psixika va ongning taraqqiyoti

DOCX 12 pages 44.1 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 44.1 KB

File type DOCX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

2-mavzu: psixika va ongning taraqqiyoti. reja. 1.odam psixikasining paydo bo’lishi va taraqqiyoti. 2.psixikaning filogenezda rivojlanishi 3.ong va uning shakllari. ongning tushunish sifatida. refleksiyaga nisbatan qobiliyatan qobiliyatlilik o’z-o’zini kuzatish, o’zligini anglash. tayanch so‘z va iboralar: psixika, ong, instinkt, psixika, individ, individuallik, shaxs, tropizm, foto tropizm, gelio tropizm, xemo tropizm, topo tropizm, termo tropism, аntropogenez, nativizm, empirizm, bixeviorizm-vegetativ nerv tizimi, ontogenez, flognez. mavzuning qisqacha mazmuni inson ongining paydo bo‘lish shart sharoitlari, sabablari, inson ongining hayvon psixikasidan farqi, kishilarning mehnat faoliyati va uning inson ongi taraqqiyotidagi roli, ong va til orasidagi bog‘lanish-lar, ong va o‘z-o‘zini anglashning ijtimoiy tarixiy tabiati tushuntiriladi. taraqqiyotni dialektik materia-listik tarzda tushunish, nerv sistemasi va aks ettirish faoliyatnining rivojlanishi, jonli va jonsiz tabiatda aks ettirish, ta’sirlanuvchanlik haqidagi tushuncha tirik materiyaning xususiyati ekanligi, psixik aks ettirish formasining paydo bo‘lishi, psixik taraqqiyotda sensor va pertseptiv bosqichlar haqida tushuncha beriladi. bundan tashqari talabalarga psixikaning taraqqiyot bosqichlari haqida tushunchalar, filogenez va ontogenez haqida ma’lumotlarga …

2 / 12

raqqiy etgan hayvon psixikasi o‘rtasida katta farq mavjud. hayvonlar “tili” bilan inson tilini hech bir jihatdan taqqoslab bo‘lmaydi. hayvon o‘z to‘dasidagi boshqa o‘ziga o‘xshash hayvonlarga ayni chog‘dagi bevosita vaziyat bilan cheklangan hodisalar haqida faqatgina signal berolsa, inson til yordami bilan boshqa odamlarga o‘tgan, hozirgi va kelgusi zamondagi narsalar haqida axborot berishi va ularga ijtimoiy tajribani o‘tkazishi mumkin. hayvon va odam tafakkurining bir-biridan farq qilishi ular tili o‘rtasidagi farqi bog‘liqdir. inson abstrakt tafakkurga, hayvon esa amaliy tafakkurga ega. odam zaruriyatga mos ravishda ongli suratda ish ko‘rish qobiliyatiga ega. qurol yasash va uni asrash qobiliyatiga egalik odam psixikasi bilan hayvon psixikasining bir-biridan ajratuvchi ikkinchi muhim farq hisoblanadi. konkret vaziyatdan tashqarida hayvon hech vaqt qurolni boshqa narsalardan farqlab, qurol sifatida ajratmaydi va uni keyinchalik foydalanish uchun saqlab qo‘ymaydi. aniq vaziyatda qurol o‘z rolini o‘tab bo‘lgach, shu zahotiyoq, hayvon uchun qurollik sifatini yotadi. odam ilgaridan o‘ylab qo‘yilgan reja bilan qurol yasaydi, quroldan tegishli maqsadlarda …

3 / 12

a o‘tmish, hozirgi payt va kelajak haqida axborot berishi, ularga sotsial tajribani yetkazishi mumkin. odam psixikasi bilan hayvon psixikasining ikkinchi farqi, odam oldindan o‘ylagan rejaga binoan qurol yaratadi, uni belgilangan maqsadda foydalanadi va saqlaydi. inson nisbatan doimiy narsalar olamida yashaydi. kishi quroldan boshqa odamlar bilan birgalikda foydalanadi, biridan quroldan foydalanish tajribasini o‘zlashtirsa, boshqa odamlar bilan uni baham ko‘radi. inson psixik faoliyatining ajralib turadigan uchunchi belgisi - ijtimoiy tajribaning biridan ikkinchisiga o’tkazilib turishdir. kishi psixikasini ko‘proq darajada u egallab oladigan ijtimoiy tajribada rivojlantiradi. kishining psixik funksiyalari alohida sub’ekt tomonidan insoniyatning madaniy rivojlanishida qurollarini egallab olishi tufayli sifat jihatidan o‘zgaradi. kishidan oliy, xususan insoniy funksiyalar (ijtimoiy xotira, ixtiyoriy diqqat, abstrakt tafakkur) rivojlana boradi. inson psixikasining hayvon psixikasidan eng muhim farqi ularning rivojlanish shart-sharoitlaridan ko‘rindi. agar hayvonot dunyosining rivojlanishi davomida psixikaning taraqqiyoti fiologik evolyusiya qonunlariga binoan ro‘y bergan bo‘lsa, xususan inson psixikasining, kishi ongining rivojlanishi ijtimoiy-tarixiy taraqqiyot qonunlariga bo’ysunadi.to‘daning jamiyatga aylanishga ta’sir ko`rsatgan …

4 / 12

shu asosda atrofdagi reallikni tubdan o‘zgartira olish xususiyatiga ega bo‘lgan shakli ham rivojlana bordi. yuqorida aytib o‘tilgandek, hayvonlar tasodifiy narsalar olamida yashaydi, odam esa doimiy narsalar olamini yaratadi. odamlar yaratgan o’zidan oldingi ajdodlar bajargan ish jarayonlari, hatti-harakatlar va faoliyatning moddiy ifodasi hisoblanadi. har qanday harakatning o‘zlashtirilishi ongning ta’siri ostida amalga oshiriladi. ong tushunchasi juda ko‘p muammolarga duch keladi. bularga turli xil yondashuvlar ham mavjud. ong muammosi psixologiyadagi global va eng murakkab muammolardan biridir. muammoga asosiy yondashuvlarda “ong, - deydi v.vund, - bu o‘zimizning har qanday psixologik jarayonlarga duch kelishimizdir. ong psixologik jihatdan o‘zida ichki yorug‘likni, yorqinlik yoki zulmatni ifodalaydi. inson o‘zini yotgan paytda u go‘yoki o‘chishi ham mumkin”. djeymsning fikricha ong bu “psixik funksiyalarning xo‘jayini” ong - bu o‘zgacha psixik kenglik. ong psixologiyaning sharti bo‘lishi mumkin, lekin uning predmeti bo‘la olmaydi. uning mavjudligi psixologik fakt bo‘lishiga qaramasdan, uni aniqlash mumkin emas va faqatgina o‘zidan chiqarilishi mumkin. ong sifatsizdir, chunki uning …

5 / 12

lib hisoblangan materiyaning yuqori tashkiliy xususiyatidir. insonning ma’naviy shakllanishi uning qalb xislatlarining boshqa-rilish majmuidir psixika va uning namoyon bo’lish shakllaripsixikianing namoyon bo’lish shakllari va ularning o’zaro bog’liqligi psixika va uning namoyon bo’lish shakllari psixik jarayonlar psixologik holatlar shaxs xususiyatlari o‘simlik va hayvon shaklidagi barcha tirik organizmlar o‘z evolyutsiyasining hamma bosqichlarida aks ettirishning biologik shakli, ya’ni seskanuvchanlikka ega bo‘ladi. seskanuvchanlik tirik organizmning biologik ta’sirlarga javob berish qobiliyatidir. oddiy seskanuvchanlikni bir hujayrali hayvonlarda ham ko‘rish mumkin. ular muhitning ta’siri-ga harakatlanish bilan javob beradilar. biologik ta’sirlarga organizmning o‘ziga xos harakatlari bilan javob berish usuliga tropizm yoki taksis deyiladi. psixologiya fanining predmeti masalasida psixika va uning namoyon bo‘lish shakllaridan zamonaviy psixologiya umumiy psixologiyaga aloqador soha bo‘lib, ko‘plab olimlar o‘z ilmiy adabiyotlarida bu jihatni muhim deb qaraydilar. oddiy seskanuvchanlikni bir hujayrali hayvonlarda ham ko‘rish mumkin. ular muhitning ta’siriga harakatlanish bilan javob beradilar. biologik ta’sirlarga organizmning o‘ziga xos harakatlari bilan javob berish usuliga tropizm yoki taksis …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "psixika va ongning taraqqiyoti"

2-mavzu: psixika va ongning taraqqiyoti. reja. 1.odam psixikasining paydo bo’lishi va taraqqiyoti. 2.psixikaning filogenezda rivojlanishi 3.ong va uning shakllari. ongning tushunish sifatida. refleksiyaga nisbatan qobiliyatan qobiliyatlilik o’z-o’zini kuzatish, o’zligini anglash. tayanch so‘z va iboralar: psixika, ong, instinkt, psixika, individ, individuallik, shaxs, tropizm, foto tropizm, gelio tropizm, xemo tropizm, topo tropizm, termo tropism, аntropogenez, nativizm, empirizm, bixeviorizm-vegetativ nerv tizimi, ontogenez, flognez. mavzuning qisqacha mazmuni inson ongining paydo bo‘lish shart sharoitlari, sabablari, inson ongining hayvon psixikasidan farqi, kishilarning mehnat faoliyati va uning inson ongi taraqqiyotidagi roli, ong va til orasidagi bog‘lanish-lar, ong va o‘z-o‘zini angl...

This file contains 12 pages in DOCX format (44.1 KB). To download "psixika va ongning taraqqiyoti", click the Telegram button on the left.

Tags: psixika va ongning taraqqiyoti DOCX 12 pages Free download Telegram