raqobat va monopoliya

PPTX 11 pages 131.7 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 131.7 KB

File type PPTX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

raqobat va monopoliya raqobat va monopoliya raqobat va monopoliya reja: 2 monopoliyalarningiqtisodiyasosivaularningturlari 3 o`zbekistondaraqobatchilikmuhitiningvujudgakelishivamonopoliyagaqarshiqonunchilik raqobatningmohiyati 1 bir tarmoq ichidagi raqobatning shakllari raqobat-bozor sub`ektlari iqtisodiy manfaatlarining to`qnashuvidan iborat bo`lib, ular o`rtasidagi yuqori foyda va ko`proq naflilikka ega bo`lish uchun kurashni agnlatadi monopolistik raqobat o‘z ichiga ham monopoliya, ham raqobat unsurlarini oladi. bunda tarmoqdagi bir turdagi mahsulotning o‘nlab ishlab chiqaruvchilari bir-birlari bilan qulay narx hamda ishlab chiqarish hajmiga erishish borasida raqobatlashadilar. oligopoliya–tarmoqdauqadarko‘pbo‘lmagankorxonalarningmavjudbo‘lishivahukmronlikqilishidir. turli monopollashuv darajasidagi tuzilmalar o‘rtasida mavjud bo‘lishiga ko‘ra quyidagi raqobat turlarini ajratib ko‘rsatish mumkin: monopollashmagan korxonalar o‘rtasidagi raqobat; monopoliyalar hamda monopolistik birlashmalarga kirmagan ishlab chiqaruvchilar o‘rtasidagi raqobat; turli monopoliyalar o‘rtasidagi raqobat; «monopoliya» atamasining kelib chiqishi bozorga oid tushunchalardan (ya’ni, grekcha «monoc» - yagona, bitta va «poleo» - cotaman) tarkib topsada, biroq uning iqtisodiy asoslari aslida ishlab chiqarishga borib taqaladi. monopoliyani quyidagicha ta’riflash o‘rinli deb hisoblaymiz: monopoliya – monopol yuqori narxlarni o‘rnatish hamda monopol yuqori foyda olish maqsadida tarmoqlar, bozorlar va …

2 / 11

hining narx va ishlab chiqarish hajmini belgilashdagi yakkahukmronlik holati hisoblanadi. monopsoniya – tarmoqdagi ishlab chiqaruvchi yoki sotuvchilar soni juda ko‘p bo‘lib, ular tovar yoki xizmatlarining yagona iste’molchisi yoki xaridori mavjud bo‘lgan sharoitdagi yakkahukmronlik holati hisoblanadi monopoliyaning vujudga kelishi sababi va tavsifiga ko‘ra: tabiiy monopoliya, legal monopoliya, sun’iy monopoliya. tabiiy monopoliya – korxonaning texnologik xususiyatlari sababli mahsulotga bo‘lgan talabni qondirish raqobat mavjud bo‘lmagan sharoitda samaraliroq amalga oshiriluvchi tovar bozorining holati. legal (qonuniy) monopoliya – bu qonuniy tarzda tashkil etiluvchi monopolistik holat. sun’iy monopoliya – monopol foyda olish maqsadida tashkil etiluvchi birlashmalarning shartli (tabiiy monopoliyalardan ajratib turish uchun) nomi. sun’iy monopoliyalar kartel, sindikat, trest, konsorsium, konsern kabi aniq shakllarda namoyon bo‘ladi. kartel–bittasanoattarmog‘idagibirnechakorxonalarninguyushmasibo‘lib,uningishtirokchilariishlabchiqarishvositalarivamahsulotlarigao‘zmulkiyegaliginisaqlabqoladi. sindikat–birturdagimahsulotishlabchiqaruvchibirnechakorxonalarningbirlashmasi. trest–ishlabchiqarishvositalarivatayyormahsulotgabirgalikdagimulkiyegaliknita’minlovchiishlabchiqaruvchilarningyuridikshaxsko‘rinishidagibirlashmasi. konsorsium–tadbirkorlarningyirikmoliyaviyoperatsiyalarinibirgalikdaamalgaoshirishmaqsadidabirlashuvi konsern–rasmiyjihatdanmustaqilbo‘lgan,ko‘ptarmoqlikorxonalarningmajmuinio‘zichigaoluvchibirlashma. o‘zbekistonda samarali raqobat muhitini yaratish uchun quyidagilar bo‘yicha chora-tadbirlarning amalga oshirilishi taqozo etiladi: a) iqtisodiyotda davlat monopolizmining har qanday namoyon bo‘lishini maksimal darajada bartaraf etish; b) bozor sharoitida vujudga kelayotgan monopoliyalarning bozordagi o‘z ustunlik mavqelarini suiste’mol …

3 / 11

4 / 11

5 / 11

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "raqobat va monopoliya"

raqobat va monopoliya raqobat va monopoliya raqobat va monopoliya reja: 2 monopoliyalarningiqtisodiyasosivaularningturlari 3 o`zbekistondaraqobatchilikmuhitiningvujudgakelishivamonopoliyagaqarshiqonunchilik raqobatningmohiyati 1 bir tarmoq ichidagi raqobatning shakllari raqobat-bozor sub`ektlari iqtisodiy manfaatlarining to`qnashuvidan iborat bo`lib, ular o`rtasidagi yuqori foyda va ko`proq naflilikka ega bo`lish uchun kurashni agnlatadi monopolistik raqobat o‘z ichiga ham monopoliya, ham raqobat unsurlarini oladi. bunda tarmoqdagi bir turdagi mahsulotning o‘nlab ishlab chiqaruvchilari bir-birlari bilan qulay narx hamda ishlab chiqarish hajmiga erishish borasida raqobatlashadilar. oligopoliya–tarmoqdauqadarko‘pbo‘lmagankorxonalarningmavjudbo‘lishivahukmronlikqilishidir. turli monopollashuv...

This file contains 11 pages in PPTX format (131.7 KB). To download "raqobat va monopoliya", click the Telegram button on the left.

Tags: raqobat va monopoliya PPTX 11 pages Free download Telegram