eng qadimgi yozma yodgorliklarda ta’lim-tarbiya masalalari.hadis ilmi va uning tarbiyaviy ahamiyati

PPT 26 pages 2.9 MB Free download

26 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.9 MB

File type PPT

Pages 26

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 26

презентация powerpoint 1-mavzu: eng qadimgi yozma yodgorliklarda ta’lim- tarbiya masalalari. hadis ilmi va uning tarbiyaviy ahamiyati. reja: xalq pedagogikasi mazmuni va tarbiya metodlari tizimi. o‘rxun-enasoy obidalarining tarbiyaviy ahamiyati. “avesto”da ta’limiy-axloqiy masalalar. hadis ilmining paydo bo’lishi va muhaddislarning hadis ilmining yaratilishdagi xizmatlari. al-buxoriyning “al-adab al-mufrad” va “as-sahih” asarlari hamda ularning mazmuni. imom at-termiziyning hadis ilmini rivojlantirishdagi xizmatlari. hadislarning tarbiyaviy ahamiyati 1. xalq pedagogikasi - turli xalq, millat va elatlarning xalq og‘zaki ijodidagi ta’lim-tarbiya to‘g‘risidagi pedagogik g‘oyalarning mohiyatini, mazmunini o‘rganuvchi pedagogikaning mustaqil sohasidir. eng qadimgi davrdan vii asrgacha ta’lim-tarbiya va pedagogik fikr taraqqiyoti tahlili shuni ko‘rsatadiki, miloddan avvalgi birinchi mingyillikda yurtimiz hududida baqtriya, xorazm, so‘g‘diyona, marg‘iyona, parfiya hamda parkana kabi davlatlarda turli qabila va elatlar yashaganlar. ular saklar, massagetlar, so‘g‘dlar, xorazmiylar, baqtirlar, chocbliklar, parkanaliklar kabi qabila va urug‘lardan iborat bo‘lib, hozirgi markaziy osiyo hududida yashovchi xalqlarning ajdodlari hisoblanadilar. 2. urxun-enasoy bitiklari ham vi-viii asrlarda yozib qoldirilgan bo‘lib, ular ta’lim-tarbiyaga oid qimmatli ma’lumotlar …

2 / 26

oid qimmatli ma’lumotlarni beradi. urxun-enasoy yodgorliklari dastlab enasoy havzasida, so‘ngra mo‘g‘ulistonning urxun daryosi bo‘yida topilib, ushbu yozuvlarni 1893-yili birinchi bo‘lib daniyalik olim vilgelm tomson o‘qigan. v.tomsondan so‘ng olimlar -n.m.yadrinsev, v.v.radlov mazkur manbalarni izlab topib, o‘qishga muvaffaq bo‘ldilar. 3. «avesto» (asli «ovasto») so‘zi «ogohnoma», «donishnoma» degan ma’nolarni ifodalaydi. «avesto» zardushtiylik dinining muqaddas kitobi hisoblanib, o‘z davrida o‘sha paytlarda bu dinga e’tiqod qiluvchilar uchun muqaddas kitob sanalgan va unga bir necha ming yillar davomida ixlos bilan amal qilib kelganlar. «avesto» uzoq davrlar mobaynida – miloddan oldingi 3 ming yillikning oxirlaridan boshlab og‘zaki tarzda shakllanib avloddan-avlodga o‘tib kelgan. muqaddas «avesto» ning yozuvlari turli davrlarda yozilgan va bu yozuvlar har xil ijtimoiy muhitning mahsuli blgan. ularni miloddan avvalgi xii-viii asrlar orasida xorazmda tug‘ilib o‘sgan zardushtra (zardusht) bir tizimga solib, o‘zi ham «avesto»ning «gohlar» («gotlar») qismini yozib kitobat qilgan va «zardushtiyya» diniga asos solgan 4. movoraunnahrda vii - ix asrlarda islom dinining keng tarqalishi barcha …

3 / 26

slar, umuman, islom ta’limotida tozalik va poklik, shu jumladan, ruhiy va jismoniy poklikka katta e’tibor beriladi: «haq taolo o‘zi pok, poklikni yaxshi ko‘radi, o‘zi toza, tozalikni yaxshi ko‘radi, o‘zi oliy himmatdir, oliy himmatlikni yaxshi ko‘radi, o‘zi ochiqko‘ngil, ochiqko‘ngillikni yaxshi ko‘radi, eshiklarning oldini pokiza tutinglar» (190-hadis). 5.al-buxoriyning “al-adab al-mufrad” va “as-sahih” asarlari hamda ularning mazmuni. imom buxoriyning “adabul mufrad” kitobi mana shunday muhim bir mavzuni bayon qilishni ko‘zlagan kitoblardan biridir. kitob nomidagi “mufrad” so‘zi “fard” o‘zagidan olingan bo‘lib, “yolg’iz” degan ma’noni anglatadi. bir so‘z bilan aytganda, “al-adab al-mufrad”ni “yolg’zigina odob mavzusiga bag’ishlangan kitob” deyish mumkin yoki shayx muhammad sodiq muhammad yusuf hazratlarining so‘zi bilan aytganda, “boshqa joyda topilmaydigan (yagona) odoblar” ham deyish mumkin. hadis ilmi ustozi doktor muhammad fuod tahqiqiga ko‘ra “al-adab al-mufrad” asari 644 bobga ajratilib, ularga odob-axloq va ijtimoiy masalalarga oid 1322 hadislar kiritilgan. asarning yozilish uslubi muallifning shoh asari “jomeus sahih”ga o‘xshab ketadi. shuning uchun ba’zi o‘rinlarda qur’oni …

4 / 26

abu iso muhammad at-termiziy 824-yili termiz yaqinidagi bug‘ (hozirgi sherobod tumani) qishlog‘ida tug‘ilgan. imom at-termiziy imom albuxoriyga shogird bo‘lgan. uning eng katta asari «sunan» bo‘lib, bugungi kunda shoir mirzo kenjabek tomonidan «sunani termiziy» nomi bilan o‘zbek tiliga o‘girgan va nashr qilindi (2 - jilddan iborat). umrining so‘nggi yillarida at- termiziy ko‘zlari ojiz bo‘lib qoladi va 892-yili ona shahri termizda vafot etadi. imom at-termiziyning «sunan» kitobida keltirilgan hadislarda uning ta’limtarbiya, axloq-odobga oid fikrlari ko‘p uchraydi. chunonchi, doim insonda yaxshilik fazilatlarini takomillashtirishni quyidagi hadislarda bayon etadi: «alloh nazdida eng yaxshi do‘st deb doimo xayrli ishlarni qilib yuruvchi kishilarga aytiladi». «alloh nazdida eng yaxshi qo‘shni o‘z qo‘shnilariga yaxshilik qilguv- chisidir», «odamlarga shukur aytmaydigan kishi allohga ham shukur qilmaydi». imom at-termiziy to‘plagan hadislari orasida bolalarni axloq-odobga, marhumlarga hurmat ruhida tarbiyalashga da’vat kuchli: «chinakam sabr-toqatli deb musulmon kishining musibat yuz bergandagi chidamliligiga aytiladi», «haqiqiy mo‘min deb xushxulq va ayoliga nisbatan xushmuomala kishiga aytiladi». umuman, imom …

5 / 26

tirilgan jadvalning birinchi qismida o‘rxun-enasoy yozma yodgorliklari turkumiga kiruvchi bitig nomi keltirilgan. jadvalning ikkinchi qismida bitigda ifoda etilgan fazilat bilan bog‘liq bitta jumlani misol tariqasida yozib qo‘yish lozim. bitig nomi bitigda ifoda etilgan fikrdan namuna qultegin bitigi tunyuquq bitigi bilga hoqon bitigi 3-topshiriq. “hadis ilmi va uning tarbiyaviy ahamiyati” mavzusiga doir blis-so‘rov savollari hadis deganda nima tushuniladi? nechanchi asrlar hadis ilmi uchun “oltin davr” sanaladi? hadislarni ta’rif etishda nechta asosiy yo‘nalish mavjud? islom dunyosida eng nufuzli manbalar deb sanalgan nechta ishonchli to‘plam yaratilgan? “al-jomi’ as-sahih” asarida nechta hadisni o‘z ichiga olgan? imom al-buxoriy hadislarida qanday ma’naviy-axloqiy fazilatlar bayon etilgan? imom at-termiziyning “sunan” kitobida keltirilgan hadislarda ta’lim-tarbiyaga, axloq-odobga oid qanday fikrlar ifoda etilgan? 4-topshiriq. kichik guruhlarda ishlashga doir topshiriqlar. 1) ona-onani e’zozlash; 2) yetim-yesirlar, ehtiyojmand kishilarga yordam ko‘rsatish; 3) nafsni tiyish; 4) halollik, poklik, rostgo‘ylik; 5) sabr-bardoshlilik, chidamlilik; 6) oilaparvarlik; 7) bunyodkorlik. 8) ilmga oid 1-topshiriq. xalq pedagogikasi tarbiya metodlari tizimiga …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "eng qadimgi yozma yodgorliklarda ta’lim-tarbiya masalalari.hadis ilmi va uning tarbiyaviy ahamiyati"

презентация powerpoint 1-mavzu: eng qadimgi yozma yodgorliklarda ta’lim- tarbiya masalalari. hadis ilmi va uning tarbiyaviy ahamiyati. reja: xalq pedagogikasi mazmuni va tarbiya metodlari tizimi. o‘rxun-enasoy obidalarining tarbiyaviy ahamiyati. “avesto”da ta’limiy-axloqiy masalalar. hadis ilmining paydo bo’lishi va muhaddislarning hadis ilmining yaratilishdagi xizmatlari. al-buxoriyning “al-adab al-mufrad” va “as-sahih” asarlari hamda ularning mazmuni. imom at-termiziyning hadis ilmini rivojlantirishdagi xizmatlari. hadislarning tarbiyaviy ahamiyati 1. xalq pedagogikasi - turli xalq, millat va elatlarning xalq og‘zaki ijodidagi ta’lim-tarbiya to‘g‘risidagi pedagogik g‘oyalarning mohiyatini, mazmunini o‘rganuvchi pedagogikaning mustaqil sohasidir. eng qadimgi davrdan vii asrgacha ta’lim-ta...

This file contains 26 pages in PPT format (2.9 MB). To download "eng qadimgi yozma yodgorliklarda ta’lim-tarbiya masalalari.hadis ilmi va uning tarbiyaviy ahamiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: eng qadimgi yozma yodgorliklard… PPT 26 pages Free download Telegram