aksiyadorlik jamiyatlarining tashkiliy-huquqiy shakli

PPT 15 pages 108.5 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 108.5 KB

File type PPT

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

powerpoint presentation ill bob. korporativ tuzilma sifatida aksiyadorlik jamiyatlari faoliyatining tashkiliy asoslari 3.1. aksiyadorlik jamiyatlarining vujudga kelishi va rivojlanish evolyutsiyasi aksiyadorlik jamiyatlari bir necha asr davomida tadbirkoriikning rivojlanishi natijasida yuzaga kelgan biznesning tashkiliy-huquqiy shakli hisoblanadi. ungacha ishlab chiqarish hajmining o'sib borishi va savdo kolamining kengayishi katta miqdorda kapital jalb qilish zaruratini keltirib chiqardi va biznesning zamonaviy shakllariga talabni yuzaga keltirdi. o'rtoqlik jamiyatlari va mas'uliyati cheklangan jamiyatlardagi kapital miqdori va boshqaruv sifati zamonaviy texnologiyalar asosida yirik ishlab chiqarishlarni rivojlantirish imkonini bermadi, chunki qo'shimcha moliyalashtirish bilan bogliq muammolar bunga to'sqinlik qildi. mas'uliyati cheklangan jamiyatlarning o'z mablaglari yirik loyihalar uchun yetarli bo'lmagan bir sharoitda kreditorlar ham risklilik darajasining yuqoriligidan kelib chiqqan holda katta miqdorda qarz kapitali taqdim etishdan o'zlarini olib qochdi. natijada javobgarlikning cheklanganligi prinsipi va kapitalga egalik qilishning uni boshqarishdan alohidalashuvi asosida mulkchilikning aksiyadorlik shakli dunyoga keldi hamda bu shakl iqtisodiyotning yuqori darajada o'sishini ta'minlash, fan-texnika taraqqiyotini yanada yuksaltirish, yirik ishlab chiqarishlarni …

2 / 15

da tashkil etilgan genuya banki birinchi aksiyadorlik jamiyati hisoblanadi. uning tashkil etilish jarayonida hozirgi kunda ham aksiyadorlik jamiyatlari faoliyati bo'yicha asos bo'lib xizmat qilayotgan prinsiplardan foydalanilgan. ya'ni ishtirokchilar yig'ilishi oliy boshqaruv organi hisoblangan va bir yilda bir marta yig'ilish o'tkazilgan. yig'ilish qarorlari umumiy ovoz berish orqali qabul qilingan. ijroiya organ funksiyalarini protektorlar kengashi bajargan va ular alohida kollegiya tomonidan saylangan. protektorlar kengashi ishtirokchilarning umumiy yig'ilishiga boysungan. bankning kapitali teng ulushlarga bo'lingan va bu ulushlar erkin muomalaga chiqarilgan. bank ishtirokchilariga egalik qilayotgan ulushlari asosida bank tomonidan olingan daromaddan foizlar to lab borilgan. genuya banki keyingi taraqqiyot bosqichlarida kolonial kompaniyalar uchun biznesni tashkil etish namunasi bo'lib xizmat qilgan. birinchi bunday kompaniyalar xvi asrda yangi yerlarni qo'lga kiritish bo'yicha faol tarzda kolonial siyosat yuritgan mamlakatlar gollandiya va angliyada paydo bolgan. hukumatda mablag' yetarli bo'lmagan bir vaqtda koloniyalarni o'zlashtirish katta miqdorda moliyaviy resurslar talab qilgan. xususiy kapitallarni birlashtirish va bu amaliyotni davlat tomonidan qollab-quwatlash …

3 / 15

bgarlar hamda tavakkalchilar ham haddan tashqari ko'payib ketgan. aksiyadorlik jamiyatlari faoliyatini davlat tomonidan tartibga solish va kompaniyalarning o'zini-o'zi tartibga solish tajribasi mavjud emasligi yevropaning qator davlatlari iqtisodiyotida jiddiy muammolarga sabab boldi. shunda ham bankrotlik to'lqini korporatsiyalar g'oyasiga bo'lgan ishonchni sindira olmadi. mulkchilikning bunday shakli bank ishi va qurilish sohalarida keng tarqalgan edi. birinchi korporatsiyalar yuzlab aksiyadorlarga ega bo'lganligiga qaramasdan, ulardan ko'pchiligi yopiq tipdagi kompaniyalar hisoblangan. xix asr boshida yevropa tajribasi asosida shimoliy amerikada ham korporatsiyalar tashkil etila boshlandi va biznesning bunday shakli rivojlanishi 1815-yildan yuqori sur'atlarga chiqdi. bu davrda turli tarmoqlarda yuzlab korporatsiyalar tashkil etildi, banklar esa investitsion faoliyatning faol ishtirokchisiga'aylandi. ilk aksiyadorlik jamiyatlarining yaratilishi va faoliyat yuritishi ular faoliyat samaradorligini oshirish boshqaruv tizimini takomillashtirish bilan bir vaqtda aksiyalar bozorini boshqarish mexanizmi va infratuzilmasini ishlab chiqishni ham talab qildi. natijada "1570-yildan london fond biijasi, 1602-yildan amsterdam fond biijasi o'z faoliyatini boshlagan"2. "nyu-york fond birjasi evropadagi otmishdoshlaridan ikki yuz yil key …

4 / 15

ikning aksiyadorlik shakli yanada rivojlanishini qo'llab- quwatladi. xx asr boshida moliya bozorlarining yuqori darajada rivojlanishi ko'plab amerika korporatsiyalari faoliyat xususiyatini birdaniga o'zgartirdi. aksiyador mulkchilik nihoyatda maydalashdi va ko'pchilik korporatsiyalarda yirik aksiyadorlar ulushi 10 foizdan oshmadi. 1930-yillarga kelib amalda menejerlar sinfi shakllandi va professional asosda korporatsiyalarni boshqarishga o'tish yuz berdi. rivojlangan mamlakatlar tajribasi ko'rsatishicha, aksiyadorlik kompaniyalari iqtisodiyotda asosiy rolni bajargan holda sanoat mahsulotlarining 90 foizgacha bo'lgan qismini ishlab chiqaradi. firmalarning umumiy sonida ularning ulushi juda past bo'lsada, ular oladigan foyda miqdori keskin yuqori va bu jihat davlat byudjetining soliqli daromadlarida ham o'z aksini topadi. mamlakatimizda ham aksiyadorlik jamiyatlari soni oxirgi yillarda kamayib borayotgan bo'lsada ularning davlat byudjeti daromadlari, aholi bandligi, eksport ko'lami va boshqa ko'rsatkichlar bo'yicha muhim ahamiyat kasb etib kelmoqda. 3.2. aksiyadorlik jamiyatlarining afzalliklari va kamchiliklari aksiyadorlik kompaniyalari faoliyatining rivojlanib borishi mulkdorlar (aksiyadorlar)ning guruhlanishiga olib keldi. bunda biznesga boshqa mulkdorlar aralashuvining oldini olish maqsadida yopiq tarzda aksiyadorlar guruhining amal qilishi …

5 / 15

adi. bunda ustav kapitali va aksiyadorlar soni bo'yicha yuqori chegaralar mavjud emasligi ham cheklanmagan sonda aksiyadorlar birlashuviga imkon berishini alohida qayd etib otish lozim. ikkinchidan, aksiyadorlik jamiyatlari tomonidan katta miqdorda kapital jalb qilinishi o'z navbatida fan-texnika taraqqiyoti yutuqlarini keng miqyosda joriy etish imkonini beradi. uchinchidan, aksiyadorlik jamiyatlari bir birlik mahsulotga xarajatlarni pasaytirish, xomashyo va materiallarning yirik zaxirasiga egalik qilish, qulay shartlarda (foizlarda) qisqa va uzoq muddatli kreditlar jalb qilish, keng ko'lamli diversifikatsiyalangan innovatsion ishlab chiqarishni tashkil etish bo'yicha keng imkoniyatlarga ega bo'iadi. to’rtinchidan, bozor ishtirokchilari uchun aksiyadorlik jamiyatlari faoliyatining ochiqligi aksiyalar chiqarish bilan birga turli qarz munosabatini anglatuvchi qimmatli qog'ozlar chiqarish orqali ham kapital jalb qilish imkoniyatini taqdim etadi. beshinchidan, aksiyadorlik jamiyatlarining mulki to'liqligicha aksiyadorlar mulkidan ajratilgan. aksiyador o'zi uchun ma'qul risk darajasini o'zi belgilaydi va bankrotlik holatida aksiyaga kiritgan kapitalini yo'qotadi. oltinchidan, istalgan aksiyadorning jamiyatdan chiqishi, aksiyadorlik jamiyati faoliyatining to'xtatilishiga olib kelmaydi, shuning uchun tadbirkorlik faoliyatini tashkil etishning boshqa …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "aksiyadorlik jamiyatlarining tashkiliy-huquqiy shakli"

powerpoint presentation ill bob. korporativ tuzilma sifatida aksiyadorlik jamiyatlari faoliyatining tashkiliy asoslari 3.1. aksiyadorlik jamiyatlarining vujudga kelishi va rivojlanish evolyutsiyasi aksiyadorlik jamiyatlari bir necha asr davomida tadbirkoriikning rivojlanishi natijasida yuzaga kelgan biznesning tashkiliy-huquqiy shakli hisoblanadi. ungacha ishlab chiqarish hajmining o'sib borishi va savdo kolamining kengayishi katta miqdorda kapital jalb qilish zaruratini keltirib chiqardi va biznesning zamonaviy shakllariga talabni yuzaga keltirdi. o'rtoqlik jamiyatlari va mas'uliyati cheklangan jamiyatlardagi kapital miqdori va boshqaruv sifati zamonaviy texnologiyalar asosida yirik ishlab chiqarishlarni rivojlantirish imkonini bermadi, chunki qo'shimcha moliyalashtirish bilan bogliq muam...

This file contains 15 pages in PPT format (108.5 KB). To download "aksiyadorlik jamiyatlarining tashkiliy-huquqiy shakli", click the Telegram button on the left.

Tags: aksiyadorlik jamiyatlarining ta… PPT 15 pages Free download Telegram