elektromagnitmaydon tenglamasi

PPTX 9 pages 120.6 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 120.6 KB

File type PPTX

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

elektromagnit maydon tenglamasining integral shakli hamda elektr va magnit maydonlar kattaliklari. elektromagnit maydon tenglamasining integral shakli hamda elektr va magnit maydonlar kattaliklari. reja: 1.om va joulp–lents k,onunlarining differentsial formasi. 2. chet kuchlar maydoni. umumlashgan om va joulp — lents k,onunlarining differentsial formasi. 3. chet eyuk. umumlashgan om va joulp — lents k,onunlarining integral formasi. 10.1 расм tajribalarda anik,langan om va joulp–lents k,onunlarining differentsial formasi. maolumki, zaryad tashuvchilarning tartiblangan ‘arakati elektr tok deyiladi. moddaning elektr tokni o’tkazish xususiyati esa elektr o’tkazuvchanlik deb yurtiladi. moddalar elektr o’tkazuvchanligiga k,arab uchga bo’linadi: o’tkazgich, dielektrik, yarimo’tkazgich. zaryadli erkin mikrozarrachalarga ega bo’lgan moddalar o’tkazgich, zaryadli erkin mikrozarrachalari bo’lmagan moddalar esa dielektrik deyiladi. biz yuk,orida statsionar (doimiy) tok zanjirining biror k,ismiga tegishli bo’lgan va tajribalar asosida topilgan k,onuniyatlarni ko’rdik. doimiy tokni yuzaga keltiruvchi sabab bilan k,izik,madik. endi bu masalani batafsilrok, o’rganaylik. agar elektr zaryadga ega bo’lgan ikkita jism o’tkazgich ork,ali o’zaro tutashtirilsa, ularning potentsiallari tenglashguncha o’tkazgichdan k,isk,a …

2 / 9

imiy tokning tajriba k,onunlarkdan biri zanjirning bir k,ismi uchun om k,onunidir (10.1-b rasm): r i 21   (10.1) i — o’tkazgichning tekshirilayotgan k,ismidan ok,ayotgan tok kuchi, k — uning k,arshiligi,  1 - 2 =u uchlaridagi potentsiallar fark,i bo’lib, kuchlanish deyiladi. o’tkazgich k,arshiligining si dagi o’lchov birligi om bo’lib, (10.1) ga ko’ra, uchlaridagi kuchlanish 1v bo’lganda o’zidan 1 a tok o’tkazadigan o’tkazgich k,arshiligi 1 om deb k,abul k,ilingan: om = v/a. maolumki, o’tkazgichlardan tok o’tganda issik,lik ajraladi. doimiy tokning tajribalardan topilgan k,onunlaridan yana biri joulp — lents k,onunidir: tok o’tayotgan o’tkazgichning biror k,ismidan vak,t birligi ichida ajralib chik,k,an issik,lik mik,dori q undan o’taetgan tok kuchining kvadratiga, shu k,ismning k,arshiligiga to’ri proportsional bo’ladi (10-6 rasm:) riq 2  (10.2) q — vak,t birligi ichida ajralgan issik,lik mik,dori (energiya) bo’lganligi sababli uning si dagi o’lchov birligi vatt (vt) bo’ladi. joulp — lents k,onunining differendial formasini topish uchun tok o’tayotgan o’tkazgichning ‘ajm …

3 / 9

formadagi o’tkazgichlar, ‘atto o’zgaruvchan tok zanjiri uchun ‘am o’rinli bo’lib, elektrodinamikaking asosiy formulalari ‘isoblanadi. chet kuchlar maydoni. umumlashgan om va joulp — lents k,onunlarining differentsial formasi zaryadlarga taosir etuvchi elektr tabiatiga ega bo’lmagan xar qanday kuch — chet kuch, bunday kuchlar maydoni esa chet kuchlar maydoni deyiladi va ч e  vektori bilan xarakterlanadi. ч e  vektor (xuddi  e vektorga o’xshash) musbat birlik zaryadga taosir etuvchi chet kuch bo’lib, tok manbaida elektr maydon vektori  e ga teskari yo’nalgan, zanjirning tashqi qismida esa  e bilan bir xil yo’nalishga ega (10.1-a rasm). berk zanjir bo’ylab birlik musbat zaryadni ko’chirishda chet kuchlar tomonidan bajarilgan ish manbaning elektr yurituvchi kuchi yoki chet elektr yurituvchi kuch (eyuk) deyiladi va  ch bilan belgilanadi. (ko’pchilik ‘ollarda  orqali belgilanadi.) tashqi zanjir uzuq bo’lganda manba ichida chet kuchlar maydoni bilan elektr maydon o’zaro kompensatsiyalashadi (e ch = ye), shuning uchun manba qutblari orasidagi …

4 / 9

dj 0 (10.15) chet eyuk. umumlashgan om va joulp — lents qonunlarining integral formasi. doimiy tokning  e statsionar elektr maydoni elektrostatik maydon singari potentsial maydon bo’lib, uning uchun (10.12)(10.14) munosabatlar o’rinli bo’ladi. chunki doimiy tok zanjirida zaryadlar ‘arakatlanishiga qaramay, uning ixtiyoriy nuqtasidagi zaryad zichligi vaqt o’tishi bilan o’zgarmaydi va qo’zalmas zaryadlar elektrostatik maydoniga aynan o’xshash statsionar elektr maydon ‘osil qiladi. shuning uchun (10.19) ning o’ng tomonidagi birinchi ‘ad (10.14) ga ko’ra nolga teng bo’ladi. (10.19) ning o’ng tomonidagi keyingi ‘adni (8.4) ga o’xshash quyidagicha yozish mumkin: ч l ч lde e   (10.21)  ch — chet elektr yurituvchi kuch. (10.20) va (10.21) larni (10.19) ga qo’ysak va (10.14) ni eotiborga olsaq statsionar tokning yana ikkita asosiy qonunini ko’raylik. tarmoqlanmagan berk statsionar tok zanjirining ‘ar xil kesimlaridan bir xil tok kuchi o’tishini, xamma nuqtalaridagi zaryad zichligi o’zgarmasligini eslaylik. buni tarmoqlangan tok zanjiri uchun umumlashtiraylik: tarmoqlangan statsionar tok zanjirining …

5 / 9

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "elektromagnitmaydon tenglamasi"

elektromagnit maydon tenglamasining integral shakli hamda elektr va magnit maydonlar kattaliklari. elektromagnit maydon tenglamasining integral shakli hamda elektr va magnit maydonlar kattaliklari. reja: 1.om va joulp–lents k,onunlarining differentsial formasi. 2. chet kuchlar maydoni. umumlashgan om va joulp — lents k,onunlarining differentsial formasi. 3. chet eyuk. umumlashgan om va joulp — lents k,onunlarining integral formasi. 10.1 расм tajribalarda anik,langan om va joulp–lents k,onunlarining differentsial formasi. maolumki, zaryad tashuvchilarning tartiblangan ‘arakati elektr tok deyiladi. moddaning elektr tokni o’tkazish xususiyati esa elektr o’tkazuvchanlik deb yurtiladi. moddalar elektr o’tkazuvchanligiga k,arab uchga bo’linadi: o’tkazgich, dielektrik, yarimo’tkazgich. zaryadli e...

This file contains 9 pages in PPTX format (120.6 KB). To download "elektromagnitmaydon tenglamasi", click the Telegram button on the left.

Tags: elektromagnitmaydon tenglamasi PPTX 9 pages Free download Telegram