o‘zbek tili va adabiyoti kafedrasi

DOCX 113 pages 969.6 KB Free download

113 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 969.6 KB

File type DOCX

Pages 113

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 113

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi iqtisodiyot va pedagogika universiteti nodavlat ta’lim muassasasi o‘zbek tili va adabiyoti kafedrasi ona tili o‘qitish metodikasi fanidan o‘quv- uslubiy majmua bilim sohasi: 100000 – gumanitar ta’lim sohasi: 110000 – pedagogika ta’lim yo’nalishi: 60110500 – boshlang‘ich ta’lim qarshi – 2024 o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi iqtisodiyot va pedagogika universiteti nodavlat ta’lim muassasasi “tasdiqlayman” o‘quv ishlari bo‘yicha prorektor ____________e.a.raxmatov ____________2024-yil ona tili o‘qitish metodikasi fanidan o‘quv-uslubiy majmua qarshi – 2024 ushbu o‘quv-uslubiy majmua o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligining 2017-yil “1” - martdagi №107 -son buyrug‘iga asosan iqtisodiyot va pedagogika universiteti o‘quv-uslubiy kengashining 2023___ yil _____dagi _______ son bayonnomasi bilan tasdiqlangan o‘quv dasturi bo’yicha tayyorlangan tuzuvchilar: sh. rahmatullayeva- o‘zbek tili va adabiyoti kafedrasi dotsenti, f.f.f.d. n.muminova - o‘zbek tili va adabiyoti kafedrasi dotsenti, f.f.f.d. taqrizchi: x.narxadjayeva – o‘zbek tili va adabiyoti kafedrasi dotsenti, f.f.f.d. kafedra yig‘ilishi qarori № ____ …

2 / 113

larini o‘rganish 1-mavzu: boshlang‘ich sinflarda sintaktik tushunchalar ustida ishlash metodikasi reja: 1.boshlang‘ich sinflarda punktuatsiya elementlarini o‘rganish metodikasi. 2.orfografiyani o‘rganish metodikasi. 3.ona tilidan bilim, ko‘nikma va malakalarni tekshirish tayanch tushunchalar: semantik, sintaktik va intonatsion prinsip, nuqta, so‘roq va undov belgilari, vergul, sintaksis, gap ustida ishlash, gap, bog‘lanishli nutq, imlo, imloviy malaka, imloviy mashqlar, ko‘chirib yozuv, diktant, ta’limiy diktant, grammatik-imloviy tahlil, leksik-imloviy tahlil, yalpi (kompleks) mashqlar. boshlang‘ich sinflarda sintaksis yuzasidan beriladigan bilimlar amaliy o‘rganiladigan va nazariy o‘rganiladigan bilimlarga bo‘linadi. sintaksisga oid bilimlarni amaliy o‘rganish savod o‘rgatish davridayoq boshlanadi va 4-sinfda ham davom ettiriladi. boshlang‘ich sinfda „gap", „darak gap", „so‘roq gap", „buyruq gap", „his-hayajon gap", „sodda gap", „gap bo‘laklari", gapning uyushiq bo‘lak-lari", „undalmali gaplar" mavzulari nazariy o‘rganiladi. bu mavzular yuzasidan turli mashqlar bajariladi. boshlang‘ich sinflarda ona tili darslarining muhim vazifalaridan biri fikrni ifodalashda gapdan ongli foydalanish ko‘nikmasini shakllantirish hisoblanadi. morfologiya va leksika, fonetika va orfografiya sintaksis asosida o‘zlashtirilgani uchun tilni o‘rganishda gap ustida …

3 / 113

(til birligi bo‘lgan gapning muhim belgilarini o‘rgatish). 2.gap qurilishini o‘rgatish (so‘z birikmasida so‘zlarning bog‘lanishi ustida ishlash, gapning grammatik asosini, bosh va ikkinchi darajali boiaklarning xususiyatlari, yoyiq va yig‘iq gaplar ustida ishlash). 3.o‘quvchilarning nutqida gapning maqsadga va ohangga ko‘ra turlaridan foydalanish ko‘nikmasini shakllantirish. 4.gapda so‘zlarni aniq qo‘llash ko‘nikmasini o‘stirish. 5.yozma nutqda gapni to‘g‘ri tuzib yozish (uni bosh harf bilan boshlash, tinish belgilarini qo‘yish) ko‘nikmasini shakllantirish. ishning bu besh yo‘nalishi bir-biriga o‘zaro ta’sir etadi va gapning ayrim tomonlarini o‘rganish maqsadidagina ularning har biri mustaqil muhokama qilinadi. gapni o‘rganish va nutqda undan foydalanish ko‘nikmasini shakllantirish o‘quvchilarning aniq bilimlarini doimiy kengaytirib, boyitib borishga asoslanadi. o‘quvchi qanday yangilikni bilsa, unda bu yangilik haqida xabar berish ehtiyoji tug‘iladi. u o‘z fikrini ifodalash uchun qulayroq shakl qidiradi. demak, aloqa qilish talabidan gapni mukammalroq egallash zaruriyati kelib chiqadi. ,,gap“ mavzusi barcha sinflarda o‘rganiladi. gapning belgilari haqidagi bilimlar chuqurlashtirib boriladi. o‘quvchilar fikr ifodalovchi nutq birligi - gap haqidagi elementar …

4 / 113

klarini kuzatish bilan o‘quvchilar o‘z fikrlarini aniq ifodalashga o‘rganadilar, ularda nutqdan gapni ajratish ko‘nikmasi shakllanadi. gapni o‘rganish me’yoriga qarab uning tarkibiy qismlari, xususan, so‘z birikmasi haqidagi tasawur aniqlanadi. boshlang‘ich sinflarda o‘rganiladigan sintaktik material kam bo‘lsa ham, butun o‘quv yili davomida, boshqa mavzularga singdirilgan holda gap ustida ishlab boriladi. dasturga ko‘ra, 1-sinfda o‘quv-chilarga gap haqida elementar tushunchalar beriladi. gap tugallangan fikr biidirishi, gap so‘zlardan tashkil topishi, uning oxiriga ma’lurn tinish belgilari qo‘yilishi haqida amaliy ma’lumotlar beriladi. 2-sinfda esa o‘quvchilar gap haqi-da nazariy tushunchalar oladilar. ular gapdan shu gap kim yoki nima haqida aytilganini va u haqda nima deyilganini bildirgan so‘zni ajratishga o‘rganadilar. aslida gapning grammatik asosi ustida ishlash mana shundan boshlanadi va bu bosh bo‘laklarni o‘rganishga muqaddima bo‘lad. 3-sinf gap ustida ishlashda yangi bosqichdir. o‘quvchilar gapni amaliy o‘rganishdan tushuncha sifatida o‘rganishga o‘tadilar. ular gapning muhim belgilarni bilib oladilar. bu bosqichda bosh va ikкinchi darajali bo‘laklarning ta’rifi, ega va kesim atamalari kiritiladi. …

5 / 113

nchi darajali bo‘laklarning mohiyati ochiladi: bosh bo‘laklar gapning grammatik asosini tashkil qiladi, fikr, asosan, gapning grammatik asosi orqali ifodalanadi; ikkinchi darajali bo‘laklar esa bosh bo‘laklarni aniqlovchilik va to‘ldiruvchilik vazifasini bajaradi. ikkinchi darajali bo‘laklarning mohiyatini ochish uchun o‘quvchilar gapni tahlil qiladilar va ular qaysi gap bo‘lagiga bog‘lanib, uni izohlab kelayotganini aniqlaydilar. ikkinchi darajali bo‘laklarning xususiyatlari gapni yoyish (yig‘iq gapni yoyiq gapga aylantirish) jarayonida yaqqol ko‘rinadi. masalan, o‘quvchilar „ qaldirg‘ochlar uchib keldi “ gapini yozadilar. fikrni to‘liq ifodalash uchun gapga qayerga? va qachon? so‘roqlariga javob bo‘lgan so‘zlarni qo‘yish topshiriladi. o‘quvchilar bu vazifani bajarib, qaysi gap bo‘lagi (ikkinchi darajali bo‘lak) fikrni yana aniqroq ifodalaganiga ishonch hosil qiladilar. o‘quvchilarda gapda so‘zlarning bog‘lanishini aniqlash ko‘nikmasini shakllantirish muhim sintaktik va nutqiy ko‘nikmalar qatoriga kiradi. so‘z birikmasi gap qismi sifatida ajratiladi va boshlang‘ich sinflarda uning muhim belgilari idrok qilinadi. „so‘z birikmasi" atamasi darsliklarga kiritilmagan, ta’rifi berilmaydi. ammo kichik yoshdagi o‘quvchilar uning quyidagi muhim belgilarini amaliy bilib olishlari …

Want to read more?

Download all 113 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘zbek tili va adabiyoti kafedrasi"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi iqtisodiyot va pedagogika universiteti nodavlat ta’lim muassasasi o‘zbek tili va adabiyoti kafedrasi ona tili o‘qitish metodikasi fanidan o‘quv- uslubiy majmua bilim sohasi: 100000 – gumanitar ta’lim sohasi: 110000 – pedagogika ta’lim yo’nalishi: 60110500 – boshlang‘ich ta’lim qarshi – 2024 o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi iqtisodiyot va pedagogika universiteti nodavlat ta’lim muassasasi “tasdiqlayman” o‘quv ishlari bo‘yicha prorektor ____________e.a.raxmatov ____________2024-yil ona tili o‘qitish metodikasi fanidan o‘quv-uslubiy majmua qarshi – 2024 ushbu o‘quv-uslubiy majmua o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligining 2017-yil “1” - martdagi №107 -son buyrug‘i...

This file contains 113 pages in DOCX format (969.6 KB). To download "o‘zbek tili va adabiyoti kafedrasi", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘zbek tili va adabiyoti kafedr… DOCX 113 pages Free download Telegram