tuproqlarning zonal tiplari va ularning xususiyatlari

DOC 61.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1523174954_70839.doc tuproqlarning zonal tiplari va ularning xususiyatlari reja: 1. tuproqlarning zonal qonuniyati. 2. tuproqlarning zonal tiplari va ularning xususiyatlari. 3. tog` zonasi tuproqlari 4. qo`shimchalar. tuproq-yuqorida qayd qilinganidek landshaft ichidagi landshaftdir. u jonli va jonsiz tabiat hosilasi. uning hosil bo`lishida barcha tabiat komponentlar, jumladan inson va vaqt ishtirok etadi. tuproqlarning zonal qonuniyati xix asr oxirida v.v. dokuchayev tomonidan kashf qilingan. zonallik bu butun tabiiy borliqni qutblardan ekvator tomon qonuniy ravishda o`zgarib borishi va uning natijasida tuproq zonalarining shakllanishidir. uning asosida issiqlik va nimlikning uzgarib borishi va bir-biriga munosabati yotadi. tabiiy sharoitga mos holda tuproq zonalari, ular doirasida tuproq tiplari va ularning turli kichik tiplari shakllangan. muz zonasi tuproqlari harorat pastligi tufayli sovuqdan nurash kuchli, ammo kimyoviy, fizik jarayonlar sust. shu sababli tuproq toshlardan iborat, il yo`q hisobida. muzloq bo`lganligi tufayli soliflyusiya va gruntning shishishi xosdir.tuproq besh, ko`pburchakli palaxsalardan iborat (poligonal). suv erozion jarayenlar juda sust, ayniqsa yozning qisqaligidan. termokarst landshaftlar …

anish sust.tuproq nordon, asosi kambag`al, sizot suvlari ultrachuchuk, gidrokarbonatli, mineral tuzlar 0,1-0,15 g/l. tundra tuprog`i o`rmonsiz, asosiy sabab yozgi harorat past, nisbiy namlik yuqori, kuchli shamol, muzloqli qatlam qalin. tundra zonasi yosh. neogen oxirida ham bu zona bo`lmagan, u kech va muzlanishlardan so`ng shakllangan.amalda o`zlashtirilgan tundradan 150 sga ko`p hosil olsa bo`ladi. (milkov , -1977,52 b.) tayga tuproqlari. tayga mustaqil zona (milkov, 77, 63 b.), mo`tadil mintaqaga kiradi. o`rtacha iyul harorati 13-14° (shimolda) 18-19° (janubda). yog`inlar 600-300 m, bug`lanish 250-500 mm. eng qorli zona. botqoq tayga uchun xos. ayniqsa oligotrof (baland) botqoqliklar. podzol tuprog`i keng tarqalgan. tuproq yuqorisida kremnozem bo`lib undan fe, mg yuvilgan. (gorizont vimivaniya rangsiz). shimoliy taygada gleyli-podzol, janubida esa chimli podzol, bunda gumus ko`proq. tuproqda ca kam. ca kamligi uy hayvonlarini kasallanishiga sabab bo`ladi. nordon reaksiyali. bunga ohak, organik, mineral o`g`it solish kerak. o`rta tayga fitomassaning umumiy zahirasi 150-300 sga., uning ? qismi yer betida, yillik usish …

2 yerda 35 o`simlik turi bor. bu yerda qora tuproq uchraydi. dashtda emas, aynan o`rmon –dashtda unumdor qora tuproq uchraydi (milkov, 77, 128 b). bu yerda tipomorf element kalsiy hisoblanadi. bir metrli qatlamda gumus miqdori: tga. o`rmon bo`z (serie) tuproqda 175 tga. qora tuproqda: podzollashgan 452 tga yuvilgan (vichehenniy) 549 tga tipik qalin qorada 709 tga oddiy (o`rtacha gumuslida) 426 tga dasht tuproqlari – yillik yog`in 450-250 mm. namlanish koefisiyenti 0,6-0,3. shimoliy qismida kam gumusli qora. janubda esa to`q kashtan uchraydi. oddiy qoratuproqda gumus 6-10 % , janubiy qora tuproqda- 6%, to`q-kashtanda 4-5 % gacha kamayadi. gumusni tuprog`i va qalinligi dashtga qaraganda o`rmondashtda ko`p (157 b). bu zonada solonsi, solonsli tuproqlar ham mavjud. fitomassa- 20-25 tga, uning 65-90 % tomir qismiga to`g`ri keladi. chala-cho`l zona tuproqlari. quyosh radiatsiyasi 110-120 kkalsm2 yilga teng. yillik yog`in miqdori 250-150 mm. namlanish koeffisiyenti 0,29-0,13. bu yerda och-kashtan tuproq xos. chirindi miqdori 2,0-4,0 % bu …

1952). 2. b.p.alisov (1956). qorabo`g`oz gol-toshkent janubidagi qismni subtropik mintaqaga kiritadi. 3. g.t.selyaninov (1955). subtropiklar chegarasini orolbo`yiga suradi. 4. y.p.korovin (1934). o`rta osiyo janubini «o`rta dengiz subtropik cho`li» deb atagan. 5. 1968 yildagi kitobda («fizika – geograficheskoye rayonirovaniye sssr») butun o`rta osiyo tekisliklar (artek bo`yidan tashqari) mu'tadil cho`llar mintaqasiga kiritilgan. bu kishini hayratga soladi deydi milkov(1977,187b.) o`rta osiyo janubiy cho`llarining tuproqlari ko`p jihatdan uning shimoliy qismi – mu'tadil cho`llarga yaqin turadi. janubga borgan sari tuproqlarning karbonatligi ortib boradi. qayd qilish joizki mu'tadil cho`llar ustyurt – betpakdala,muyunkum- yettisuv bilan boglik. turonning janubi subtropik, anikrogi chala subtropik cho`llarga kiradi.(nazarov) urtayer dengizi zonasi tuproqlari. f.n.milkov (1977) kayd qiladiki avvallari kolxida, lenqoran nam subtropik zona sifatida ajratilar edi. uning fikricha bu zona urtayer dengizi va uningsoxillariga kiradi. shu zonaga janubiy krim, zakavkaziya tekisliklari kiradi. bu birlik ayniksa o`simlik xayvonotdunyosida uz aksini topgan deydi.bu zonada tuproqlar provinsiallikka ega. 1) krim-kavkaz kserofit o`rmonlari. bu «yarim quruq» …

ayonlar kuchliligidan birlamchi, xatto ikkilamchi jinslar yemiriladi. qatlamlarda alyuminiy, temir gidratlari oksidlari tuplanadi, bu kizgish sargish rang beradi. bular chirindiga kambagal, nordon reaksiyaga ega, asos bilan tuyinmagan. bu yerlarda choy, sitrus yaxshi usadi. kizgish, sargish tuproqlar zonaldir. bu yerlarda allyuvial botqoq tuproqlarning turlari ham bor, ular kommatasiya qilinadi. qora quruq siyrak o`rmonlari va chalagul tuproqlari. yoginlar sharkida 200-400 mm iyulda urtacha 26-28 °. yanvar q1,0 va – 1,0 atrofida. shuvok, shuvok-shuralar yetakchi ular malla –jigarrang tuproqda o`sadi (sero-korichnevыe), sho`rxoklar ham bor. g`arbda esa platolarda jigarrang tuproqlar xos (bodom ko`p). o`rtayerdengiz zona landshaftlari keksa, kam o`zgargan neogen landshaftlaridir neogen nam o`rmon landshaftlari kolxida lenkaronda saqlangan. kolxida-lenkaron pastekisligi esa juda yosh. q davrda ular qultiq bo`lgan. q davrda bu nam o`rmonlar ularni qoplagan. o`rmon yoshi esa neogenga teng («relikt o`rmonlar»). nam tropik, ekvatorial o`rmonlar tuproqlari. bu yerlarda ferrallitli yoki lateritli tuproqlar keng tarqalgan bo`lib ular ferralitizasiya jarayoni tufayli hosil bo`ladi. ularning rangi …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "tuproqlarning zonal tiplari va ularning xususiyatlari"

1523174954_70839.doc tuproqlarning zonal tiplari va ularning xususiyatlari reja: 1. tuproqlarning zonal qonuniyati. 2. tuproqlarning zonal tiplari va ularning xususiyatlari. 3. tog` zonasi tuproqlari 4. qo`shimchalar. tuproq-yuqorida qayd qilinganidek landshaft ichidagi landshaftdir. u jonli va jonsiz tabiat hosilasi. uning hosil bo`lishida barcha tabiat komponentlar, jumladan inson va vaqt ishtirok etadi. tuproqlarning zonal qonuniyati xix asr oxirida v.v. dokuchayev tomonidan kashf qilingan. zonallik bu butun tabiiy borliqni qutblardan ekvator tomon qonuniy ravishda o`zgarib borishi va uning natijasida tuproq zonalarining shakllanishidir. uning asosida issiqlik va nimlikning uzgarib borishi va bir-biriga munosabati yotadi. tabiiy sharoitga mos holda tuproq zonalari, ular doirasida tuproq...

DOC format, 61.5 KB. To download "tuproqlarning zonal tiplari va ularning xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: tuproqlarning zonal tiplari va … DOC Free download Telegram