transkripsiya va rnk protsessingi

PPT 17 стр. 1,3 МБ Бесплатная загрузка

17 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,3 МБ

Тип файла PPT

Страницы 17

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 17

virtual chemistry laboratory mavzu: transkripsiya. rnk protsessingi reja: rnk polimeraza xillari transkripsiya bosqichlari transkripsiya protsessingi hujayradagi i-rnk biosintezining protsessi transkripsiya deb ataladi, ya’ni kо‘chirib yozish. oqsil tо‘g‘risidagi informatsiya, ya’ni axborot hujayra yadrosidagi dnkda mujassamlashgan bо‘ladi. oqsil biosintezining muhim tomonlaridan biri dnkdagi anna shu informatsiyaning oqsil sintezlanadigan joyga – ribosomalarga kо‘chirishdir. dnk oqsil sintezida bevosita ishtirok etmaydi va о‘zidagi informatsiyani informatsion yoki matritsali rnk vositasida uzatadi. i – rnk tez sintezlanib, tez parchalanadi, u hujayrada kо‘p tо‘planmaydi, juda kam miqdorda bо‘ladi. rnkning barcha turlari t-rnk, r-rnk va m-rnk sintezlanishida, dnk asoslarining tartibi rnk asoslari tartibini belgilaydi. polinukleotid zanjiri faqat ribozonukleozid trifosfatlardan sintezlanadi va ppi (pirofosfatlar)ajralib chiqadi. bu protsessda rnk-polimeraza ishtirok etadi. rnk sintezi bir necha bosqichda bajariladi: initsiatsiya; boshlang‘ich; polimerizatsiya; terminatsiya; tugash. reaksiyaning boshlanishi uchun mahsus joyi dnkni promotorlarda, reaksiyaning tugashi terminatorlardir. transkripsiya dnk qо‘shspiralining bir zanjirida amalga oshadi. buning uchun avvalo polimeraza fermenti dnk molekulasining initsiatsiya signali beradigan nuqtasiga birikadi. …

2 / 17

mator sintezining yо‘nalishini va dnkdan rnkga kо‘chirib yozilishi lozim bо‘lgan birinchi asosni belgilaydi. reaksiyaning borishi uchun ribozonukleotid trifosfatlarning hamma xillari: rnk zatravka, dnk matritsa, rnk-polimeraza, oqsil faktorlar, mg2+ zarur. rnk polimeraza ishlaganda, matritsa tо‘la boshlang‘ich holda saqlanadi va qaytadan foydalanishi mumkin. eukariot hujayralarda rnk-polimerazaning (4 ta) tо‘rt xil tipii aniqlangan, ularning 3 tasi – rnk polimerazalar i, ii, iii – yadroda va bittasi mitoxondriyada joylashgan. rnk polimeraza i yadrochada uchraydi va ribosomal rnk (18 s, 28s, va 5,8s rnk)ning sintezida ishtirok etadi. rnk polimeraza ii va iii – nukleoplazmada uchraydi. ribosomal 5s rnk va transport rnk rnk polimeraza iii ishtirokida sintezlanadi. mrnk rnk polimeraza ii ishtirokida sintezlanadi. rnk boshlang‘ich transkriptlarining kо‘pchiligi biologik faol emaslar. ularni mrnk, trnk larni old mahsuloti deb qaralsa bо‘ladi. phk funksional faol molekulalarining hosil bо‘lishi (protsessing) transkripsiya tugagandan sо‘ng boshlanadi va rnk ning boshlang‘ich transkriptlarini modifikatsiyasi orqali amalga oshadi. protsessing deb ataladigan bu о‘zgarishlar; 1) uzun …

3 / 17

ribosomal rnk ning uch turi va transport rnk. ning bir molekulasi birlamchi rnk transkriptdan kesiladi. bu transkript yana spayser (chegaralovchi) uchastkalarni ham tutadi. eukariotlar yadrosida sintez qilingan mrnk hali yetilmagan, о‘z funksiyasini bajarishga tayyor shaklda emas. shuning uchun ular posttranskripsion modifikatsiyaga uchrashi kerak. mrnkning metillanishi protsessingning eng muhim bosqichlaridan biridir. mrnkning bu modifikatsiyasida har bir 400 qoldiqdan iborat bо‘lgan a о‘rtacha bitta 6-metiladeninni (m6a) qoldig‘ini saqlaydi. bu mexanizmda eukarotlarda ekzonlarning ulanadigan uchlarini yaqinlashtiradigan mahsus kichik yadro rnksi ishtirok etadi. mrnk nukleoprotein kompleksi holida yadro qobig‘ining yadro teshiklari orqali sitoplazmaga о‘tadi. ularni informasomalar deb ataladi. sitoplazmada ribosomalar joylashgan bо‘lib, bularda translyatsiya protsessi ketadi. eukariotlar yadrosida sintez qilingan m-rnk hali yetishmagan, о‘z funksiyasini bajarishga tayyor shaklda emas, shuning uchun ular posttranskripsion modifikatsiyaga uchrashi kerak. protsessing bosqichlari ularning kо‘pchiligida protsessing uch bosqichda о‘tadi: 5' – uchini kepirlash va metilirlash; 3' – uchini poliadenillash genni kodirlamaydigan qismlar (intronlar)ni kesib tashlab ekzonlarni ulash protsessing fermentativ …

4 / 17

a ulanadi. ulanish boshlang‘ich transkriptda intron-ekzonlar qanday joylashgan bо‘lsa, xuddi shu tartibda bajariladi. kesuvchi fermentlar endonukleazalar, ulovchilari esa ligazalardir. m-rnk ning metillanishi protsessingning eng muhim bosqichlaridan biridir. m-rnk ning bu modifikatsiyasida xar bir 400 qoldiqdan iborat bо‘lgan a о‘rtacha bitta 6-metilladeninni (m6a) qolidig‘ini saqlaydi. bu mexanizmda eukariotlarda ekzonlarning ulanadigan uchlarini yaqinlashtiradigan maxsus kichik yadro rnk si ishtirok etadi. m-rnk nukleoprotsin kompleks xolida yadro qobig‘ining yadro teshiklari orqali sitoplazmaga о‘tadi. ularni informasomalar deb ataladi. posttranskripsion modifikatsiya rnk asosiy adabiyotlar: yo.x.to‘raqulov. biokimyo. toshkent. o‘zbekiston, 1996 m.n.valixanov, s.n.dolimova, g.b.umarova, p.mirxamidova. biologik kimyo va molekulyar biologiya (2-qism. molekulyar biologiya). toshkent, “navroz”, 2015. p.mirxamidova, d.b.boboxonova . “biologik kimyo va molekulyar biologiya” (1-qism). toshkent, “navroz”, 2018. p.mirxamidova, d.b.babaxanova, gʻ.i.muxamedov. “biokimyo (amaliy mashgʻulotlar) oʻquv qoʻllanma. ishonchli hamkor nashriyoti. toshkent-2021. qo‘shimcha adabiyotlar: valixanov m.n. biokimyo. toshkent. “universitet”, 2008. zikiryayev a., mirhamidova p. “biokimyo” – t.: “fan va texnologiya” 2009. o`quv qo`llanma. zikiryaev a., mirhamidova p. biokimyo” t.:“tafakkur bo`stoni” …

5 / 17

transkripsiya va rnk protsessingi - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 17 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "transkripsiya va rnk protsessingi"

virtual chemistry laboratory mavzu: transkripsiya. rnk protsessingi reja: rnk polimeraza xillari transkripsiya bosqichlari transkripsiya protsessingi hujayradagi i-rnk biosintezining protsessi transkripsiya deb ataladi, ya’ni kо‘chirib yozish. oqsil tо‘g‘risidagi informatsiya, ya’ni axborot hujayra yadrosidagi dnkda mujassamlashgan bо‘ladi. oqsil biosintezining muhim tomonlaridan biri dnkdagi anna shu informatsiyaning oqsil sintezlanadigan joyga – ribosomalarga kо‘chirishdir. dnk oqsil sintezida bevosita ishtirok etmaydi va о‘zidagi informatsiyani informatsion yoki matritsali rnk vositasida uzatadi. i – rnk tez sintezlanib, tez parchalanadi, u hujayrada kо‘p tо‘planmaydi, juda kam miqdorda bо‘ladi. rnkning barcha turlari t-rnk, r-rnk va m-rnk sintezlanishida, dnk asoslarining tartibi rnk a...

Этот файл содержит 17 стр. в формате PPT (1,3 МБ). Чтобы скачать "transkripsiya va rnk protsessingi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: transkripsiya va rnk protsessin… PPT 17 стр. Бесплатная загрузка Telegram