чингиз айтматов романларида бош қаҳрамон муаммоси

DOC 597.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

айтматов романларида бош қаҳрамон муаммоси.doc бухоро шащар щокими чингиз айтматов романларида бош қаҳрамон муаммоси (“асрга татигулик кун”, “қиёмат”, “тоғлар қулаётган замон (абадий қаллиқ)” романлари асосида) режа: кириш асосий қисм i боб. “асрга татигулик кун” романида бош қаҳрамон муаммоси. 1.1. чингиз айтматов романларидаги образлар тизими ва бош қаҳрамон муаммоси. 1.2. асарда тасвирланган инсоният образлари. 1.3. романдаги ҳайвонот образлари таҳлили. i бобда билдирилган фикр-мулоҳазалар юзасидан хулоса. ii боб. “қиёмат” – табиат ва жамиятнинг олтин мувозанати. 2.1. “қиёмат”даги инсон образлари ва бош қаҳрамон. 2.2. асардаги ҳайвонот олами тасвирида бош қаҳрамон муаммоси. ii бобда билдирилган фикр-мулоҳазалар юзасидан хулоса. iii боб. “тоғлар қулаётган замон (абадий қаллиқ)” ва бош қаҳрамон. 3.1. “тоғлар қулаётган замон (абадий қаллиқ)” даги башарият талқини. 3.2. романдаги нореал олам ва ҳайвонот дунёси вакиллари образи. iii бобда билдирилган фикр-мулоҳазалар юзасидан хулоса. хулоса. i боб. “асрга татигулик кун” романида бош қаҳрамон муаммоси. 1.1. чингиз айтматов романларидаги образлар тизими ва бош қаҳрамон муаммоси том маънодаги …

рдам беради. биз ч. айтматовнинг тадқиқот мавзуси юзасидан танланган романлари (“асрга татигулик кун”, “қиёмат”, “тоғлар қулаётган замон (абадий қаллиқ)” ) даги образлар тизимини юқоридаги фикрларга таяниб, уч гуруҳга ажратамиз: 1. инсоният образлари. 2. ҳайвонот образлари. 3. нореал олам вакиллари образи. романларнинг бош қаҳрамонини аниқлаш ҳам шу уч гуруҳ таҳлили юзасидан амалга оширилади. маълумки, бадиий образга ижодкорнинг қалб кечинмалари, ҳиссиётлари, англаган ҳақиқатлари сингдирилган бўлиши керак. шундагина у чинакам жонлилик, таъсирчанликка эриша олади. бадиий образлар тизимидан бош қаҳрамонни муносиб танлаш учун эса, аввало, бош қаҳрамонга хос бўлган етакчи хусусиятларни аниқлаш лозим. шу мақсад юзасидан бадиий образ ва бош қаҳрамон ҳақида билдирилган фикрлар билан танишамиз: 1. бадиий адабиёт қаҳрамонсиз яшай олмайди, чунки ҳаётнинг ўзи ундаги ижобий (илғор) ва салбий (қолоқ, орқага тортувчи) кучларнинг курашидан иборатдир. бу кураш уларнинг иш ва ўйларида ўз ифодасини топади (106). 2. бадиий асар мазмунида асосий ўрин тутувчи персонаж қаҳрамон деб аталади (105). 3. бадиий асарларда мазмун ва форманинг, …

и ҳаракатга келтирувчи, уни китобхонга етказувчи образ. 2. асарнинг бошидан то охирига қадар иштирок қилувчи образ. 3. асардаги бошқа образлар тақдирига ҳам маълум даражада дахлдор образ. 4. воқеа - ҳодисалар ҳалқаси унинг атрофида айланувчи образ. 5. асар сюжети яхлитлигини таъминловчи образ. 1.2. асарда тасвирланган инсоният образлари замин узра инсон зоти пайдо бўлибдики, бир лаҳзага товсилламай келажак сари, тафаккурнинг сарҳадсиз кенгликлари сари интилади, бетиним олам сирлари, борлиқ жумбоқларини очмоқни ўйлайди, билишни, яна ва яна-да кўпроқ билишни хоҳлайди. айни шу сабаб инсоният тараққий этди, олам ичра ўз оламини яратди. аммо бу тараққиёт бошқа ҳодисалар учун ҳам хизмат қилди. она ер устида табиатнинг изчил қонуниятларидан чекинмай яшаётган набототу ҳайвонот оламини ўз измига бўйсундиргач, инсон учун гўё муносиб рақиб қолмади. шунда инсон инсонга қарши кураша бошлади. тафаккур тараққиёти инсониятнинг энг аянчли фожиасига сабаб бўлди. бани башар ўз қўли билан ўзини қирғин қила бошади, бу йўлда юксак инсон даҳосидан фойдаланиб қирғинбарот қуроллар кашф қилинди. уруш …

романнинг бош ғояси – тинчлик, заминий барқарорлик, инсоний баркамоллик. асар воқеалари инсон коинотнинг кўз илғамас уфқларини забт этишга қаратган тафаккур қудрати билан ер юзида асрларнинг қонли манзарасига боис бўлаётган жангу жадалларни тўхтатиш фурсати етганлигини англамоғи лозим деган фикрга урғу беради. муаллифнинг ўзи бу ҳақда асарга илова сифатида берилган кириш сўзда шундай дейди: "хх аср сўнгидаги энг фожиавий зиддият – инсон даҳосининг чексизлигию, бундай поёнсиз инсоний даҳони империализм вужудга келтирган сиёсий, ғоявий, ирқий тўсиқлар туфайли амалда қўллаб бўлмасликдан иборатдир. коинотга мунтазам парвоз қилиб туриш учун техник имкониятлар ўз-ўзидан вужудга келибгина қолмай, балки инсониятнинг иқтисодий, экологик эҳтиёжлари ҳам ана шу имкониятлардан тезроқ фойдаланишни талаб қилиб турган ҳозирги шароитда халқлар ўртасида низо оловини кучайтириш, моддий ресурсларни ва ақл-идрок қудратини қуролланиш пойгасига сарфлаш одамзотга қарши қаратилган жиноятларнинг энг қабиҳидир" (iii;9; 8 ). асрда миллийлик ҳислари билан йўғрилган дунёвий дардлар, оламий муаммолар бўй кўрсатади. "асрга татигулик кун" роман 1980 йилда ёзилган, асар воқеалари ҳам айни …

анган кемтик ўринлари, ўша давр кишилари руҳияти ҳақидаги замонавий асардир. "асрга татигулик кун" романининг ўзига хослиги шундаки, бутун бошли бир умрнинг тўкис манзараси, шу умрга бир неча йил ёндош бўлган инсонларнинг талотўп тақдирлари, тарих қатларидан сабоқли садо бериб эзгуликка ундовчи ривояту афсоналарнинг пухта сюжети, қолаверса, олис коинот қўйнидаги сирли воқеалар – шуларнинг барчаси бир кун – эрталабдан то кечга қадар бўлган вақт оралиғи ипига жуда моҳирона тизилади. асар номи ҳам шунга ишора қилади: "асрга татигулик кун". чиндан ҳам бу кун ўзида ҳаёт мазмуни, тириклик таянчи ҳақидаги залворли ўйлар, олам ва одам тўғрисидаги, инсониятнинг ҳатто ўзи кашф қилган кучли техникалар компютеру мослама билан ҳам барибир руҳият сирлари олдида ожизлиги борасидаги сўнгсиз изтиробларни жамлагани боис аср билан бўйлашгулик қиймат қасб этади. роман таржимони асил рашидов айнан асарнинг сарлавҳасига сўз танлашда ғоят нозик бадиий дид билан ёндашганини ҳам алоҳида таъкидлаш лозим. чингиз айтматовнинг яна бир асари – қозоқ ёзувчиси мухтор шохонов билан суҳбат …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "чингиз айтматов романларида бош қаҳрамон муаммоси"

айтматов романларида бош қаҳрамон муаммоси.doc бухоро шащар щокими чингиз айтматов романларида бош қаҳрамон муаммоси (“асрга татигулик кун”, “қиёмат”, “тоғлар қулаётган замон (абадий қаллиқ)” романлари асосида) режа: кириш асосий қисм i боб. “асрга татигулик кун” романида бош қаҳрамон муаммоси. 1.1. чингиз айтматов романларидаги образлар тизими ва бош қаҳрамон муаммоси. 1.2. асарда тасвирланган инсоният образлари. 1.3. романдаги ҳайвонот образлари таҳлили. i бобда билдирилган фикр-мулоҳазалар юзасидан хулоса. ii боб. “қиёмат” – табиат ва жамиятнинг олтин мувозанати. 2.1. “қиёмат”даги инсон образлари ва бош қаҳрамон. 2.2. асардаги ҳайвонот олами тасвирида бош қаҳрамон муаммоси. ii бобда билдирилган фикр-мулоҳазалар юзасидан хулоса. iii боб. “тоғлар қулаётган замон (абадий қаллиқ)” ва бош қа...

DOC format, 597.0 KB. To download "чингиз айтматов романларида бош қаҳрамон муаммоси", click the Telegram button on the left.

Tags: чингиз айтматов романларида бош… DOC Free download Telegram