mustaqil o‘zbekiston respublikasining tashkil topishi va uning tarixiy ahamiyati

PDF 9 pages 283.3 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 283.3 KB

File type PDF

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

3-mavzu: mustaqil o‘zbekiston respublikasining tashkil topishi va uning tarixiy ahamiyati reja: 1.mustaqillik arafasida respublikadagi ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy ahvol. 2.o‘zlikni anglashga intilishning kuchayishi. siyosiy tizimdagi o‘zgarishlar. 3.mustaqillikning e’lon qilinishi. o‘zbekiston respublikasining tashkil etilishi. tayanch so’z va iboralar: mustaqillik, davlat ramzlari, konstitusiya, referendum, demokratiya, mustaqillik deklarasiyasi, «o'zbek modeli», mdh, tashqi siyosat. 1.mustaqillik arafasida respublikadagi ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy ahvol. xx asrning oxirgi 20 yili insoniyat tarixida katta o'zgarishlar yuz bergan davrlardan biri bo'ldi. 1980 yillarda sobiq ittifoqda iqtisodiy inqiroz yetildi. vatanimiz o'zbekiston ham ushbu voqealardan chetda qolgani yo'q. mazkur voqеalar o’zbеkistonning iqtisodiy va siyosiy hayotiga o’z ta'sirini o’tkazdi. natijada yurtimizda ittifoqning boshqa rеspublikalarida bo’lgani kabi ko’plab muammolar yuzaga kеldi. asrlar davomida orzu qilingan, kurashib kelishgan mustaqillikka erishish uchun imkoniyat vujudga keldi. bu imkoniyatni qo'ldan boy bermaslik shart edi. 1989 yil 21 oktabrda respublika oliy kengashi davlat tili to'g'risidagi qonunni qabul qildi. davlat tili to'g'risidagi qonunning qabul qilinishi o'zbekistonning mustaqillik uchun qo'ygan ilk qadami …

2 / 9

an mustahkamlash tarafdorimiz», deb ta'kidlashi o'zbekiston o'ziga mustaqillik yo'lini tanlaganini yana bir bor ko'rsatdi. ittifoqda esa «buyuk rus shovinizmi», qog'ozbozlik, byurokratik tartib, turli xil iqtisodiy va ijtimoy cheklovlar o'z natijalarini ko'rsatib mamlakat og'ir ahvolga kelib qoldi. sssr hukumati inqirozdan chiqish yo'lini topa olmas, xalqning esa turmush darajasi xavfli darajada pasayib bormoqda edi. xalq orasida ishonchsizlik kayfiyati vujudga kelib, hukumatning obro'si tushib ketdi. o'zbekistonda esa ittifoqdan farqli iqtisodiga oid muhim tadbirlar amalga oshirilmoqda edi. 1989 yil 25 noyabrda bo'lib o'tgan o'zbekiston ssr oliy soveti sessiyasida «o'zbekiston ssrni iqtisodiy- ijtimoiy rivojlantirishning 1990 yilgi davlat rejasi to'g'risida»gi masalaning muhokama qilinishi ham shundan dalolat beradi. siyosiy sohada ham katta o'zgarishlar yuz bermoqda edi. 1990 yil 23 martda o'zkpmk plenumida amaldagi hokimiyatni o'z kpdan xalq deputatlari sovetlariga berish, prezidentlik lavozimi va suverinitet masalalari ko'tarildi. 1990 yil 24 martdagi o'zbekiston respublikasi oliy sovetining sessiyasida vatanimiz tarixida birinchi marta prezidentlik lavozimi ta'sis etish to'g'risida qaror qabul qilindi. …

3 / 9

yo'lboshchi sifatida g'olib chiqdi» ( l.levitin, s.donald, korlayn. islom karimov - yangi o'zbekiston prezidenti. toshkent. 1996 yil.). o'zbekiston tarixidagi asosiy voqealardan biri 1990 yil 20 iyunda sodir bo'ldi. o'zbekiston respublikasi oliy sovetining ikkinchi sessiyasida «mustaqillik deklarasiyasi» qabul qilindi. deklarasiya quyidagi so'zlar bilan boshlangan edi: «o'zbekiston sovet sosialistik respublikasi oliy soveti: o'zbek xalqining davlat qurilishidagi tarixiy tajribasi va tarkib topgan boy an'analari; har bir millatning o'z taqdirini o'zi belgilash huquqini ta'minlashdan iborat oliy maqsad haqqi; har bir kishining farovon turmush kechirishini ta'minlashni oliy maqsad deb bilgan holda; o'zbekiston xalqlarining kelajagi uchun tarixiy ma'suliyatni chuqur his etgan holda; xalqaro huquq qoidalariga, umumbashariy qadriyatlarga va demokratiya prinsiplariga asoslanib, o'zbekiston sovet sotsialistik respublikasining davlat mustaqilligini e'lon qiladi». shu kundan e'tiboran o'zbekistonga tegishli bo'lgan barcha siyosiy va iqtisodiy masalalar mustaqil tarzda hal etilishi kerak edi. siyosiy sohadagi sifat o'zgarishidan yana biri 1991 yil 17 martda yuz berdi. shu kuni umumxalq referendum o'tkazildi. referendumdagi asosiy byulitenlardan …

4 / 9

«o'zbekiston ssrning huquqiy tabeliga o'tkazish to'g'risida» qaror qabul qildi. iqtisodiy ahvol ittifoqda bo'lganidek juda og'ir edi. aholining turmush tarzi pasayib ittifoqka nisbatan ishonch kun sayin susaydi. 1991 yil fevralda toshkent siyosatshunoslik va boshqaruv instituti toshkent, samarkand va farg'ona shaharlarida 10 ta sanoat korxonasida 400 kishi bilan sosialogik so'rov o'tkazdi. natija shuni ko'rsatdiki, so'ralganlarning 67,8 foizi mamlakatdagi iqtisodiy ahvolning yaxshilanishiga ishonmagan, 72 foizi odam hayotdan qoniqmayotganini, faqat 4,5 foiz kishi umumittifoq idoralariga ishonishini, 32,5 foiz ishchilar esa respublika davlat idoralariga ishonch bilan qarashlarini bildirganlar. shunday bir vaziyatda ittifoqda ijtimoiy-siyosiy uch yo'nalishdagi kuchlar manfaatlari to'qnash keldi: 1) sssrni saqlab qolish, iqtisodiy rivojlanishning sosialistik yo'lidan voz kechmaslik, markazdan boshqaruv tarafdorlari bo'lgan - birinchi kuchlar (platforma). 2) sssrni tarqatib yuborish, suveren, mustaqil respublikalar ittifoqini tuzish, xususiylashtirish, umuman, sosialistik yo'ldan voz kechish tarafdori bo'lgan – s. shatalin dasturi tarafdorlari. 3) sssr ni saqlab qolish, murosa qilish, markazlashtirishdan voz kechmaslik, «shokovaya terapiya» tarafdori bo'lgan - m. …

5 / 9

hokimiyat tuzilmasini takomillashtirish va o‘zbekiston ssr konstitutsiyasi (asosiy qonunijga o‘zgartirishlar va qo‘shimchalar kiritish to‘g‘risida» (noyabr)gi qonun. «er to‘g‘risida»gi (iyul) qonun, o‘zbekiston prezidentining respublika fuqarolari ga yakka tartibda turar-joy qurish va shaxsiy tomorqa xo‘jaliklari uchun yer uchastkalari ajratish to‘g‘risidagi, aholi punktlarini gazlashtirish to‘g‘risidagi farmonlari, vazirlar mahkamasining paxta xomashyosi, boshqa turdagi dehqonchilik va chorvachilik mahsulotlarining xarid narxlarini ko‘p martalab oshirish to‘g‘risidagi, shuningdek qishloq xo‘jaligidagi mehnatga to‘lanadigan haqni oshirish to‘g‘risidagi qarorlari va boshqalar ana shular jumlasiga kiradi. 1991-yilga kelib sobiq ittifoqda millatlararo munosabatlar shu darajada keskin tus oldiki, sssrning batamom parchalanish xavfi ko‘zga yaqqol tashlanib qoldi. bu davrda litva, latviya, estoniyadan so‘ng gruziya va ozarbayjon xalqlari o‘z davlat mustaqilligini e’lon qilgan edi. mana shunday og‘ir bir paytda markaz sssrni saqlab qolish niyatida ayyorlik bilan turli xildagi tuzoqlarni ishlab chiqqan edi. ana shunday tuzoqlardan biri 1991-yil aprelida moskvaga yaqin novo ogorova degan joyda sssr prezidenti va 9 ta ittifoqchi jumhuriyatlar rahbarlari imzolagan bitim edi. …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mustaqil o‘zbekiston respublikasining tashkil topishi va uning tarixiy ahamiyati"

3-mavzu: mustaqil o‘zbekiston respublikasining tashkil topishi va uning tarixiy ahamiyati reja: 1.mustaqillik arafasida respublikadagi ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy ahvol. 2.o‘zlikni anglashga intilishning kuchayishi. siyosiy tizimdagi o‘zgarishlar. 3.mustaqillikning e’lon qilinishi. o‘zbekiston respublikasining tashkil etilishi. tayanch so’z va iboralar: mustaqillik, davlat ramzlari, konstitusiya, referendum, demokratiya, mustaqillik deklarasiyasi, «o'zbek modeli», mdh, tashqi siyosat. 1.mustaqillik arafasida respublikadagi ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy ahvol. xx asrning oxirgi 20 yili insoniyat tarixida katta o'zgarishlar yuz bergan davrlardan biri bo'ldi. 1980 yillarda sobiq ittifoqda iqtisodiy inqiroz yetildi. vatanimiz o'zbekiston ham ushbu voqealardan chetda qolgani yo'q. mazkur voqе...

This file contains 9 pages in PDF format (283.3 KB). To download "mustaqil o‘zbekiston respublikasining tashkil topishi va uning tarixiy ahamiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: mustaqil o‘zbekiston respublika… PDF 9 pages Free download Telegram