metrik va pozitsion masalalar yechish

DOC 324.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1476959075_65730.doc н v н v 1 1 1 h v metrik va pozitsion masalalar yechish reja: 1. proyeksiya tekisliklarini almashtirish usulidan foydalanib masalalar yechishni o’rgatish. 2. aylantirish usulida masala yechishni o‘rgatish. 3. ustma-ust qo’yish(jipislashtirish) usulida masala yechishni o‘rgatish. 4.tеkis- parallеl harakatlantirish usulida masala yechishni o‘rgatish. 1. proyeksiya tekisliklarini almashtirish usulidan foydalanib masalalar yechishni o’rgatish. 1–masala. a(a′,a″) nuqtadan ∆bcd(∆b′c′d′,∆b″c″d″) tekislikkacha bo‘lgan masofani aniqlansin (4.1–rasm). echish. bu masofa a nuqtadan ∆bcd tekislikka tushirilgan perpendikulyar bilan o‘lchanadi. masalani yechish uchun chizmada yangi proyeksiyalar o‘qini uchburchak tekisligining asosiy chiziqlaridan biriga, masalan, gorizontaliga perpendikulyar, ya’ni o1x1(b′1′ qilib o‘tkaziladi. so‘ngra uchburchakning to‘g‘ri chiziq kesmasi shakldida proyeksiyalangan yangi proyeksiyalovchi d″1b″1c″1 vaziyatini va nuqtaning a″1 proyeksiyasi yasaladi. izlangan masofaning haqiqiy uzunligi a″1 dan d″1b″1c″1 kesmaga o‘tkazilgan a″1k″1 perpendikulyar bo‘ladi. bu masofaning gorizontal va frontal proyeksiyalari teskari proyeksiyalash bilan k′ va k″ proyeksiyalarni aniqlanadi. mazkur k′ va k″ nuqtalar a nuqtaning a′ va a″ proyeksiyalaridan uchburchakning gorizontal hamda frontallariga …

kesmasi shaklida proyeksiyalanadi. proyeksiyalar tekisliklarining yani tizimida ikki uchburchaklar 2″13″1 to‘g‘ri chiziq bo‘yicha kesishadi. kesishish chizig‘ining 2′3′ gorizontal va 2″3″ frontal proyeksiyalarini teskari proyeksiyalash bilan uchburchaklarning dastlabki berilgan proyeksiyalari aniqlanadi. so‘ngra chizmada topilgan 2′3′ va 2″3″ kesmalarni ∆efd ning e′f′, e″f″ va d′f′, d″f″ tomonlari bilan kesishgan l′, l″ va t′, t″ nuqtalar aniqlanadi. natijada, hosil bo‘lgan l′t′ va l″t″ chiziqlar ikki uchburchak kesishish chizig‘ining proyeksiyalari bo‘ladi. chizmada uchburchaklarning ko‘rinishligini aniqlash uchun ulardagi 4′, 4″ va 5′, 5″, shuningdek, 6′, 6″ va 7′, 7″ konkurent nuqtalardan foydalaniladi. 3–masala. ∆abc(a′b′c′, a″b″c″) va ∆abd(a′b′d′, a″b″d″) tekisliklari orasidagi ikki yoqli burchakning haqiqiy kattaligi aniqlansin (4.3–rasm). yechish. bu burchak berilgan ∆abc va ∆abd tekisliklariga perpendikulyar bo‘lgan tekisliklar orasidagi chiziqli burchak bilan o‘lchanadi. shuning uchun ham yangi proyeksiyalar tekisligini ikki tekislikning umumiy ab kesishish chizig‘iga perpendikulyar qilib olinadi. lekin ab qirra umumiy vaziyayatda bo‘lgani uchun ox, proyeksiyalar tekisliklari tizimini avval o1x1, ∥ab qilib (chizmada o1x1∥a′b′ …

tga kelguncha aylantiriladi. bunda, uchburchakning a, b va c nuqtalari ham φº burchakka harakatlanadi. chizmada uchburchak uchlarning yangi a′1, b′1 va c′1 proyeksiyalari orqali uning a″1b″1c″1 frontal proyeksiyalarini aniqlanadi. bu nuqtalar o‘zaro tutashtirilsa, a″1b″1c″1 kesma (uchburchakning yangi frontal proyeksiyasi) hosil bo‘ladi. bu kesmaning ox o‘qi bilan tashkil etgan α burchagi ∆abc ni h tekislik bilan hosil etgan burchagiga teng bo‘ladi. rasm. 5–masala. umumiy vaziyatdagi ∆abc(∆a′b′c′, ∆a″b″c″) ning haqiqiy o‘lchami aniqlansin. yechish. uchburchak gorizontali h(h′, h″) o‘tkaziladi. ∆abc ning haqiqiy o‘lchamini aniqlash uchun uning b(b′,b″) va c(c′, c″) uchlari aylantirish radiuslarining haqiqiy o‘lchamlari aniqlanadi. chizmada b nuqtaning aylantirish radiusini aniqlash uchun uning o′b′ va o″b″ proyeksiyalaridan foydalanib, to‘g‘ri burchakli ∆o′ob′b′o ni yasaymiz. bu uchburchakning o′b′o gipotenuzasi b nuqtaning aylantirish radiusi bo‘ladi. b nuqtaning yangi vaziyati aylantirish markazining gorizontal proyeksiyasi o′ dan radiusi o′bo ga teng qilib o‘tkazilgan yoyning harakat tekisligining mh izi bilan kesishgan bo nuqtasi bo‘ladi. a) b) v) rasm. …

orizontal vaziyatda berilgan bo‘lsa, masala 4.5,b-rasmda ko‘rsatilgan kabi yechiladi. 4.5,v-rasmda aylanish o‘qi gorizontal bo‘lib, uchburchak konturidan tashqarida c nuqta orqali o‘tkazilgan. bu holda uchburchakning haqiqiy kattaligi uning gorizontal proyeksiyasi bilan ustma-ust tushmaydi, natijada, masalaning yechimi yaqqolroq bo‘ladi. 3.ustma-ust qo‘yish (jipslashtirish) usuli yordamida masalalar еchish bo‘yicha tushunchalar 4.6,a–rasmda umumiy vaziyatdagi q tekislikni qn gorizontal izi atrofida aylantirib, h tekislikka jipslashtirish ko‘rsatilgan. tekislikning gorizontal izi aylanish o‘qi sifatida qabul qilingani uchun uning vaziyati o‘zgarmaydi. bu tekislikni h tekislikka jipslashtirish uchun mazkur tekislikka tegishli biror nuqtaning h tekislikka jipslashtirish kifoya. bunday nuqta sifatida tekislikning frontal iziga tegishli b(b′,b″) nuqtani olish mumkin. bu nuqta orqali qn ga perpendikulyar m gorizontal proyeksiyalovchi tekislik o‘tkaziladi. b nuqta o′bo=r radiusli yoy bo‘yicha mn iz bilan kesishguncha aylantiriladi. natijada, hosil bo‘lgan b′1 nuqta bilan qx ni o‘zaro tutashtirsak, q tekislikni h tekislikka jipslashtirilgan vaziyatiga ega bo‘lamiz. tekislikni bunday jipslashtirganda unga tegishli geometrik shakllar h tekislikka jipslashib, haqiqiy o‘lchamlarida …

ylantirish radiusi tekislikning aylanish o‘qiga perpendikulyar bo‘ladi. to‘g‘ri burchakning proyeksiyalanish xususiyatiga ko‘ra, tekislikning pv izida olingan a(a′, a″) nuqtaning a′ proyeksiyasidan tekislikning pn iziga perpendikulyar o‘tkaziladi va o′ hamda o″ nuqtalarni topamiz. chizmada hosil bo‘lgan o′a′ va o″a″ aylantirish radiusining proyeksiyalari, o′a0 esa uning haqiqiy o‘lchami bo‘ladi. xuddi shuningdek p(ph, pv) tekislikni v tekislikka ham jipslashtirish mumkin (4.7–rasm). buning uchun berilgan p tekislikning ph gorizontal izida ixtiyoriy a nuqta tanlab, uning aylantirish radiusi px a′ aniqlanadi va tekislikning pn izini pv izi atrofida aylantirib, tekislikka jipslashtiriladi. chizmadan ko‘rinib turibdiki, p tekislikni pn izi atrofida aylantirilganda pxa′ kesma pxa″1 ga teng bo‘ladi. umumiy vaziyatda berilgan tekislikka tegishli geometrik shaklning haqiqiy o‘lchamini aniqlash uchun uning xarakterli nuqtalarini proyeksiyalar tekisligiga jipslashtirish yo‘li bilan aniqlanadi. masalan, q(qn, qv) tekislikka tegishli ∆abc(a′b′c′, a″b″c″) ning (4.8–rasm) haqiqiy o‘lchami uning a, b va c nuqtalarini v tekislikka jipslashtirish yo‘li bilan aniqlanadi. tekislikning jipslashgan holati berilgan bo‘lsa, uning …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "metrik va pozitsion masalalar yechish"

1476959075_65730.doc н v н v 1 1 1 h v metrik va pozitsion masalalar yechish reja: 1. proyeksiya tekisliklarini almashtirish usulidan foydalanib masalalar yechishni o’rgatish. 2. aylantirish usulida masala yechishni o‘rgatish. 3. ustma-ust qo’yish(jipislashtirish) usulida masala yechishni o‘rgatish. 4.tеkis- parallеl harakatlantirish usulida masala yechishni o‘rgatish. 1. proyeksiya tekisliklarini almashtirish usulidan foydalanib masalalar yechishni o’rgatish. 1–masala. a(a′,a″) nuqtadan ∆bcd(∆b′c′d′,∆b″c″d″) tekislikkacha bo‘lgan masofani aniqlansin (4.1–rasm). echish. bu masofa a nuqtadan ∆bcd tekislikka tushirilgan perpendikulyar bilan o‘lchanadi. masalani yechish uchun chizmada yangi proyeksiyalar o‘qini uchburchak tekisligining asosiy chiziqlaridan biriga, masalan, gorizontaliga perpe...

DOC format, 324.0 KB. To download "metrik va pozitsion masalalar yechish", click the Telegram button on the left.

Tags: metrik va pozitsion masalalar y… DOC Free download Telegram