sharqda notiqlik san'ati

PPTX 11 pages 1.6 MB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.6 MB

File type PPTX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

sharqda notiqlik san'ati. sharqda notiqlik san'ati. reja: mutafakkir asarlarida nutq madaniyati xususida. 1 “muhokamat ul-lug’atayn” asarida til va tafakkur masalalari. 2 “mahbub ul-qulub” da voizlar va til odobi haqida. 3 3 o`zbek adabiy tilining asoschisi alisher navoiy turkiy tilda go`zal nutq tuzishning bayroqdori sifatida o`zbek tili boyliklarini namoyon etuvchi mashhur asarlar yaratdi. navoiyning sa`y-harakatlari tufayli xv asrda o`zbek tili olamga dong’i ketadigan adabiy asarlar yaratishga qodir til ekanligini isbotladi. alisher navoiyning nutq madaniyati masalalariga bag’ishlangan fikrlari yanada mukammalroq ifodalangan asari “mahbub ul-qulub” dir. chunki shoir bu asarida tilning ahamiyati, undan foydalanish, nutq so`zlovchi dilidagi fikrni to`g’ri aks ettirish lozimligi haqida fikrlar bayon qiladi. mutafakkir asarlarida o`zbek tilining leksik boyliklaridan, sinonim va omonimlaridan, xalq ta`biri, maqol va matallaridan, frazeologik, ideomatik birikmalaridan, jumla tuzilishidan keng foydalandi. hattoki, fors-tojik tilida, ekvivalenti bo`lmagan o`zbekcha so`zlarni misol keltiradi. “muhokamatul lug’atayn” asari bevosita tilshunoslining nazariy muammolarini hal qilishga, o`zbek tilining boshqa tillar orasida tutgan o`rnini belgilab …

2 / 11

hi, fonetik tarkibi, stilistikasi kabi xususiyatlarini chog’ishtirib, badiiy imkoniyatlari jihatidan turkiy tilning fors tilida qolishmasligini isbotlaydi. navoiy til deganda nutqni ko`zda tutgan. til, ya`ni so`z o`zining ko`p yaxshi fazilatlari bilan nutq uchun material ekanligini, nutqning qo`polligi, maqsadga muvofiq bo`lmasligi so`zlovchiga zarur yetkazishini alohida ta`kidlab o’tadi. nutq nazariyasi bilan jiddiy shug’ullangan shoir “mahbubo’l-qulub” asarining 24-bobini voizlik ilmiga bag’ishlaydi. navoiyning o`zi ham notiqlik san`atini o`z davrida yuksak darajaga ko`targan. “tilga ixtiyorsiz-elga e`tiborsiz” yoki “ma`dani inson gavhari so`z durur, gulshani odam samari so`z durur” deb yozadi. navoiy 24 bob “nasihat ahli va voizlar zikriga” bag’ishlangan bo`lib, shoirning fikricha “voiz uldurki, majlisg’a kirgan to`lg’ay va to`la kirgan holi bo`lg’ay”. “mahbubul-qulub” da “og’ziga kelganni demoq-nodonning ishi”, “aytar so`zni ayt, aytmas so`zdan qayt”, “chin so`z-mo``tabar yaxshi so`z-muxtasar” kabi hikmatli so`zlar, maqollar anchagina. navoiy ham shu mazmundagi baytlar yaratadi. shoir nazarida so`z o`likni tiriltirish kuchiga ega: ham so`z ila elga o`limdin najot, ham so`z ila topub o`luk …

3 / 11

rni, inson hayotidagi ahamiyati, so`zlash madaniyati, so`zning badiiy ijoddagi mavqie, so`z odobi kabi tomonlar xususida mulohazalar bildiradi. shoir nazarida “so`z jahon bahrida durdona”, inson qalbining ma`dani- “ma`dani inson guzari so`z”, “gulshani odam samari”, “ajab guzar”, “bahru mavjvar”, “dur”, “javhari ruz”, “aytib sovumas tarona”, “olib qurimas xizona” - tuganmas xazina: aytib sovumas tarona sen-sen, olib qurumas xizona sen-sen. adabiyotlar: mallayev n. o`zbek adabiyoti tarixi. t., 1976. qudratov t. nutq madaniyati asoslari. t., 1993. nusratullo atoullo o`g’li jumaxo`ja. istiqlol va ona tilimiz. t., 1998. qilichev b., qilichev b.e. nutq madaniyati va uslubiyat asoslari. buxoro, 2002. image2.emf image3.emf image4.jpeg image5.jpeg image6.jpeg image7.jpeg image8.jpeg image9.jpeg image10.jpeg image11.jpeg image1.png

4 / 11

5 / 11

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sharqda notiqlik san'ati"

sharqda notiqlik san'ati. sharqda notiqlik san'ati. reja: mutafakkir asarlarida nutq madaniyati xususida. 1 “muhokamat ul-lug’atayn” asarida til va tafakkur masalalari. 2 “mahbub ul-qulub” da voizlar va til odobi haqida. 3 3 o`zbek adabiy tilining asoschisi alisher navoiy turkiy tilda go`zal nutq tuzishning bayroqdori sifatida o`zbek tili boyliklarini namoyon etuvchi mashhur asarlar yaratdi. navoiyning sa`y-harakatlari tufayli xv asrda o`zbek tili olamga dong’i ketadigan adabiy asarlar yaratishga qodir til ekanligini isbotladi. alisher navoiyning nutq madaniyati masalalariga bag’ishlangan fikrlari yanada mukammalroq ifodalangan asari “mahbub ul-qulub” dir. chunki shoir bu asarida tilning ahamiyati, undan foydalanish, nutq so`zlovchi dilidagi fikrni to`g’ri aks ettirish lozimligi haqida fik...

This file contains 11 pages in PPTX format (1.6 MB). To download "sharqda notiqlik san'ati", click the Telegram button on the left.

Tags: sharqda notiqlik san'ati PPTX 11 pages Free download Telegram