қон физиологияси

DOCX 9 стр. 234,4 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 9
мустақил иш мавзу: қон физиологияси -тайёрлади: сайфуддинов.с қон физиологияси қон, лимфа, тўқима, орқа мия, плеврал, бўғим ва бошқа суюқликлар организм ички муҳитини ташкил килади. булар ичидан тўқима суюқлиги ҳақиқий ички муҳитни ҳосил қилувчи хисобланади, чунки у ҳужайра билан бевосита алоқада бўлади. қон эса бевосита эндокард ва томирлар эндотелияси билан алоқада бўлиб, уларнинг хаёт фаолиятини таъминлайди, бошка аъзо ва тўқималар ишига тўқима суюқлиги орқали таъсир кўрсатади. тўқима суюқлиги, лимфа ва қонлар таркибининг асосий қисми сувдан иборат. одам организми вазнининг 75% ини сув ташкил қилади. тана вазни 70 кг га тенг бўлган одам организмининг 30% гача тўқима суюқлиги (20-21 л),хужайра ичи суюқлиги – 40% (27-29 л) ва плазма – 5% (2,8-3,0 л) дан иборат. қон ва тўқима суюқлиги ўртасида моддалар, гормонлар, газлар ва биологик фаол моддаларнинг сувда эриган холдаги алмашинуви тинимсиз содир бўлади. демак, ички муҳит гуморал ташувчанликни амалга оширувчи бир бутун тизим бўлиб, қуйидаги ҳалқалардан ташкил топган: қон – тўқима суюқлиги …
2 / 9
рчаловчи аъзолар (жигар, талок); ва уларни бошқарувчи нерв-гуморал системалари киради. қон тўқима сифатида ўзига хосликларга эга: 1. унинг таркибий қисми қон томирларидан ташқарида ҳосил бўлади; 2. тўқиманинг ҳужайралараро қисми суюқ моддалардан ташкил топган; 3. қоннинг асосий қисми ҳаракатда бўлади. одам ва ҳайвонлар қони ёпиқ қон томирлар ҳалқасида ҳаракатланади. қон икки қисмдан: суюқ плазма ва шаклли элементлар – эритроцитлар, лейкоцитлар ва тромбоцитлардан иборат. катта ёшдаги одамлар қонининг 40- 48 % ни шаклли элементлар ва 52-60% ни плазма ташкил қилади. бу нисбат гематокрит катталиги (грекча haima – қон , kritos - курсаткич) деб номланади. амалиётда гематокрит кўрсаткичини ифодалашда фақат қоннинг шаклли элементлари кўрсаткичигина берилади. қоннинг асосий вазифалари. 1. ташувчилик вазифаси. қон томирларда ҳаракат қилиб ҳар хил моддаларни: кислород, карбонат ангидрит газлари, озуқа моддалар, гормонлар, ферментлар ва бошқа моддаларни ташийди. ташувчилик вазифасини бир вақтни ўзида ҳам плпзма ва ҳам шаклли элементлар бажарадилар. 2. нафас вазифаси. ўпкадан тўқималарга 02 ни ва тўқималардан ўпкага с02 …
3 / 9
ишда катта аҳамият касб этади. 7. сув-туз алмашинувида иштирок этади: қон ва тўқима орасидаги сув ва тузни бир ҳилда ушлаб туришда катта ўрин эгаллайди. 8. ҳимоя вазифаси: лейкоцитларнинг иммунитет ҳосил қилиш ва фагацитозда иштироки орқали организмни ҳимоя қилади. бундан ташқари қоннинг суюқ ҳолда ушлаб турилиши ва қон оқишини тўхташида (гемеостаз) ни иштироки ҳам ҳимоя функциясига киради. 9. гуморал бошқарув вазифаси: биринчи навбатда гормонлар ва биологик актив моддаларнинг қонда ташилиши. бошқарув вазифаси туфайли ички муҳит доимийлиги таъминлаб турилади, модда алмашинуви интенсивлиги, гемопоэз ва бошка физиологик фаолиятлар идора этилиб турилади. 10. креатор боғлар ҳосил қилиш: қон плазмаси ва шаклли элементлари информацион боғлар ҳосил қилувчи макромолекулаларни ташийди. ҳужайра ички оқсиллари синтезини, тўқима тузилмалари шаклланишини бир ҳилда ушлаб туриш ва қайта тиклаш вазифасини бажаради. қоннинг миқдори ва таркиби. одам организми вазнининг 6-8% ини қон ташкил қилади, яъни ўртача унинг миқдори 5-6 литрга тенг. қоннинг таркиби. қон плазмасининг таркиби. плазма қоннинг суюқ қисмини ташкил қилиб, …
4 / 9
ва оқсилларнинг парчаланиши натижасида ҳосил бўлиб, организмдан чиқариб ташланадиган моддалар (мочевина, сийдик кислотаси, креатинин, аммиак) бор. қон плазмасида минерал моддалар қарийиб 0,9% ни ташкил қилади. уларнинг таркиби асосан na+, k+ , ca++ катионлари ва анионлардан (сl-, hco-3, hpo-4, h2po-4) иборат. қон билан бир хил осмотик босимга эга бўлган, яъни тузлар концентрацияси қонникига баробар келадиган эритмалар изотоник эритмалар ёки изоосмотик эритмалар дейилади. na с1 нинг 0,9% эритмаси иссиқ қонли ҳайвонлар ва инсон учун изотоник эритмадир. бу эритма кўпинча физиологик эритма ҳам дейилади. осмотик босими қонникидан катта бўлган эритмалар гипертоник эритмалар дейилади, пастроғи эса гипотоник эритма саналади. лекин ажратиб олинган аъзоларга фақат изотония эмас, балки эритманинг таркиби ҳам катта аҳамиятга эга. иссиқ қонли ҳайвонларнинг ажратиб олинган органи ишлаб туриши учун суюқ эритма 02 билан тўйинтирилади. физиологик эритмалар таркибида плазма оқксиллари каби коллоид эритмалар йўқлиги сабабли, улар қон плазмасига тенг кела олмайди. шунинг учун глюкозали туз эритмасига ҳар хил коллоидлар, масалан: сувда эрийдиган, …
5 / 9
этади. албуминлар жигарда ҳосил бўлади. глобулинлар (молекуляр массаси 450000 ни ташкил қилади) бир неча фракциялардан иборат: α, β, γ . γ – глобулинлар организмни вируслар, бактериялар ва уларнинг токсинларидан сақлашда муҳим аҳамиятга эгадир. бунинг боиси шуки, қондаги антителолар деб аталувчи моддалар асосан γ глобулинлардан иборат. γ – глобулинлар касал организмга юборилганда унинг юкумли касалликларга қарши чидамлилигини оширади. сўнги вақтда қон плазмасида ахамияти катта оқсиллар комплекси – пропердин топилди. α - глобулинлар карбонсув простатик группа тутган оқсил - гликопротеиндир. плазмада айланиб юрган глюкозанинг 60% гликопротеинлар таркибида бўлади. бу оксиллар гормон, витамин, микроэлемент ва липидларни ташийди. эритропоэтин, плазминоген ва протромбинлар α глобулин туркумига киради. β – глобулинлар фосфолипид, холестерин, стероид гормони ва металл катионларини ташишда иштирок этади. бу оқсил туркумига темирни ташиб юрувчи трансферрин, шунингдек, қон ивишида қатнашувчи плазма факторлари киради. γ – глобулинлар (jga, jgg, jgm, jgd ва jge) иммуноглобулинлардан ташкил топган. организмни вирус ва бактериялардан ҳимоя қилади. қоннинг α ва …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 9 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "қон физиологияси"

мустақил иш мавзу: қон физиологияси -тайёрлади: сайфуддинов.с қон физиологияси қон, лимфа, тўқима, орқа мия, плеврал, бўғим ва бошқа суюқликлар организм ички муҳитини ташкил килади. булар ичидан тўқима суюқлиги ҳақиқий ички муҳитни ҳосил қилувчи хисобланади, чунки у ҳужайра билан бевосита алоқада бўлади. қон эса бевосита эндокард ва томирлар эндотелияси билан алоқада бўлиб, уларнинг хаёт фаолиятини таъминлайди, бошка аъзо ва тўқималар ишига тўқима суюқлиги орқали таъсир кўрсатади. тўқима суюқлиги, лимфа ва қонлар таркибининг асосий қисми сувдан иборат. одам организми вазнининг 75% ини сув ташкил қилади. тана вазни 70 кг га тенг бўлган одам организмининг 30% гача тўқима суюқлиги (20-21 л),хужайра ичи суюқлиги – 40% (27-29 л) ва плазма – 5% (2,8-3,0 л) дан иборат. қон ва тўқима суюқлиги ўрта...

Этот файл содержит 9 стр. в формате DOCX (234,4 КБ). Чтобы скачать "қон физиологияси", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: қон физиологияси DOCX 9 стр. Бесплатная загрузка Telegram