akmeologiya tavsifi va ildizlar

PDF 8 pages 299.3 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 8
4. akmeologiyaning insonni anglash tizimi bilan o‘zaro munosabati tayanch tushunchalar: akmeologik tadqiqotlar, kasbiy mahorat, ilmiy-uslubiy yo‘naltirilganligi. 1. akmeologik tafakkurning ijtimoiy-madaniy tizimi. akmeologiyaning rivojlanishining ijtimoiy-madaniy konteksti xx asr oxiri va uchinchi mingyillik arafasida global-inqiroz muammolari (ekologik, demografik, ijtimoiy) yuzaga kelganda, ularni oqilona hal etish uchun yangi imkoniyatlar va resurslarni izlash alohida ahamiyatga ega. konstruktiv yo‘llardan biri nafaqat an’anaviy ishlab chiqarish sohasida, balki inson faoliyatining boshqa sohalarida, xususan, akmeologiya sohasida ham innovatsion yuqori texnologiyalarni yaratish bilan bog‘liq. mutaxassislarning yuksak professionalligi va ijodiy mahorati inson resurslarining eng muhimlaridan biri bo‘lib, bu dolzarb global - inqiroz muammolarini maqbul hal etish omiliga aylanadi. ushbu ijtimoiy-madaniy kontekstda yangi integral-kompleks fan akmeologiyasi alohida ahamiyatga ega. boshqaruv nazariyasi, pedagogika va psixologiya fanlari bilan o‘zaro ta’sir natijasida jadal sur’atlar bilan rivojlanayotgan akmeologiya kasbiy mahoratni shakllantirish ishida asosiy e’tiborni uzluksiz ta’lim tizimiga qaratmoqda. akmeologik yondashuvda mutaxassislarning tayyorgarligi va ular malakasini oshirish muammosi eng dolzarb masala darajasiga ko‘tarilmoqda va bunda quyidagi …
2 / 8
klar)ni baholash, kasbiy mahoratga erishishga sarflanadigan sa’yi-harakatlar tizimi, akmeologiyaning kreativ jihati; - kishining kasbiy mahorat darajasiga erishishida akmeologik jihatlarning samarali o‘zaro ta’sirini ta’minlovchi omillar yig‘indisi, akmeologiyaning refleksiv jihatidir. akmeologiyada shaxsning o‘z taraqqiyotining eng yuqori cho‘qqisiga erishuvi muayyan bosqichlar asosida amalga oshiriladi. ana shu shaxs taraqqiyotining bosqichlariga alohida to‘xtalib o‘tamiz. kattalik tushunchasiga to‘g‘ri berilgan ta’rifga ko‘ra, u inson hayotining alohida davri bo‘lib, u 18-20 yoshdan boshlanadi. akmeologik yondashuvdagi eng ustun muammolardan biri bu – mutaxassislar ijodiy qobiliyatlarining rivojlanish muammosidir. yoshlik davri 23-28 yoshlardan iborat bo‘lib, bu davrning o‘ziga xos xususiyatlaridan biri ijtimoiy hayotning barcha jabhalarida kamolga erishgan shaxs sifatida faol ishtirok qilish va ishlab chiqarishda mehnat faoliyatini amalga oshirishdan iboratdir. yoshlarning mehnat faoliyati quyidagi uchta muhim belgisi bilan boshqa yosh davrlaridan farqlanadi: 1) mutaxassislikning mohiyatiga, ishlab chiqarish shart-sharoitiga va mehnat jamoasi a’zolarining xususiyatiga moslashish (ko‘nikish) – mehnat faoliyatining dastlabki yillari 5-mavzu: akmeologiyaning asosiy yo‘nalishlarini turkumlash. rejasi: 1. akmeologiyaning jamiyatshunoslik va insonni …
3 / 8
arqaror ijod bosqichida 10 va undan ortiq yillar davomida ishlab, sifatli mahsulot yaratish namunasini ko‘rsatish. yuqoridagi bosqichlar barcha kasb-kor egalariga xos bo‘lsada, lekin ishlab chiqarishga ertaroq va kechroq kirib kelgan odamlar o‘rtasida yosh jihatdan tafovvut mavjud bo‘ladi. masalan, hunar-texnika bilim yurtini tamomlagan yigit-qizlar o‘z mehnat faoliyatini oliy ma’lumotli yoshlardan oldin boshlaydilar, biroq ular ham mazkur bosqichlarni bosib o‘tishlari shart. hozirgi mutaxassislarning ko‘pchiligi o‘quv yurtlaridagi nazariy bilimlar bilan amaliy ko‘nikmalar o‘rtasida uzilish mavjudligi sababli mustaqil faoliyatning dastlabki kunlaridan boshlab qator qiyinchiliklarga duch keladilar. bu qiyinchiliklar o‘z mohiyatiga ko‘ra uch xildir. ular: a) ijtimoiy qiyinchiliklar: notanish muhit shart-sharoitlari, shaxslararo munosabatlar, mehnat jamoasining saviyasi, undagi kishilarning xarakter xislatlari, ishlab chiqarish jamoasining qadriyatlari, ma’naviyati, an’analari va hokazo; b) bilim va bilishga oid qiyinchiliklar: maxsus o‘quv yurtida olgan bilimlardagi uzilishlar, saviyaning cheklanganligi, ijodiy izlanish faoliyatining zaifligi, tashabbuskorlikning еtishmasligi va boshqalar: v) mutaxassislik bilan bog‘liq o‘ziga xos qiyinchiliklar: ishlab chiqarishning mohiyati, xususiyati, texnologiya, qurilmalar, asboblar, amaliy …
4 / 8
mezoni 20 yosh deb hisobladilar. b.g.ananev o‘zining ilmiy-tadqiqotlarida yoshlik davrida yigit va qizlardagi o‘zgarishlarni murakkab shaxs jihatlaridan umumiy ruhiy holat, verbal va noverbal aqliy (mantiqiy va mnemik funksiyalar) sodda jarayonlargacha (organizmda issiqlik paydo bo‘lishidan metobolizm – modda almashinuvgacha), hatto shaxsning xususiyatigacha bo‘lgan holatlarni o‘z ichiga qamrab olishini matematik usullarga asoslangan ilmiy ma’lumotlar va ularning chuqur sifat tahlili orqali ko‘rsatib o‘tadi. yoshlarning ijtimoiy hayotda qatnashuvini o‘rgangan v. shevchuk ijtimoiy faoliyatga kirishish eng yuqori cho‘qqisi 25 yosh ekanini aniqlab, bu hol odamlarning 45,4 foizida bo‘lishini ma’lum qiladi. uning fikricha, qolgan yosh davrlarida insonning jamoatchilik faoliyati nisbatan juda kichik birlikni tashkil qiladi, hatto, u 45 yoshda 3 foizga teng bo‘ladi. 23-28 yoshgacha davrda qator vazifalar darajasining o‘zgarishi, takomillashuvi: ko‘rish maydonining ko‘lami, ko‘z bilan masofani chamalash, fazoviy tasavvur, bilish darajalari; anglash, diqqat va idrokning yaxlitligi hamda o‘zgarmasligining o‘sishi boshqa faoliyat va ko‘rish ta’sirchanligi, qisqa muddatli ko‘rish xotirasi yoki mustahkamlanishi namoyon bo‘ladi. yoshlik davrida yigit-qizlar …
5 / 8
‘yonga qarshi qo‘yilgan qadam hisoblanadi. shuning uchun yakka shaxs xarakterini shakllantiruvchi yoki uning mustahkam ichki rishtalarini еmiruvchi omil mehnat jamoasidagi ijtimoiy fikrdir. jamoaga bo‘ysunish har bir a’zoning burchidir. ayrim hollarda ko‘pchilikning tazyiqiga uchragan shaxsda prinsipiallik, adolatlilik singari hislar, shaxsiy nuqtai nazar bo‘shashib qoladi, natijada unda ikkilanish. tuyg‘usi paydo bo‘ladi. 2) oila mikromuhiti – yoshlik gashtini surayotgan yigit va qizlar ota-onasiga, buva- buvisiga, opa-singillariga, aka-ukalariga, turmush o‘rtog‘iga, farzandlariga oqilona munosabatda, oila a’zolarining har biri bilan to‘g‘ri muloqotda bo‘lishi, muayyan qoidaga asoslangan muomala qilishi shart. oiladagi shaxslararo munosabatning ko‘lami kengligi sababli bir nechta bosqichli muloqotga asoslanish kerak. lekin oila tinchligi, totuvligi va ahilligiga xalal bermaslik niyatida yosh yigit va qizlar (kelinlar) vijdon amriga qarshi xatti-harakat qilishga ham majbur bo‘ladilar, o‘z maslaklari, fikrlari, shaxsiy qarashlariga xilof yo‘l tutadilar. dilkashlik uchun har bir oila a’zosi bilan umumiy «til» topishga intiladilar. shunga ko‘ra oila muhiti ham yigit va qizlarning ruhiyati hamda ma’naviyatini o‘zgartiradigan omil vazifasini …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "akmeologiya tavsifi va ildizlar"

4. akmeologiyaning insonni anglash tizimi bilan o‘zaro munosabati tayanch tushunchalar: akmeologik tadqiqotlar, kasbiy mahorat, ilmiy-uslubiy yo‘naltirilganligi. 1. akmeologik tafakkurning ijtimoiy-madaniy tizimi. akmeologiyaning rivojlanishining ijtimoiy-madaniy konteksti xx asr oxiri va uchinchi mingyillik arafasida global-inqiroz muammolari (ekologik, demografik, ijtimoiy) yuzaga kelganda, ularni oqilona hal etish uchun yangi imkoniyatlar va resurslarni izlash alohida ahamiyatga ega. konstruktiv yo‘llardan biri nafaqat an’anaviy ishlab chiqarish sohasida, balki inson faoliyatining boshqa sohalarida, xususan, akmeologiya sohasida ham innovatsion yuqori texnologiyalarni yaratish bilan bog‘liq. mutaxassislarning yuksak professionalligi va ijodiy mahorati inson resurslarining eng muhimlarid...

This file contains 8 pages in PDF format (299.3 KB). To download "akmeologiya tavsifi va ildizlar", click the Telegram button on the left.

Tags: akmeologiya tavsifi va ildizlar PDF 8 pages Free download Telegram