mikroiqtisodiyot fanining maqsadi va vazifalari

DOCX 11 стр. 35,2 КБ Бесплатная загрузка

11 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 35,2 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 11

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 11

1-mavzu. mikroiqtisodiyot fanining predmeti, maqsadi va maqsadi va vazifalari reja 1.1. resurslarning cheklanganligi va ularni taqsimlash 1.2. normativ va pozitiv mikroiqtisodiyot 1.3. mikroiqtisodiyotning ahamiyati 1.4. bozor va uning vazifasi tаyanch so‘z va iboralar: mikroiqtisodiyot, makroiqtisodiyot, ehtiyoj, resurs, muqobil qiymat, ijtimoy ne’mat, bozor, optimallashtirish, pozitiv va normativ tahlil 1.1. resurslarning cheklanganligi va ularni taqsimlash bizga ma’lumki, iqtisodiyotning tarkibiy qismi hisoblangan mikroiqtisodiyot jamiyatdagi cheklangan resurslardan alohida xo‘jalik yurituvchi sub`ektlar va alohida iste`molchilar qay darajada foydalanishini o‘rganadi. ko‘pchilik jamiyatlarda, resurslar millionlab iste`molchilar va ishlab chiqaruvchilarning birgalikdagi harakatlari yordamida taqsimlanadi. shuning uchun ham mikroiqtisodiyotning vazifasi alohida olingan sub`ektlar tomonidan qaror qabul qilish jarayoni va o‘zaro xatti-harakatlarini o‘rganishdir: ular qancha ishlaydilar, ular nima sotib oladilar, ular qancha tejab qoladilar va ular qancha sarmoyalarini investitsiya qiladilar. shu sababdan ham jamiyatning resurslarini boshqarish muhimdir, chunki bu resurslar cheklangan. cheklanganlikning ma’nosi jamiyatdagi resurslar taqchil bo‘lganligi uchun, jamiyat odamlar xohlaganday hamma tovar va xizmatlar bo‘lishini ta’minlay olmaydi. uy xo‘jaligi …

2 / 11

ganlik muammolarini va ulardan oqilona foydalanishni ta’minlash yo‘llarini o‘rganish turadi. kishilarning cheksiz ehtiyojlarida resurslarning cheklanganlik muammosini har qanday hal etilishini tanlash holatini, ya’ni insonlarning turli ehtiyojlarini qondiruvchi tovar va xizmatlarni ishlab chiqarish uchun bir resursni ishlatish mumkin emasligini ko‘zda tutadi. bunda inson har doim ham «barchasi yoki hech nima» xilidagi qarorni qabul qilmaydi. ko‘pincha inson bir iqtisodiy ne’matning ma’lum miqdorini olish uchun boshqasining ma’lum miqdoridan voz kechadi. bunday tanlov murosali deb ataladi. murosali tanlov asosida muqobil qiymat tamoyili yotadi. muqobil qiymat – bu voz kechilgan boshqa iqtisodiy ne’mat qimmati bilan o‘lchanadigan qiymatdir. shuni esda saqlash lozimki, inson ehtiyojlarining birini qondiruvchi iqtisodiy ne’matlarni tanlash, boshqa ehtiyojni qondiruvchi iqtisodiy ne’matlardan voz kechishga olib keladi. masalan, sizda mavjud bo‘lgan 3 metr mato bo‘lagidan yo ko‘ylak, yoki kamzul tikish mumkin. mato miqdorining cheklanganligi uchun ham sizda ham ko‘ylak, ham kamzul tikish imkoni yo‘q. bu vaziyatda tanlash kerak bo‘ladi. bu tanlov yo ko‘ylakdan, yoki kamzuldan …

3 / 11

umkin bo‘lmasdi. agar cheklanganlik bo‘lmaganida, unda tanlov kerak bo‘lmasdi. tanlash muammosi cheksiz, chunki biz bitta qaror bilan cheklanmasdan, ularning ko‘piga egamiz. tanlov resurslardan foydalanishning eng yaxshi yo‘llari o‘rtasida boradi va resurslardan foydalanishning eng yaxshi yo‘li kam xarajatlarda eng yuqori natijani ta’minlovchi yo‘l bo‘ladi. har qanday fan singari mikroiqtisodiyot fani ham kuzatilayotgan voqealarni tushuntirish bilan shug‘ullanadi. masalan, ishlab chiqarishda iste’mol etiladigan xomashyo narxi o‘zgarganda firmalar nima sababdan ishchilarni ishdan bo‘shatish yoki ishga qabul qilishga intiladilar? agar xomashyo 10 % ga qimmatlashsa, firma ularning qanchasini bo‘shatish yoki qabul qilishi talab qilinadi? shular mikroiqtisodiyotda tushuntiriladi. mikroiqtisodiyot bu taxminni ma’lum miqdorda tovar ishlab chiqarish maqsadida firma, ish kuchi, kapital qo‘yilmalar hajmi va xomashyoning rejalashtirishini tushuntirib berish uchun qo‘llaydi. mikroiqtisodiyot ishlab chiqarishning asosiy omillari bo‘lgan ish kuchi, kapital va xomashyo narxlarining o‘zgarishiga, va shuningdek, bo‘lg‘usi o‘z mahsulotining narxiga ko‘ra firma ishlab chiqarishni qanday rejalashtirishini izohlab beradi. 1.2. normativ va pozitiv mikroiqtisodiyot mikroiqtisodiyot fani firma va …

4 / 11

ini o‘rganishlari uchun, ular har bir xo‘jalik yurituvchilarning tovar va xizmatlarni ayirboshlashga bo‘lgan salohiyatini bilishlari zarurdir. mikroiqtisodiyot va makroiqtisodiyot bir biriga aloqador bo‘lib o‘xshab ketsa-da, ammo ikkisi alohida fandir. chunki, ikkisi turli savollarga javob bo‘ladi, har bir fanning alohida usullari mavjud bo‘lib, ikkovi ham alohida fan sifatida bir biridan ajralgan holda o‘rganiladi. mikroiqtisodiyot ayrim subyektlar faoliyati bilan bog‘liq. bular jumlasiga iste’molchilar, ishchilar, kapital, yer egalari, firmalar, ya’ni aslida iqtisodiyot amal qilishida muhim o‘rin tutuvchi individ yoki xo‘jalik sub’ektlari kiradi. mikroiqtisodiyot iqtisodiyotning quyi bosqichda qanday qilib va nima sababdan xatti-harakat amalga oshirilishini tushuntirib beradi. masalan, iste’molchi nima uchun tovar sotib olishga jazm qildi; narx va daromad o‘zgarishi tovar tanlashga qanday ta’sir etdi; firma ishchilari sonini qanday rejalashtiradi, ular qayerda, qancha ishlashi lozimligini aniqlaydi, shu kabilarni mikroiqtisodiyot tushuntirib beradi. mikroiqtisodiyotning yana boshqa bir muhim jihati tarmoqlarda, masalan, sanoat tarmoqlarida bozorlardan tashkil topgan eng yirik tuzilmalar hosil bo‘lishida iqtisodiyot subyektlarining o‘zaro munosabatlarini o‘rganishdir. …

5 / 11

ikroiqtisodiy nazariyaning ikki ko‘rinishi o‘zaro farqlanadi: a) pozitiv mikroiqtisodiyot; b) normativ mikroiqtisodiyot. pozitiv mikroiqtisodiyot real iqtisodiy hodisalarni va ularning aloqadorliklarini o‘rganadi. pozitiv tahlil iqtisodiyotdagi hodisalarni tushuntirishni bildirsa, normativ tahlil bular qanday bo‘lishi kerak, degan savolga javob beradi. aqsh hukumati avtomobillar importiga kvota belgilaydi, deylik. bunda mamlakatda chiqariladigan avtomobillarning narxi, ularning miqdori va sotilishida nima o‘zgaradi? bu avtomobillardan foydalanuvchilar va avtomobil sanoatida ishlovchilarga qanday ta’sir etadi, degan savollar paydo bo‘ladi. bu savollar pozitiv tahlil doirasiga kiradi. mikroiqtisodiyotda pozitiv tahlil markaziy o‘rin egallaydi. benzinga yangi hukumat darajasida soliq belgilash ko‘rib chiqilyapti, deb faraz qilaylik. yangi soliq kiritilishi bilan benzin narxi o‘zgaradi, bu benzinni kam sarflaydigan avtomashinalarga bo‘lgan talabni, shuningdek bu mashinalardan kundalik hayotda foydalanilishi va boshqa narsalarni o‘zgartirib yuboradi. o‘z faoliyatini oqilona rejalashtirish uchun neft va avtomobilsozlik kompaniyalari davlat soliq siyosatining turli oqibatlari qanday bo‘lishini aniqlashlari kerak bo‘ladi. bu ishni avtomobil uchun ehtiyot qismlar ishlab chiqaruvchilar, sayohat bilan shug‘ullanuvchi firmalar ham bajarishi …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 11 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "mikroiqtisodiyot fanining maqsadi va vazifalari"

1-mavzu. mikroiqtisodiyot fanining predmeti, maqsadi va maqsadi va vazifalari reja 1.1. resurslarning cheklanganligi va ularni taqsimlash 1.2. normativ va pozitiv mikroiqtisodiyot 1.3. mikroiqtisodiyotning ahamiyati 1.4. bozor va uning vazifasi tаyanch so‘z va iboralar: mikroiqtisodiyot, makroiqtisodiyot, ehtiyoj, resurs, muqobil qiymat, ijtimoy ne’mat, bozor, optimallashtirish, pozitiv va normativ tahlil 1.1. resurslarning cheklanganligi va ularni taqsimlash bizga ma’lumki, iqtisodiyotning tarkibiy qismi hisoblangan mikroiqtisodiyot jamiyatdagi cheklangan resurslardan alohida xo‘jalik yurituvchi sub`ektlar va alohida iste`molchilar qay darajada foydalanishini o‘rganadi. ko‘pchilik jamiyatlarda, resurslar millionlab iste`molchilar va ishlab chiqaruvchilarning birgalikdagi harakatlari yorda...

Этот файл содержит 11 стр. в формате DOCX (35,2 КБ). Чтобы скачать "mikroiqtisodiyot fanining maqsadi va vazifalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: mikroiqtisodiyot fanining maqsa… DOCX 11 стр. Бесплатная загрузка Telegram