globallashuv va barqaror taraqqiyot

DOCX 23 pages 235.1 KB Free download

23 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 235.1 KB

File type DOCX

Pages 23

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 23

10-mavzu: global jarayonlar va barqaror taraqqiyot reja: 1. globallashuv, globalistika va barqaror taraqqiyot tushunchalarining o‘zaro aloqasi va farqi. 2. barqaror taraqqiyotni ta’minlashda globallashuvning ijobiy va salbiy yo‘nalishlari. 3. ta’limning mazmuni va uni tashkil etish shakllari va usullari. 74 qarang: bоrеv yu. estеtika. m., 2003. s. 305. 75 tayanch iboralar globallashuv, umumbashariy, global jarayonlar, mintaqaviy va mahalliy muammolar tushunchalari; fundamental globallashuv, demografiya; globalistika, ekologiya; ekologik tanazzul; ekosistema; texnooptimizm, demografik portlash; demografik siyosat; texnopessimizm, futurologiya. globallashuv hodisasi va globalistika. hozirgi davr haqida aniqroq tasavvur hosil qilish uchun xx asr boshigacha jahon tarixi asosan mustaqil rivojlangan va bir- biriga jiddiy ta’sir ko‘rsatmagan sivilizatsiyalardan iborat bo‘lganini nazarda tutish muhimdir. hozirgi zamonda dunyo so‘nggi yuz yillik ichida yuz bergan jamiyat hayoti barcha jabhalarining faol integratsiyalashuvi natijasida sezilarli darajada o‘zgardi va yaxlit bir butun organizmga aylandi. buning oqibati o‘laroq, ayrim xalqlar va butun insoniyatning ijtimoiy ongida global jarayonlar va ularning ta’sirida yuzaga kelgan umumiy (dunyo miqyosidagi) …

2 / 23

r bilan tavsiflanadi. jahon rivojlanishining eng yangi tendensiyalarini anglab etish borasidagi ko‘p sonli sa’y-harakatlar globallashuv jarayonlarining mohiyati, tendensiyalari va sabablarini, ular ta’sirida yuzaga kelayotgan global muammolarni aniqlash va bu jarayonlarning oqibatlarini anglab etishga qaratilgan fanlararo ilmiy tadqiqotlar sohasi – globalistika paydo bo‘lishiga olib keldi. kengroq ma’noda «globalistika» atamasi globallashuvning turli jihatlari va global muammolarga oid ilmiy, falsafiy, madaniy va amaliy tadqiqotlarni, jumladan ularning natijalarini, shuningdek ularni ayrim davlatlar darajasida ham, xalqaro miqyosda ham iqtisodiy, ijtimoiy va siyosiy jabhalarda amalga joriy etish borasidagi amaliy faoliyatni ifodalash uchun qo‘llaniladi. shuni ta’kidlash lozimki, globalistika odatda ilmiy bilimning tabaqalanishi natijasida yoki turdosh fanlar tutashgan joyda paydo bo‘ladigan ayrim fanlar qatoriga kirmaydi. uning vujudga kelishi zamirida qarama-qarshi jarayonlar – hozirgi zamon faniga xos bo‘lgan integratsiyalashuv jarayonlari yotadi. globalistika tadqiqotlar va bilishning shunday bir jabhasiki, bu erda turli fanlar bir-biri bilan uzviy aloqada, har biri o‘z predmeti va metodi nuqtai nazaridan, globallashuvning turli jihatlarini tahlil qiladi, …

3 / 23

hga nisbatan geotsentrik yondashuvlar geliotsentrik yondashuvlarga o‘rin bo‘shatdi, insoniyat esa, nihoyat, kun va tunning almashishini to‘g‘ri talqin qilishga muvaffaq bo‘ldi. fan falsafadan ajralib chiqib, bilimlar to‘planishi va texnikaning rivojlanishiga kuchli turtki berdi, fan-texnika taraqqiyoti va sanoat inqilobi yuz berishiga sabab bo‘ldi. so‘nggi zikr etilgan voqealar pirovard natijada insonning tabiatni o‘zgartiruvchi imkoniyatlari va uning atrof muhit bilan munosabatini butunlay o‘zgartirdi. er kurrasi shar (globus) ko‘rinishida ekanligini nazariy va amaliy jihatdan isbotlab insoniyat o‘z tarixida birinchi bo‘lib savdo-sotiq sohasida dunyo darajasiga chiqdi va dunyo miqyosida xalqaro munosabatlarga asos soldi. ayni shu davrda ilk transmilliy savdo kompaniyalari vujudga keldi. tez orada ularning faoliyati sof savdo chegarasidan tashqariga chiqdi va ular qullarni qo‘lga kiritish va ularni ekspluatatsiya qilish, bosib olingan hududlarda plantatsiyalar va manzilgohlar barpo etish jarayonida ishtirok eta boshladi, nihoyat, o‘z davlatlari amalga oshirayotgan mustamlakachilik siyosatining asosiy ijrochisiga aylandi. bularning barchasi jiddiy migratsiya jarayonlari yuz berishiga ham sabab bo‘ldi; xususan, mustamlakachilar qora tanli …

4 / 23

di va “evropa siyosatining keskin, misli ko‘rilmagan darajada kengayishiga olib keldi. dunyo chegaralari muayyan darajada kengaydi. endilikda evropa mamlakatlari o‘rtasidagi turli ziddiyatlarga mustamlakalar uchun kurashda raqobat ham qo‘shildi”75. shu tariqa yangi xalqaro iqtisodiy va siyosiy munosabatlarga, turli madaniyatlarning o‘zaro ta’siriga va g‘arbiy evropa dengiz davlatlarining o‘zlari kashf etgan er kurrasining turli hududlaridagi ekspansiyasiga asos solindi. fundamental globallashuv dunyo miqyosidagi aloqalar, tuzilmalar va munosabatlar yuzaga kelishi bilan bog‘liq. mazkur jarayonlar natijasida dunyo 76 харенберг б. хроника человечества. – м.: слово, 2000. – с.387. 77 239 o‘zining deyarli barcha jihatlarida yaxlit bir butun organizm sifatida uzil-kesil shakllandi. fundamental deb nomlanuvchi bunday globallashuvning ilk alomatlari xix asrning ikkinchi yarmida paydo bo‘ldi, xx asr o‘rtalariga kelib esa u to‘la darajada borliqqa aylandi. ayni shu davrda dunyoni iqtisodiy bo‘lib olish yakunlandi va buning natijasida turli mamlakatlar va xalqlarning kuchayib borayotgan o‘zaro bog‘liqligidan kelib chiqadigan mutlaqo yangicha tusdagi keskin xalqaro muammolar yuzaga keldi. bu jarayonlar nafaqat …

5 / 23

an yoki hech bo‘lmasa uning ta’siri va oqibatlaridan butunlay chetlashish imkonini bermas edi. bu mazkur davrdan e’tiboran tarix faqat evropa tarixi yoki, aytaylik, alohida xitoy, rossiya, amerika, g‘arb, sharq tarixi bo‘libgina qolmasdan, insoniyat tarixiga, ya’ni tom ma’nodagi jahon tarixiga ham aylanganidan dalolat beradi. 1918 yilda birinchi jahon urushining tugashi xalqaro maydonda kuchlarning yangicha nisbati yuzaga kelishiga sabab bo‘ldi va turli davlatlarning urushdan keyingi munosabatlari, manfaatlari va qarama-qarshiliklarini yanada tarangroq tugunga bog‘lagan oqibatlarga olib keldi, shu tariqa butun dunyoni barcha asosiy ko‘rsatkichlar bo‘yicha jahon hamjamiyatiga aylantirdi. pirovardda birinchi va ikkinchi jahon urushlari oralig‘idagi davrda globallashuv jarayonlari yanada bo‘rtibroq namoyon bo‘ldi. bu davrda, globallashuvning asosiy beligilari: a) biosferaga antropogen ta’sirning kuchayishi va insonning real «geologik kuch»ga aylanishi; b) ommaviy madaniyat, avvalo kino, musiqa, adabiyot, keng iste’mol mollari ishlab chiqarish sohasida faol rivojlana boshlashi; v) televizorning ixtiro etilishi, vaqt o‘tishi bilan u ommaviy madaniyatning asosiy targ‘ibotchisiga va globallashuv ramziga aylanishi; g) makon va …

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "globallashuv va barqaror taraqqiyot"

10-mavzu: global jarayonlar va barqaror taraqqiyot reja: 1. globallashuv, globalistika va barqaror taraqqiyot tushunchalarining o‘zaro aloqasi va farqi. 2. barqaror taraqqiyotni ta’minlashda globallashuvning ijobiy va salbiy yo‘nalishlari. 3. ta’limning mazmuni va uni tashkil etish shakllari va usullari. 74 qarang: bоrеv yu. estеtika. m., 2003. s. 305. 75 tayanch iboralar globallashuv, umumbashariy, global jarayonlar, mintaqaviy va mahalliy muammolar tushunchalari; fundamental globallashuv, demografiya; globalistika, ekologiya; ekologik tanazzul; ekosistema; texnooptimizm, demografik portlash; demografik siyosat; texnopessimizm, futurologiya. globallashuv hodisasi va globalistika. hozirgi davr haqida aniqroq tasavvur hosil qilish uchun xx asr boshigacha jahon tarixi asosan mustaqil rivojla...

This file contains 23 pages in DOCX format (235.1 KB). To download "globallashuv va barqaror taraqqiyot", click the Telegram button on the left.

Tags: globallashuv va barqaror taraqq… DOCX 23 pages Free download Telegram