hozirgi zamon dostonlarida an’ana va badiiy mahorat

DOC 220.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

hozirdiiy mahorat.doc ҳозирги замон достонларида тарихий воқелик ва шахс талқини hozirgi zamon dostonlarida an’ana va badiiy mahorat mavzuida yozgan bitiruv malakaviy ishi m u n d a r i j a i. bob. doston janri va uning taraqqiyot bosqichlari 1.1. doston janri taraqqiyoti haqida 1.2. doston janri taraqqiyotida sharq mumtoz an’analar ii bob. hozirgi zamon dostonlarda shakl va mazmun uyg’unligi 2.1 dostonlarda uslub va mahorat masalalari 2.2. dostonlarda mavzu va shakliy izlanishlar xulosa------------------------------------------------------------------ foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati mavzuning dolzarbligi: sharq adabiyoti an’analari ta’sirida rivojlanib kelgan o‘zbek adabiyoti xx asrda mazmunan va shaklan boyib, qator jarayonlarni boshdan kechirdi. bu davr o‘zbek ijodkorlari mumtoz adabiyot an’analarini davom ettirish bilan birga jahon adabiyotining hayotbaxsh tajribalarini ham o‘z namunalariga singdira boshladilar. xx asr davr o‘zbek adabiyotida bu xususiyat yanada kuchayganligini doston janri misolida ham ko‘rish mumkin. dastavval shuni ta’kidlash joizki, xx asr o‘zbek adabiyotshunosligida “doston” va “poema” atamalari aralash holda ishlatilishi oddiy urfga aylandi. aslini …

ning izohli lug‘ati” (t., 1983) da “poema-she’riy shakldagi katta hajmli lirik epik janr, she’riy rivoyaviy asar” (256-bet) da ta’rif beriladi. ba’zilar, xususan samarqandlik adabiyotshunoslar n.shukurov va sh.xolmatovlar esa“ poemada voqealar ramkasi dostonga nisbatan tor bo‘ladi” (“adabiyotshunoslikka kirish” samarqand, 1974, 162-bet) degan fikrni olg‘a suradi. xullas, janrning atamasi va uning taraqqiyot xususiyati haqida fikrlar har xil. aslini olganda ham xalq og‘zaki ijodidagi dostonlar va yozma adabiyotning jahon namunalari hisoblangan dantening “ilohiy komediya” si, j. bayronning “donjuan”, n. hikmatning “insoniyat manzaralari”, nekrasovning “russiyada kim yaxshi yashaydi”, a.tvardovskiyning “vasiliy terkin” poemalari bugungi poemalardan mazmun va hajmli jihatidan ancha zalvorlidir. taniqli adabiyotshunos, ustoz i.sulton “poema aslida epik asardir, ammo she’riy shaklda yozilishi uni ayni mahalda lirikaga mansub etadi” deb ta’riflaganda ming bora haqdir. boshqa xalqlar adabiyotidagi bo‘lgani singari o‘zbek dostonchiligi ham janr taraqqiyoti xususiyatiga ko‘ra shakl va mazmun jihatidan doim o‘sish o‘zgarishda eng muhimi bu asarlarda inson va uning muammolari talqini yetakchilik qilib kelmoqda. …

yajonlari, xitoblari bilan poema (doston) syujetini harakatga keltiradigan bo‘ldi. (mirtemirning “surat”, s. zunnunovaning “ruh bilan suhbat”, e. vohidovning “nido” va boshqa dostonlar). o‘tgan asrning 80 ayniqsa, 90 yillarida yaratilgan poema (doston) larda esa muayyan bir qahramonning hayot tarixi yoki muayyan bir voqea-hodisani asos qilib olish unchalik ham muhim bo‘lmay qoldi (zulfiyaning “hotiram siniqlari”, a. mahkamning “ishq”, “tavajjuh”, faxriyorning “ayolg‘u”, “muchal yoshi”, s. ashurning “tunchiroq” singari dostonlari). asar markazida muayyan voqealar tizimi yoki ma’lum bir voqelik turmaganligi bois bugungi poemalar lirikaga yanada yaqinlashdi, o‘zining epik ko‘lamdorligini saqlash ehtiyoji esa mushohadakorlikning tasavvufiy − falsafiy, modernistik ohanglarni talab eta boshladi, hatto, xalq, vatan kabi epik muhtashamlikni taqozo etadigan yirik mavzular talqini ham subyektiv tarzda hal etiladigan bo‘ldi. tafakkur va ong osti qatlamlarga chuqurroq kirish natijasida poema qahramoni o‘zlikni taftish qilishga kirishdi, o‘zlikni barkamol etish tadorigini ko‘ra boshladi. zamonaviy shakl mumtoz mohiyatini shu tariqa davom etira boshladi. biroq janrdagi muhim yangilanishlar − o‘zgarishlar undagi …

onnavisning mahorat qirralarini ochib berish. bitiruv malakaviy ishning metodologik asosi va tahlil usuli: ushbu ishimizning metodologik asosini prezidentimiz sh.m. mirziyoyevning ma’naviyat, adabiyot va san’at haqidagi fikrlariga hamda shu mavzuga oid tadqiqotlar yaratgan, maqolalar e’lon qilgan adabiyotshunoslarimiz u. normatov, b. sarimsoqov, sh. hasanovlarning qarashlariga suyandik va tahlilda qiyosiy usulni tanladik. tadqiqotning ilmiy yangiligi. zamonaviy dostonchilikning an’analari va dostonnavislarning o‘ziga xos mahorati hamda dostonning yangi janr ko‘rinishlarini kuzatish, poemalar badiiy strukturasida qo‘llangan rivoyat, maqol va xalq qo‘shiqlarining badiiy- kompozitsion vazifalarining o‘rganish ishimizning yangiligi hisoblanadi. yuqorida aytilgan fikr-mulohazalar ishimizning ilmiy yangiligini belgilaydi deyishimiz mumkin. bitiruv malakaviy ishning predmeti: − obyekti: ushbu ishimizning mavzu-muammosini o‘rganish uchun xx asrning so‘nggi choragida yaratilgan o.matjon, h.xudoyberdiyeva, m.yusuf dostonlari, shuningdek sh.rahmon she’rlaridagi an’anaviylik va mahorat masalasi tahlilga tortildi. tadqiqotning ilmiy ahamiyati. mazkur bmi natijalari va xulosalaridan umumta’lim maktablarida, akademik litsey, kasb-hunar kollejlarida zamonaviy dostonchilikka oid darslarni tashkil etishda foydalanish mumkin. shuningdek, o.matjon, h.xudoyberdiyeva, m.yusuf dostonlari, shuningdek sh.rahmon she’rlaridaga …

yxzoda, zulfiya, saida zunnunova, asqad muxtor, shukrullo, erkin vohidov, abdulla oripov, husniddin sharipov, azim suyun, oydin hojiyeva singari turli avlod va bo‘g‘inga mansub shoirlar ijodida yanada to‘lishdi va taraqqiy etdi. natijada o‘zbek xalq og‘zaki ijodi, mumtoz adabiyot va jahon poemachiligining hayotbaxsh an’analaridan oziqlangan lirik va liro-epik dostonlarning o‘ziga xos badiiy tizimi vujudga keldi. “doston” so‘zi asli forscha bo‘lib makr, firib, hiyla, navo, maqom, afsona, doston ma’nolarini bildiradi. adabiyotshunos d.qurbonovning hozirda ommaviylik kasb etgan “adabiyotshunoslik lug‘ati” (t., 2010) kitobida u “turkiy xalqlar og‘zaki ijodidagi epik janr. xalq og‘zaki ijodidagi dostonlar voqeaband sujet asosiga qurilgan yirik hajmli asarlar bo‘lib, ular baxshi jurligida ijro qilingan, og‘izdan-og‘izga o‘tib bizgacha yetib kelgan. mumtoz adabiyotimizdagi dostonlarning aksariyati yaxlit voqea asosidagi sujetga qurilgan (mas. “farhod va shirin”, “layli va majnun”) epik asarlar tashkil qiladi” (94-bet) deyiladi. biroq, poema atamasining izohini ham doston atmasi izohiga havola etadi. lekin hozirgi adabiy jarayondagi bu asarlarni bir xil ma’noda ishlatish o‘zini …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "hozirgi zamon dostonlarida an’ana va badiiy mahorat"

hozirdiiy mahorat.doc ҳозирги замон достонларида тарихий воқелик ва шахс талқини hozirgi zamon dostonlarida an’ana va badiiy mahorat mavzuida yozgan bitiruv malakaviy ishi m u n d a r i j a i. bob. doston janri va uning taraqqiyot bosqichlari 1.1. doston janri taraqqiyoti haqida 1.2. doston janri taraqqiyotida sharq mumtoz an’analar ii bob. hozirgi zamon dostonlarda shakl va mazmun uyg’unligi 2.1 dostonlarda uslub va mahorat masalalari 2.2. dostonlarda mavzu va shakliy izlanishlar xulosa------------------------------------------------------------------ foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati mavzuning dolzarbligi: sharq adabiyoti an’analari ta’sirida rivojlanib kelgan o‘zbek adabiyoti xx asrda mazmunan va shaklan boyib, qator jarayonlarni boshdan kechirdi. bu davr o‘zbek ijodkorlari mumtoz adab...

DOC format, 220.0 KB. To download "hozirgi zamon dostonlarida an’ana va badiiy mahorat", click the Telegram button on the left.

Tags: hozirgi zamon dostonlarida an’a… DOC Free download Telegram