aqli zaif bolalarning nutq va tafakkur xususiyatlari

PPTX 19 pages 3.6 MB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.6 MB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

oligofrenopsixologiya fanining umumiy masalalari aqli zaif bolalarning nutq va tafakkur xususiyatlari yuldasheva saodat utkurovna reja: 1. aqli zaif bolalar nutqining psixologik xususiyatlari 2. aqli zaif bolalar tafakkurining o‘ziga xosligi nutq – inson tomonidan ma’lumot almashinish jarayonida foydalaniladilgan tovush signallari hamda yozma belgilar tizimi bo’lib, fikrni til vositalari orqali shakllantirish va uzatishga xizmat qiluvchi psixologik jarayon hisoblanadi. nutq turlari: nutq yozma ichki nutq tashqi nutq dialogik og’zaki monologik bilish jarayonlari va nutqning rivojlanishi bir-biri bilan chambarchas bog'liq, ya’ni nutqni rivojlantirish kognitiv faoliyatni rivojlantirishga asoslanadi, ammo ular bir qator o'ziga xos xususiyatlar bilan tavsiflanadi. intellektual rivojlanishning pasayishi nutqni rivojlantirish jarayoniga salbiy ta'sir qiladi. aqliy zaif bolalarga nutqning kech rivojlanishi xosdir. nutqgacha bo’lgan tovush chiqarish davridayoq keskin kechikishlar kuzatiladi. odatda, bolalarda spontan nutq 4 oydan 8 oygacha paydo bo'lsa, aqli zaif bolalarda nutq 12 oydan 24 oygacha bo'lgan davrda paydo bo’ladi (petrova v. g.) yengil darajadagi aqli zaif bolalarning 40,0 foizida birinchi so'zlar …

2 / 19

lalarda nutq rivojlanmaganligining 3 darajasini farqlaydilar: 1-daraja bola nutqni tushunishda qiynaladi. uning nutqida faqat alohida so'zlar mavjud. og'zaki yetishmovchilik imo-ishoralar yordamida to'ldiriladi. 2-daraja bolada nutqni tushunishda qiyinchiliklar mavjud. ushbu darajada bola nutqni grammatik jihatdan tashkil qiladi, so'zlarni qisqa iboralarga birlashtiradi, alohida so'zlarni yozishi mumkin, ammo izchil hikoya tuza olmaydi. 3-daraja o'qiladigan matnlarni tushunish cheklangan. bola iboralarni to'g'ri tuzadi, ammo jumlalar stereotipik, ozgina farq qiladi. lug'at kambag'al. bola oddiy so'zlarni va qisqa iboralarni to'g'ri yozishi mumkin. yozma hikoyalarda aniq imlo xatolari qayd etilgan tafakkur – bu voqelikni uning ob'ektiv xususiyatlari, aloqalari va munosabatlarida ongli ravishda aks ettirish jarayoni bo’lib, unga bevosita idrok etish mumkin bo'lmagan obyektlar ham kiradi. (a. n. leontyev) tafakkur operatsiyalari tahlil, sintez, umumlashtirish, taqqoslash va mavhumlashtirishni o'z ichiga. analiz – obyekt yoki hodisaning hayolan bo'linishi va uning tarkibiy elementlarini aniqlash sintez – obyekt yoki hodisaning turli elementlari o'rtasida aloqa o'rnatish orqali hayolan yaxlit tasvirni hosil qilish. mavhumlashtirish – …

3 / 19

barcha tafakkur operatsiyalarning buzilganligi (ayniqsa, umumlashtirish va mavhumlashtirish); fikrlash jarayonlari faolligining pasayganligi; ko’rgazmali-harakat tafakkurining saqlanib qolganligi; qaror qabul qilish jarayonida ongsizlik va tasodifiylik; tanqidiy fikrlashning mavjud emasligi; tafakkurning tartibga soluvchi rolining zaifligi; aqliy faoliyat motivatsiyasining pastligi. bunday bolalarda tahlil yetarli darajada to'liq emasligi va noaniqligi bilan ajralib turadi. ob'ektni tahlil qilishda ular uning faqat alohida, yaxshi tanish, eng ko'zga ko'ringan qismlarini ajratib ko'rsatadilar, batafsil tahlil qilishga intilmaydilar, bir qator muhim xususiyatlarni o'tkazib yuboradilar. tahlilning nomukammalligi tufayli obyektlarni sintez qilish ham qiyinchilik tug’diradi. ob'ektlarda alohida qismlar yoki xususiyatlarni ajratib ko'rsatish orqali ular o'rtasida hech qanday aloqa o'rnatilmaydi, shuning uchun berilgan obyekt yoki hodisa haqida yaxlit tasavvurga ega bo'la olmaydilar. taqqoslash jarayonida aqli zaif bolalar tafakkurining o'ziga xos xususiyatlari aniq namoyon bo'ladi. obyektlar va hodisalardagi asosiy jihatni qanday ta'kidlashni bilmay, ular ahamiyatsiz belgilar bilan taqqoslashadi va ko'pincha qarama – qarshi belgilar orqali (masalan, bir obyektning rangi va boshqasining shakli). taqqoslashda o'xshashliklarga qaraganda …

4 / 19

past dinamikasi, ularning parchalanishi qayd etilishi mumkin. e’tiboringiz uchun rahmat! image1.jpeg image2.jpeg image3.jpeg image4.png image5.jpeg image6.jpeg image7.jpeg image8.jpeg image9.jpeg image13.jpeg image14.jpeg image15.png image16.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg

5 / 19

aqli zaif bolalarning nutq va tafakkur xususiyatlari - Page 5

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "aqli zaif bolalarning nutq va tafakkur xususiyatlari"

oligofrenopsixologiya fanining umumiy masalalari aqli zaif bolalarning nutq va tafakkur xususiyatlari yuldasheva saodat utkurovna reja: 1. aqli zaif bolalar nutqining psixologik xususiyatlari 2. aqli zaif bolalar tafakkurining o‘ziga xosligi nutq – inson tomonidan ma’lumot almashinish jarayonida foydalaniladilgan tovush signallari hamda yozma belgilar tizimi bo’lib, fikrni til vositalari orqali shakllantirish va uzatishga xizmat qiluvchi psixologik jarayon hisoblanadi. nutq turlari: nutq yozma ichki nutq tashqi nutq dialogik og’zaki monologik bilish jarayonlari va nutqning rivojlanishi bir-biri bilan chambarchas bog'liq, ya’ni nutqni rivojlantirish kognitiv faoliyatni rivojlantirishga asoslanadi, ammo ular bir qator o'ziga xos xususiyatlar bilan tavsiflanadi. intellektual rivojlanishning p...

This file contains 19 pages in PPTX format (3.6 MB). To download "aqli zaif bolalarning nutq va tafakkur xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: aqli zaif bolalarning nutq va t… PPTX 19 pages Free download Telegram