrot – qarzdor tomonidan likvidatsiya bo‘lish haqida qaror qabul qilish holatidir. [3: ле хоа. новий закон российской федерации о несостоятелности (банкроцтве): взгляд зарубежного экономиста//економика и жизн. – москва, 1998. …

3 / 16

zdorga nisbatan tanlovli ishlab chiqarish taomilini qo‘llab majburiy to‘lovlar bo‘yicha majburiyatlarni bajarish”. shunday ekan, ko‘rib chiqilgan mualliflar guruhi nochorlikni oddiy to‘lovga to‘lovga qobiliyatsizlik, bankrotlikni esa – xo‘jalik sudi tomonidan tan olingan to‘lovga qobiliyatsizlik deb ataganlar. shunday ekan, keltirib o‘tilgan mualliflar jamoasi, nochorlikni to‘lovga qobiliyatsizlik (majburiyatlarni bajara olmaslik), bankrotlik esa – sud tomonidan tan olinishi deb hisoblashni taklif etdilar. bizning fikrimizcha, bunday nuqtai nazar bahsli, modomiki, bu huquqiy maqsadlardan ko‘ra iqtisodiy maqsadlardan kelib chiqadi. iqtisodiy fanlarda iqtisodiy nochorlik, moliyaviy nobarqarorlik, to‘lovga noqodirlik, bankrotlik kabi so‘zlar bir xil mazmun beruvchi atamalar kabi ishlatilib kelinadi. lekin aslida ham shundaymi? 2003 yil 24 aprelda qabul qilingan yangi tahrirdagi o‘zbekiston respublikasi “bankrotlik to‘g‘risida”gi qonunini xuquqiy xujjat sifatida keltirish mumkin. qonunning 3-moddasida bankrotlik tushunchasiga quyidagicha ta’rif berilgan: bankrotlik(iqtisodiy nochorlik) – xo‘jalik subektlari tomonidan e’tirof etilgan, qarzdorning pul munosabatlari bo‘yicha kreditorlar talablarini to‘la hajmda qondirishga majburiy to‘lovlar bo‘yicha o‘z majburiyatini to‘la hajmda bajarishga qodir emasligidir. butun dunyoda …

4 / 16

bo‘lishi qonunan ifodalab berilgan. unga ko‘ra: bankrotlik alomatlari - qarzdorning pul majburiyatlari bo‘yicha kreditorlar talablarini qondirishga va (yoki) majburiy to‘lovlar bo‘yicha o‘z majburiyatini bajarishga qodir emasligi, agar tegishli majburiyatlar va (yoki) to‘lovlar majburiyati yuzaga kelgan kundan e’tiboran uch oy davomida qarzdor tomonidan bajarilmagan bo‘lsa, uning bankrotlik alomatlari deb e’tirof etiladi. “bankrotlik to‘g‘risida”gi qonuning sharhidan ko‘rinib turibdiki, bankrotlik va bankrotlik alomatlari korxona to‘lovga qodirlik darajasi bilangina emas, o‘z qarzdorligining muddati bilan aniqlanmoqda. iqtisodiy nochorlik va moliyaviy nobarqarorlik tushunchalari esa bankrotlikdan tushunchasidan farqli ravishda korxona faoliyati tahlil(monitoring) qilinayotganda qo‘llaniladi. unda hisob-kitob qilinayotgan har bir ko‘rsatkich bo‘yicha aynan shu ko‘rsatkich bo‘yicha iqtisodiy nochorlik aniqlanadi. masalan to‘lovga qodirlik darajasi normal bo‘lishi uchun 1.25 dan katta bo‘lishi kerak bo‘lsa, lekin natija 1.1 koeffitsientni tashkil qilsa, demak korxona aynan shu ko‘rsatkich bo‘yicha iqtisodiy nochor deb yuritiladi va bu holat ham korxonanin ito‘liq iqtisodiy nochor deyilishiga sabab bo‘lmaydi. bunday xulosaga kelish uchun korxona boshqa barcha ko‘rsatkichlar bo‘yicha …

5 / 16

yotiga asoslangan rivojlangan mamlakatlarda korxonalarning bankrotligi uchdan bir qism hollarda tashqi omillar bilan va qolgan hollarda ichki omillar bilan belgilanadi. o‘tish iqtisodiyoti sharoitlarida tashqi omillar ichki omillarga nisbatan ustunlikka ega. eng muhim tashqi omillarga quyidagilar kiradi: 1. inflyasiya (boshlang‘ich xom-ashyo, materiallar, yonilg‘i, energiya tashuvchilar, butlovchi qismlar, transport va boshqa xizmatlarning ham, korxona mahsuloti va xizmatlarinint ham narxining salmoqli va notekis o‘sishi), 1. bank foiz stavkalari va kreditlash shartlarining, soliq stavkalari va bojxona to‘lovlarining o‘zgarishi, 1. mulkchilik va ijara munosabatlaridagi, mehnat to‘g‘grisidagi qonunchilikdagi o‘zgarishlar, 1. eng kam ish haqi yangi mikdorining joriy etilishi va hokazolar. ko‘rsatilgan mazkur omillarning ba’zilari korxonaning to‘satdan bankrotga uchrashiga olib kelsa, boshqalari asta-sekin to‘planib va kuchayib borib, korxonaning sekin kechadigan, engish qiyin bo‘lgan, ishlab chiqarishning pasayishiga va bankrotlikka etaklaydi. korxonaning faoliyati uchun ichki omillar ham salbiy ta’sir ko‘rsatadi. chunonchi, g‘arbiy ekspertlarning bahosiga qaraganda kichik firmalardagi turli xil muvaffaqiyatsizliklarning 90 foizi menejerlarning tajribasizligiga, rahbariyatning bilimsizligiga, uning o‘zgarib borayotgan …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "korxonalarda inqirozga qarshi moliyaviy boshqaruvni tashkil etish"

16-mavzu: korxonalarda inqirozga qarshi moliyaviy boshqaruvni tashkil etish reja: 1. bankrotlik va korxonalarning iqtisodiy barqarorligi tushunchasi. bankrotlik holati yuzaga kelish sabablari. 1. korxonalar bankrotligiga ta’sir etuvchi ichki va tashqi omillar. 1. bankrotlik me’zonlari. bankrotlikning oldini olishga qaratilgan chora-tadbirlar. 1. korxonalarning to‘lovga layoqatlilik darajasi. o‘zbekiston respublikasi “bankrotlik to‘g‘risida”gi qonuni. tayanch so‘z va iboralar: bankrotlik, nochorlik, iqtisodiy barqarorlik 1-savol bayoni. inqirozga qarshi boshqaruv jarayoniga iqtisodiy tomondan baho berilganda – avvalambor, iqtisodiy nochor va zarar ko‘rib ishlayotgan korxonalarni moliyaviy-iqtisodiy tomondan sog‘lomlashtirish bo‘lib, boshqaruvning bu usulini harakatga keltiruvchi omil iqtiso...

This file contains 16 pages in DOCX format (44.4 KB). To download "korxonalarda inqirozga qarshi moliyaviy boshqaruvni tashkil etish", click the Telegram button on the left.

Tags: korxonalarda inqirozga qarshi m… DOCX 16 pages Free download Telegram