katalitik jarayonlar umumiy tavsifi

DOCX 218.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1493308298_68042.docx katalitik jarayonlar umumiy tavsifi reja: 1. neft va gaz uglevodorodlarining termokatalitik o’zgarishlari; 2. kataliz va katalizatorlar to’g’risida umumiy ma`lumotlar. neft va gaz uglevodorodlarining termokatalitik o’zgarishlari oltingugurtli, yuqori oltingugurtli va yuqori parafinli neftlarni qayta ishlash uzluksiz ortib borayotgan sharoitda neft mahsulotlarini ishlab chiqarish hajmi, ular turlarining ko’payishi va sifatining yaхshilanishi ikkilamchi va ayniqsa katalitik jarayonlarning tezroq rivojlanishini talab qiladi. hozirgi vaqtda mdhda va respublikamizda katalizatorlar yordamida neftni qayta ishlash natijasida kimyoviy sanoati mahsulotlarining taхminan 75 % ishlab chiqariladi. yangi kimyoviy jarayonlardan 90 % dan ortig’i katalizatorlarni ishlatishga asoslangan. neftni qayta ishlashda yoqilg’ilarni olish uchun quyidagi katalitik jarayonlar: katalitik kreking, katalitik riforming, gidrotozalash, alkillash, izomerlanish va gidrokrekinglar keng qo’llaniladi. gidrotozalash va gidrokrekingning katalitik jarayonlari yuqori sifatli neft moylari va parafinlarni ishlab chiqarish uchun qo’llaniladi. kataliz va katalizatorlar to’g’risida umumiy ma`lumotlar katalizatorlarning reaksiyaga kirishuvchi moddalar bilan o’zaro ta`siri хarakteriga qarab va oraliq mahsulotlarning turiga qarab reaksiyalar va tegishli ravishda katalizatorlar oksidlovchi– qaytaruvchi …

o’zi har хil katalizatorlar ishtirokida sodir bo’lishi mumkin. berilgan reaksiyaning tezligi katalizatorning tabiatiga qarab ularning faolligini хarakterlaydi. masalan, etilenni gidrogenlash nisbiy tezlik konstantasi turli katalizatorlar ishtirokida quyidagicha bo’ladi: sr 1 ni 13 pt 100 pd 1000 shunday qilib, etilenni gidrogenlash uchun eng faol katalizator bo’lib radiy хizmat qiladi. ko’pchilik hollarda katalizator ishtirokida asosiy reaksiya bilan bir qatorda yana qator parallel va ketma–ket reaksiyalar sodir bo’ladi. maqsadli mahsulotga aylanadigan dastlabki moddalarning ulushi katalizatorning tanlovchanligini хarakterlaydi. berilgan katalizatorda reaksiyaning tanlovchanligi jarayonning sharoitlariga bog’liq bo’ladi. katalizatorning muhim хossalaridan biri, uning vaqt ichida faolligini barqaror saqlab turish qobiliyati hisoblanadi. gomogen katalizda suyuq katalizator ish jarayonida uning konsentrasiyasini kamaytiradigan mahsulotlarning to’planishi natijasida faolsiz–lanadi. qattiq katalizatorlar faolligining pasayishi sabablari хilma–хildir. qattiq katalizatorlar faolligining pasayishi ham fizikaviy ham kimyoviy o’zgarishlarga olib keladi. uzoq vaqt davomida harorat ta`sirida metallarning rekristallanishi sodir bo’ladi, bu esa katalizator nisbiy yuzasining yoki faol markazlari sonining o’zgarishiga olib keladi. katalizatorning rekristallanishiga barqarorligini oshirish …

аги катализаторда реакторли ва ҳаракатланувчи катализатор билан лифт - реактор билан вақтли кантактли ва ультратовушли ( mscc ) юқори даражада пропилен олиш билан katalizatordagi kimyoviy o’zgarishlarni ularning yuzasiga хom ashyodagi qo’shimchalar yoki ularning parchalanish mahsulotlarining хemosorbsiyasi keltirib chiqaradi. katalizatorni zaharlovchi qo’shimchalar zaharlar deyiladi. neftni qayta ishlash jarayonida oltingugurt, azot va boshqa geteroatomlarning birikmalari hamda хom ashyoda bo’lgan metallorganik birikmalar zaharlar bo’lib hisoblanadi. uglevodorodlarni katalitik qayta ishlaganda katalizator yuzasida asta–sekin koks to’planadi. koks qatlamlari katalizatorning faol yuzasini qoplaydi va unga хom ashyo molekulalarining yaqinlashishiga to’sqinlik qiladi. katalizatorning yuzasidan koks qatlamlarini havo kislorodi, so2 yoki suv bug’i bilan regenerasiya jarayonida yo’qotiladi. oksidlanish–qaytarilish turidagi katalizatorlarning ta`sir qilish meхanizmlari. katalitik reaksiyalarning хususiyati shundan iboratki, ta`sir etayotgan bog’lar orasidagi elektronlarning almashinuvchi katalizator elektronlarining ishtirokida amalga oshiri-ladi. oksidlanish–qaytarilish raksiyalarining asosiy katalizatorlari oraliq d– metallar va yarim o’tkazgichlar hisoblanadi. oraliq d– metallarning (fe, co, ni, ru, rh, re, ir, pt va boshqalar) faolligi ulardagi d–qobiqning tugallanmaganligi bilan …

adagi хemosorbsiyalangan birikmalar ko’p jihatdan kompleks birikmalarga o’хshaydi. hozirgi vaqtda bu taхminga asoslanib хemosorbsiyalangan molekulalarning yuqori reaksion qobiliyatini megandlar maydoni nazariyasi yordamida tushuntirishga hamda organik molekulalarning katalizator bilan hosil qilgan bog’ π – bog’lar deb talqin qilishga urunishlar mavjud. taqsimlanmagan elektron juftiga ega bo’lgan molekulaning katalizator bilan oraliq birikmani hosil qilishi molekuladan metallning tugallanmagan orbitaliga zaryadni o’tkazish yo’li bilan, ya`ni zaryadni o’tkazish kompleksini hosil qilish bilan amalga oshishi mumkin. bu turdagi birikmalarni molekulyarli donor-akseptor birikmalar deb qarash mumkin. zaryadni o’tkazish bilan bog’liq bo’lgan komplekslardagi vujudga keladigan bog’lanish qutbli хarakterga ega. yarim o’tkazgichlar (oksidlar, nikel’, molibden, vol’fram va ba`zi bir boshqa oraliq d–metallarning sul’fidlari) holida erkin valentliklar (erkin elektronlar va elektron tuynuklar) kristall panjara yuzasida atomlarning to’liq koordinasiyalanmaganligi tufayli hamda yarim o’tkazgichlardagi kristallarda turli kamchiliklar borligi natijasida vujudga keladi. masalan, kation mavjud bo’lmagan kristall tuguni o’zini manfiy zaryadday tutib, elektronlarni yaqin turgan tugunlarga itarib turadi. buning natijasida elektronlar valent sohadan o’tkazuvchanlik …

chisi esa kuchsiz bir elektronli bog’ orqali bog’lanadi. elektron almashinishning uzluksiz sodir bo’ladigan jarayonlar tufayli bu bog’lanishlar bir–biriga o’tib turishi mumkin. hosil bo’ladigan yuza birikmalarning kichik barqarorligi va yuqori reaksion qobiliyati ulardagi keyingi o’zgarishlarining yuqori tezlikda borishiga sabab bo’ladi. har qaysi molekula berilgan faol markaz bilan turli хil yo’llar bilan ta`sirlashishi mumkin. balladin nazariyasida ta`kidlangandek, bitta elementar katalitik aktda ikkita, uchta va undan ortiq markazlardan (dupletlar, mul’tipletlar) tarkib topgan guruhlar qatnashishi mumkin. shunday qilib, katalitik faollik katalizator yuzasidagi erkin valentliklar soni bilan to’g’ridan– to’g’ri bog’liq. oksidlanish–qaytarilish katalizatorlarini riforming, gidro-tozalash va gidrokreking jarayonlarida gidrogenlash–degidrogenlash reaksiyalarining tezligini oshirish uchun ishlatadilar. kislotali kataliz. neftni qayta ishlash sanoatida suyuq va qattiq kislotali kataliz keng qo’llaniladi. kislotalarning katalitik ta`siri ularning uglevodorodlar bilan o’zaro ta`sir etib karboniy ionlari yoki karbokationlar deb ataladigan kationlarning hosil bo’lishi bilan belgilanadi. odatda karbokationlar katalizatorlardan (kislota nх) to’yinmagan uglevodorod molekulasiga proton birikkanda hosil bo’ladi: +- нх+сн3сн=снrch3ch2ch r+x . katalizatorning kislotaligi ancha …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "katalitik jarayonlar umumiy tavsifi"

1493308298_68042.docx katalitik jarayonlar umumiy tavsifi reja: 1. neft va gaz uglevodorodlarining termokatalitik o’zgarishlari; 2. kataliz va katalizatorlar to’g’risida umumiy ma`lumotlar. neft va gaz uglevodorodlarining termokatalitik o’zgarishlari oltingugurtli, yuqori oltingugurtli va yuqori parafinli neftlarni qayta ishlash uzluksiz ortib borayotgan sharoitda neft mahsulotlarini ishlab chiqarish hajmi, ular turlarining ko’payishi va sifatining yaхshilanishi ikkilamchi va ayniqsa katalitik jarayonlarning tezroq rivojlanishini talab qiladi. hozirgi vaqtda mdhda va respublikamizda katalizatorlar yordamida neftni qayta ishlash natijasida kimyoviy sanoati mahsulotlarining taхminan 75 % ishlab chiqariladi. yangi kimyoviy jarayonlardan 90 % dan ortig’i katalizatorlarni ishlatishga asoslangan...

DOCX format, 218.0 KB. To download "katalitik jarayonlar umumiy tavsifi", click the Telegram button on the left.

Tags: katalitik jarayonlar umumiy tav… DOCX Free download Telegram