reorientatsiya psixologik muammolar haqida

PDF 5 pages 327.8 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 327.8 KB

File type PDF

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

15- mavzu. reorientatsiya psixologik muammo sifatida reja: 1. kasbiy bilimlar, ko‘nikmalar, malakalar, mahoratni izohlash. 2. qayta kasbga yo‘llashning psixologik mohiyatini ajratish. 3. reorientatorning izlanuvchanligi, ijodiy imkoniyatlari, innovatsiyaga nisbatan munosabati shakllantirish. psixologiya fanida kasb tanlashga yo‘llash (proforientatsiya) atamasi qadim zamondan qo‘llanib kelinadi. lekin ijtimoiy hayotning keyingi davrlarida boshqa bir atama fanimizga kirib keldi, u reorientatsiya (qayta yo‘llash) deb atalib, insonni yangi bir moslashmaga (ko‘nikmaga) kasbga yo‘naltirishni bildirib keladi.qayta kasbga yo‘llash (reorientatsiya) o‘ta insonparvarlik (gumanistik) g`oyani kasbini o‘zgartiruvchi yoki ishsiz qolgan shaxs ruhiyatiga singdirishni angaltadi. ishlab chiqarishga avtomat qurilmalarning (elektron moslamalarning, robotlarning) kirib kelishi ish o‘rinlarining qisqarishiga olib keladi. muassasa, tashkilot, korxona rentabelligining pasayishi ham xodimlarga nisbatan ehtiyojning kamayishini keltirib chiqaradi. ma‘lumki, bozor iqtisodiyoti raqobatga asoslanadi, shuning uchun testlarga bardosh beruvchi, yuqori malakali, mahoratli, bilimdon, komil insongina sinovlardan muvaffaqiyatli o‘ta oladi, xolos. o‘rtamiyona darajadagi mutaxassislar esa ish o‘rnini yo‘qotib, vaqtincha ishsizlar ro‘yhatiga kiradi. ishsizlik, ish o‘rnini yo‘qotish ayollarda o‘kinchili (ayanchli) his –tuyg‘ular …

2 / 5

adi. yoshning ulg‘ayishi yangi muhit, o‘zgacha sharoit, notanish jamoa va uning nufuzi kabi masalalar echimiga salbiy munosabatni keltirib chiqaradi. mazkur ob‘ektga uzoq davr mehnat faoliyatini bag‘ishlash ham frustratsiya holatini harakatlantiruvchi safida asosiy rol o‘ynashi mumkin. xullas, har ikkala omil ham frustratsiyaning manbai vazifasini o‘taydi (bajaradi), noxush muvaqqat kechinmalar vujudga kelishi, kechishi, rivojlanishi jarayonlarini uzluksiz ravishda bajarib turadi.hozirgi zamon mehnat birjalarida reorientatsiya (qayta kasbga yo‘llash) ishlari olib borilishimarkazlashtirilgan. maxsus xodilar kompyuter xotirasiga joylashtirilgan shahar, tuman bo‘yicha ixtisoslar bo‘yicha yoki ixtisoslararo mutaxassislar ro‘yhati (zaruriyati, ehtiyoji, talabi) bilan ish izlab kelgan muhtoj shaxs tanishtiriladi. aksariyat mehnat birjalarida psixologlar etishmaganligi tufayli ish bilan ta‘minlash, bo‘sh o‘rinlarni to‘ldirish bilan shug‘ullaniladi, xolos. aslida esa bu xizmat qator omillarni tekshirish, o‘rganishni taqozo etadi, ilmiy psixologik qonuniyatlar asosida ish yuritishnitalab qiladi, chunonchi: 1.shaxsning fazilatlari, harakterologik xislatlari. 2.xissiy jabhalari va irodaviy sifatlari. 3.insonning kognitiv va regulyativ imkoniyatlari. 4.ehtiyoji, motivi, motivatsiyasi, motivirovkasi. 5.kasbiy mayli, qiziqishi, layoqati. 6.professiogramma talablariga mosligi, kasbiy …

3 / 5

, metodikalar orqali ko‘pseriyali tajribalar negizida amalga oshiriladi. buning uchun testlardan qobiliyatga, shaxsga, ijodiyotga, xotiraga shaxslararo munosabatga(oid), maxsus ishlab chiqilgan materiallardan, maqsadli vaziyatlardan qiyinlashtirilgan topshiriqlardan, muammolardan psixologik treninglardan, psixodramalardan va boshqalardan foydalaniladi.olingan natijalar sifat va miqdor jihatdan tahlil qilingandan keyin muayyan xulosalar chiqariladi. xulosalar asosida reorientatsiya sub‘ekti roziligida ishga muhtoj shaxs taklif qilingan kasbga yo‘naltiriladi. ish joyining masofasi, uning ekologiyasi, sangigienasi, maoshi, istiqboli, muammoli jihatlari yuzasidan mukammal fikr almashiniladi, toki shartnoma qonuniy hujjat ekanligi (qiymatiga) zarar keltirmasin (ba‘zan kelishuvdan voz kechish holatlari ham yuz berib turadi). psixologik kuzatishlarning ko‘rsatishiga qaraganda, reorientatsiya (kasb tanlashga yo‘llash) kabi bosqichlardan tashkil topgan bo‘lib, ular qisqa fursatda (muddatda) o‘tishi bilan o‘zaro muayyan darajada tafovutlanadi. jumladan, kasbiy maorif, kasbga yo‘llash, kasbga saralash, kasbiy moslashish tezkorlikda, mukammal o‘ziga xos xususiyatlari bilan tavsiflanadi. ayniqsa, kasbiy moslashish davri o‘ziga xos tarzda kechadi, bir bosqich ikkinchisi bilan silliq uzviy bog‘lanib ketadi. kasbning moddiy (iqtisodiy) tomoni, ijtimoiy faollik (nufuzga egalik), ma‘naviy …

4 / 5

komillikka intilish tuyg‘usini jonlantiradi, zarur bilimlar, malakalar bilan qurollantirishga turtki beradi.reorientatsiya inson imkoniyatini qaytatdan sinashning manbai hisoblanib, o‘zini-o‘zi kashf qilishi, o‘zini –o‘zi boshqarishi, o‘zini o‘zi tashkillashtirish, o‘zini–o‘zi baholash, o‘zini–o‘zi refleksiyalash, o‘zini–o‘zi identifikatsiyalash kabi shaxs fazilatlarini ro‘yobga chiqarishga xizmat qiladi. maktab o‘quvchilarining mayllari, havaslari, intilishlari, xohishlari, motivlari, ezgu-niyatlari xususan kasbkorga bo‘lgan qiziqishlari, motivlari, ehtiyojlari tug‘ilishi psixologiya fanining shaxs muammosi bilan uzviy bog‘liqdir. shaxs psixologiyasini o‘rganish o‘quvchilarni kasb tanlashga yo‘llash demakdir. o‘quvchilarning idividual tipologik xususiyatlari, yoshi va jinsini hisobga olgan holda ularning har birini oqilona kasbga yo‘llash shaxs psixologiyasining muhim vazifalaridan biridir. bozor iqtisodiyotiga asoslangan jamiyat qurish to‘g‘risidagi hujjatlarda o‘quvchilarni (o‘z imkoniyatlarini o‘zi baholash orqali) mustaqil kasb tanlashga o‘rgatish juda muhim va zarur vazifa ekanligi ta‘kidlanadi. shunga ko‘ra psixolog olimlar, metodistlar, tashxis markazi xodimlari keng jamoatchilik bilan birgalikda kasbga doir bilimlarni keng tashviqot qilishlari, kasb-kor tanlashga oid yo‘l-yo‘riqlar va metodlar ishlab chiqishlari, kasb tanlash maslahatlari rasmiy shaxobchalari kengaytirilishi, professiogramma, professiografiya, psixogrammalar ko‘lami …

5 / 5

aktab va hayot» jurnaliga ilova 2003-yil, no1-2, 24-39 betlar). kasb tanlash faoliyatini oqilona tashkil etish uchun mamlakatimiz qaysi soha mutaxassislariga muhtojligini nazarda tutish va shunga yarasha maktab o‘quvchilarini ularning mayli, intilishi, qiziqishi, imkoniyati, aqliy va jismoniy qobiliyatlariga qarab, hamda u yoki bu kasbga yaroqliligini aniqlab, so‘ngra kasbga yo‘llash kerak. hozirgi davrda xalq ta‘limi bo‘limlarida, ishlab chiqarishda, aholini ish bilan ta‘minlash muassasalarida, kollejlar va oliy o‘quv yurtlarida yoshlarga kasb tanlash yo‘lini ko‘rsatadigan maxsus kasb –hunar kabinetlari tashkil etilgan. bu borada respublikatashxis markazining, hamda joylardagi uning bo‘limlarining faoliyati ibratlidir. bundan tashqari, malakali psixologlar va pedagoglar (shu jumladan mahalla tarbiyachisi), murabbiylar, muhandislar va texniklar har bir kasb-hunarning o‘ziga xos tomonlari haqida malakaviy maslahatlar tashkil qilishadi. lekin yoshlarning kasb-hunar tanlashi asosan o‘rta maktabdan boshlanadi, shunga ko‘ra o‘quvchilar kichik jamoasi bilan psixologlar oldida turli yoshdagi, jinsdagi maktab o‘quvchilarini kasbga qiziqtirish, mehnatqobiliyatlarini rivojlantirish, ichki imkoniyatlarini ishga solish (o‘zini-o‘zi namoyon etish) kabi muhim vazifa turibdi. psixologlar, bundan …

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "reorientatsiya psixologik muammolar haqida"

15- mavzu. reorientatsiya psixologik muammo sifatida reja: 1. kasbiy bilimlar, ko‘nikmalar, malakalar, mahoratni izohlash. 2. qayta kasbga yo‘llashning psixologik mohiyatini ajratish. 3. reorientatorning izlanuvchanligi, ijodiy imkoniyatlari, innovatsiyaga nisbatan munosabati shakllantirish. psixologiya fanida kasb tanlashga yo‘llash (proforientatsiya) atamasi qadim zamondan qo‘llanib kelinadi. lekin ijtimoiy hayotning keyingi davrlarida boshqa bir atama fanimizga kirib keldi, u reorientatsiya (qayta yo‘llash) deb atalib, insonni yangi bir moslashmaga (ko‘nikmaga) kasbga yo‘naltirishni bildirib keladi.qayta kasbga yo‘llash (reorientatsiya) o‘ta insonparvarlik (gumanistik) g`oyani kasbini o‘zgartiruvchi yoki ishsiz qolgan shaxs ruhiyatiga singdirishni angaltadi. ishlab chiqarishga avtomat q...

This file contains 5 pages in PDF format (327.8 KB). To download "reorientatsiya psixologik muammolar haqida", click the Telegram button on the left.

Tags: reorientatsiya psixologik muamm… PDF 5 pages Free download Telegram