tashqiqoplamlar infeksiyasi

PPTX 48 pages 5.3 MB Free download

48 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.3 MB

File type PPTX

Pages 48

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 48

tashqi qoplamlar infeksiyalari таshqi qoplamlarinfeksiyasi. kuidirgi. qutirish. reja: kuydirgi kasalligi etiyalogiyasi, klinikasi, davosi, profilaktikasi. qutirish kasalligi etiyalogiyasi, klinikasi, davosi, profilaktikasi. kuydirgi kuidirgi — spora hosil qilgan bakteriya qo’zg’atadigan (bacillus anthracis), turli yuqish mexanizimlariga ega bo’lgan, asosan o’ziga hos karbunkul, ba'zida o’pka ichak va og’iz-tomoq shakillarda namoyon bo’ladigan zooantroponoz o’ta havfli yuqumli kasallikdir. sinonimi: sibirka, kuidirgi karbunkuli, yomon karbunkul, ilohiy olov, «fors olovi», «eron alangasi» va h.k. kuydirgi tarixi va geografik tarqalishi kuidirgi qadimdan ma’lum kasallikdir. abu ali ibn sino, gippokrat, gomer va boshqalar bu kasallikni haivonlardan odamga yuqadigan kasallik deb ta’riflaganlar. o’rta asrda italiyada xviii va xix asrda fransiyada, evropa va amerika qit’asida kuidirgi kassalligi qishloq xo’jalik hayvonlari va aholi orasida keng tarqalgan. 1965-1967 yillarda evropa, osiyo, amerika va afrika qit’alarida 21400 ga yaqin kassallik qayt etilgan. rassiya, iroq, hindiston, italiya va angiliya davlatlarida ham uchrab turdi. kuidirgi kasalligini dunyo bo’yicha tarqalishi o'zbekiston respublikasi 1970-2012 yilda qayd etilgan kuydirgi kasalligining …

2 / 48

a epizootologiya ifloslangan tuproq kuidirgining manbai hisoblanadi. hayvonlar orasida kuidirgining ko’plab tarqalishi yillning fasilga aloqador bo’lib, asosan hayvonlaeni cho’llarda boqish jarayoniga bog’liqdir. hayvonlar o’t va o’simlik ildizlarini yulip chaynaganda kasallanadilar. shuningdek kasallik hayvonlarga havo tomchi yo’li, chang to’zonlar bilan yuqori nafas yo’llari orqali yuqadi. sag’lom hayvonga kuydirgi nransmissiv yo’l boilan turli hil qon so’ruvchilar orqali ham yuqishi mumkin. hayvonlarda kuydirgining klinik bekgilari kasallikning yashirin davri 1-3 kun, ba'zida 8 kun davom etadi. kasallik o’tkir, birdan, ba’zan esa yarim o’tkir yoki yashin tezligida boshlanadi. xastalik yashin tezligida boshlanganda hayvon birdan yiqilib, og’iz, burni va boshqa a’zolaridan qon aralash suyuqlik (ko’pik) ajraladi, hayvon bezotalanadi, qo’zgʻaluvchan bo’lib qoladi, nafas olishi va tomir urishi tezlashadi, tez orada tirishish alomatlari yuz berib, yurak faoliyati susayadi, hayvon nobud bo’ladi. hayvon turli yo’llar bilan zararlanadi: alimentar, sporalar tuproq (o’т-o’lanlar yeganda) va suv (suv ichilganda) bilan yukadi asosan qurgʻoqchilik bo’lganda zararlanadilar . kam hollarda – molxonalarda boqilgan mollar …

3 / 48

rini so’yish, go’shtini nimtalash va odamlarga tarqatib yuborish, iste’mol qilish oqibatida kelib chiqadi. epidemiologiya patogenezi kuidirgining ko’zgʻatuvchisi sog’lom organizmga tirnalgan teri, yuqori nafas yo’llari va oshqozon-ichak yo’lining shilliq pardasi orqali o’tadi. organizmga tushgan kuydirgi tayoqchalarining bir qismi fagotsitlar tomonidan yutiladi (fagotsitoz), qolgan kismi esa limfa va qon orqali butun organizm (jigar, taloq, o’pka, ichak devori, teri osti, biriktiruvchi to’qima va boshqalar)ga tarqaladi . тери орқали ўтиш жойида қизариш ва карбункул пайдо бўлади. кўпроқ терининг очиқ қисми зарарланади. қўл ва бош териси бу борада энг хавфли ҳисобланади. klinikasi kuidirgining teri shaklida basillalar kirgan joyda 2-3 kundan so’ng kuchayadigan qizg’ish dog’ bo’lib, u tezda qizil tusli pufakcha (papula) ga ailanadi, pufakcha loika, qonsimon suyuqlik bilan tuladi va pustulaga aylanadi. uning qattiq qichishi tufayli bemor uni ko’pincha yorib tashlaidi. natijada u ko’mir rangini eslatuvchi to’q qizil rangli val ("dur haltasi") bilan o’ralgan infil’trataga aylanadi. uning atrofida ikkilamchi pustulalar paido bo’ladi. yara shishadi, yara …

4 / 48

tez boshlanadi, bemorda shamollash belgilari, ko’krak qafasida o’tkir oʻg’riq paido bo’ladi, nafas olishi qiyinlashadi, qon tbosimi pasaidi. yurak urishi tezlashadi, balgʻamda qon paido bo’ladi. xastalik 2-3 kun davom etishi mumkin. ichak shakli kuidirgining ichak shakli umumiy zaharlanish, tana haroratining ko’tarilishi, qorinda o’tkir ogʻriq paido bo’lishi, ko’ngil aynishi, qon aralash qusish va ich ketishi bilan xarakterlanadi. bemorning ahvoli tezda ogʻirlashishi va kasallik o’lim bilan tugaydi. ogʻiz-halqum shakli ogʻiz-halqumni yarali-nekrotik zararlanishi bo’yindagi yaqqol shish, kipincha bir tarafli tashhisoti kuydirgi kasalligining klinikasi alomatlari, bemordan olingan epidemiologiya anamnez va laborator tekshiruvlari natijalariga asoslangan holda qo’yiladi. kuidirgi kasalligining laboratoriya diagnostikasi: bakteriologik bakterioskopik biologik molekulyar genetik (pzr) kuidirgida bemordan olinadigan namunalar: teri shakli o’pka shakli ichak shakli ogʻiz-halqum shakli meningeal shakli pufarchalar ichi, yara tubi yoki qora qo’tir chetidan surtma, punksiyonal biopsiya balʼam (tomoqdan surtma), qon, plevral suyuqlik axlat, qusuq, qon, assitik suyuqlik qon, tomoqdan surtma, balʻam orqa miya suyuqligi, qon davolash kuidirgini teri (yarali) shaklini …

5 / 48

a qarshi emlash. 3. bu punktlarda soʻgʻlomlashtiruvchi meliorativ va agrotexniklar choralarini o’tkazish, suv ҳavzalarini ifloslanishdan tashlanish. quturish (gidrofobiya) – issikaqqonli haivonlarda uchraydigan, neyrotrop virus qo’zg’atadigan, kasallangan hayvonning so’lagi bilan muloqot qilishi bilan (tishlashi, tirnashi, sulaklashi va boshka muloqotlar) yuqadigan, markaziy asabiy sistema chuqur shkastlari bilan yuqadigan va bugungi kunda o’lim bilan yakun topadigan og’ir zooantroponoz, tabiiy o’choqli o’ta havfli yuqumli kasallikdir. kht bo’yicha shifri: a 82 quturish muammosi jsstning ma'lumotiga ko’ra, dunyoda har yili 40 mingdan 70 mingacha odam quturish kasalligidan vafot etadi dunyo bo’yicha har yili 10 mln.dan ortiq odam hayvonlar tishlashidan jabrlanib, antirabik yordamga murojaat qiladi, har 15 daqiqada 1 odam quturish kasalligidan vafot etadi. johon sog’liqni saqlash tashkiloti va ҳalqaro epizootik byurosi tomonidan 28 сентябр – бутун жаҳон қутуришга қарши кураш куни деб эълон қилинган 28 сентябр – бутун жаҳон қутуришга қарши кураш куни деб эълон қилинган республикада қутуриш касаллигининг кўп йиллик маълумоти (1974-2012 й.) (мутлоқ сонда) …

Want to read more?

Download all 48 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tashqiqoplamlar infeksiyasi"

tashqi qoplamlar infeksiyalari таshqi qoplamlarinfeksiyasi. kuidirgi. qutirish. reja: kuydirgi kasalligi etiyalogiyasi, klinikasi, davosi, profilaktikasi. qutirish kasalligi etiyalogiyasi, klinikasi, davosi, profilaktikasi. kuydirgi kuidirgi — spora hosil qilgan bakteriya qo’zg’atadigan (bacillus anthracis), turli yuqish mexanizimlariga ega bo’lgan, asosan o’ziga hos karbunkul, ba'zida o’pka ichak va og’iz-tomoq shakillarda namoyon bo’ladigan zooantroponoz o’ta havfli yuqumli kasallikdir. sinonimi: sibirka, kuidirgi karbunkuli, yomon karbunkul, ilohiy olov, «fors olovi», «eron alangasi» va h.k. kuydirgi tarixi va geografik tarqalishi kuidirgi qadimdan ma’lum kasallikdir. abu ali ibn sino, gippokrat, gomer va boshqalar bu kasallikni haivonlardan odamga yuqadigan kasallik deb ta’riflaganlar....

This file contains 48 pages in PPTX format (5.3 MB). To download "tashqiqoplamlar infeksiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: tashqiqoplamlar infeksiyasi PPTX 48 pages Free download Telegram