vi-xi asrlarda vizantiya imperiyasi

DOCX 7 sahifa 28,1 KB Bepul yuklash

7 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 28,1 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 7

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 7

29-mavzu:vi-xi asrlarda vizantiya imperiyasi reja: 1.sharqiy rim imperiyasi. 2. yustinian davrida vizantiyaning kengayishi. 3. yustinianning qonun chiqarish faoliyati. 4. «nika» qo'zg'oloni. 5. yustinian zamonidagi qurilish tayanch so'z va iboralar: vizantiy, sharqiy rim imperiyasi, sofiya ibodatxonasi, nika qo'zg'oloni, butparastlik, makedoniyaliklar sulolasi, foma slavyan, nestorian, pavlikan, monofizitlar sharqiy rim imperiyasi. g'arbiy rim imperiyasi german qabilalari tomonidan istilo qilingandan keyin ham rim imperiyasining sharqiy qismi yana uzoq vaqt bulan surdi. u hatto o'zini rasmiy suratda rim (romeya) imperiyasi deb atadi. lotin tili yana uzoq vaqtgacha sharqiy imperiyaning davlat tiji bo'lib qoldi. lekin sbarqda xalq yunon thida gaplashardi. «rim imperiyasi» degan nom bora-bora yo' qolib, «vizantiya imperiyasi» degan nom yuritila boshladi (imperiyaning poytaxti qadimgi vaqtda vizantiya deb atalgan bo'lib, 330 yilda konstantin buyuk unga konstantinopol deb nom bergan edi). ba'zi olimlar xuddi shu yilni vizantiya imperiyasig.a asos solingan yil deb hisoblaydilar. lekin tarixchilarning ko'pcbiligi vizantiya imperiyasi 395 yilda, ya'ni feodosiy i o'lgach, imperiya uning …

2 / 7

ilgan qizg'in savdo ishlari uzilmadi, balki hatto kuchaydi, bu savdo osiyoda iii asrda kuchli yangi fors podsholigi - sosoniylar podsholigi vujudga kelgandan keyin ayniqsa kuchaydi. sharqiy rim imperiyasida quldorlik tuzumining o'zi harn g'arbiy imperiyadagidek keskin tushkunlikka uchrarnadi. buning sababi avvalo shuki, imperiyaning sharqiy viloyatlarida, ayniqsa qishloq xo'jaligida quldorlik g'arbdagidek katta rol o'ynarnadi. sharqda qullar bilan bir qatorda qui bo'lmagan toifalar, ya'ni shaharlardagi yerin hunarmandlar va qishloqlardagi jamoachi dehqonlar katta o'rin tutar edi. bu jamoachi dehqonlar davlat debqonlari bo'la turib, qaramlik holatiga tushib qolgan bo'lsalar-da(masalan, suriya va misrdagi "podsbo debqonlari" har holda ularning o'z yerlari, shaxsiy xo'jaligi bor edi, shunday qilib, ular qullardan anchagina farq qilar edilar. hiyla ko'p sonli mustaqil debqonlar qisman qadimiy ibtidoiy tuzurnni saqlab qolgan bo'lib, kichik osiyo va bolqon yarim orolida istiqomat qilar edilar. ellinizm madaniyatining o'zi harn yunon xalqining yaqin sharqdagi turli xajqlar bilan ko'p asrlar davomida qilgan aloqasining natijasi bo'lib, vizantiyaning mustabkamligininig ma'lum darajada saqlanib …

3 / 7

bundan keyingi butun bir tarixida bu narsa keskin sezilib turdi. sharqiy imperiyaning yuqorida qayd qilib o'tilgan xususiyatlari natijasida uning varvarlarga bo'lgan munosabatlari ham boshqacha bir harakterga ega bo'ldi. vizantiya (i'arbiy imperiyaga o'xshab varvarlar tomonidan bosib olinmadi ham, yashashdan to'xtamadi ham. jumladan, vizantiya german qabilalari - vestgotlar, ostgotlarning va boshqa qabilalarning hujurnlariga bardosh berdi, bu qabilalar esa vizantiyadan g'arb tomon kirib borib, u yerda o'zlarining varvarlik qirolliklarini tuzdilar. vi:z:antiya imperiyasida hali v-vi asrlarda ham quldorlik tuzumi saqlanib qolgan edi. vi asrda vizantiya hatto bu tuzumni varvarlar tomonidan bosib olingan g'arbiy viloyatlarda tiklashga harakat qildi. biroq undan keyingi vii-viii asrlarda vizantiya qadimgi rimga xos bo'lgan ijtimoiy va siyosiy an'analarni o'zida saqlab, ilgarigidek «romey a davlati»ligicha, qolib kelayotgan bo'lsa-da, uning ijtimoiy tuzumi feoclalizm tomon tezlashib bormoqda edi. oqibat-natijada vizantiya ham, «varvarlashtirilishdail» qochib qutulmadi, bu narsa bolqon yarim oroliga juda ko'pdan-ko'p slavyan qabilalarining kelishida namoyon bo'ldi. slavyanlar qisman bolqon yarim orolidagi bir qancha hududlarni …

4 / 7

lariga, shimoldagi slavyan qabilalariga va o'rta sharqda yangi fors (eron) podsholigiga keskin ravishda qarama-qarshi turuvchi quldorlik «rim imperiyasi» mavjud bo'lgan davrda, vi asrda imperator yustinian hukmronlik qilgan vaqtda eng katta muvatfaqiyatga erishdi. yustinian 527-565 yillarda hukumronlik qildi. v atoqli ma'mur, qonun chlqaruvchi edi, u imperiyaning sharqiy chegaralarinigina emas, balki g'arbiy chegaralarining ham anchagina qismini tiklagan kishi edi. u o'zidan oldin o'tgan feodosiy sulolasi o'miga kelgan yangi sulolaning vakili edi. vning amakisi imperator yustin i ba'zi ma'lumotlarga ko'ra, illiriyalik savodsiz bir dehqon bo'lib, harbiy xizmatda shuhrat qozonganda, anniya uni imperator qilib ko'targan ekan. v yustinianni o'ziga yordamchi qilib olgan, yustinian amakisin ingaksicha rimvizantiya ta'limini juda yaxshi bilgan. vizantiya varvarlaming (germanlar, slavyanlar va boshqalaming) hujumini qaytarib, o'zi ularga qarshi hujumga o'tgan bir davrda yustinian imperatorlik qila boshladi. yustinian o'z oldiga imperiyaning ilgarigi g'arbiy chegaralarini tiklashni vazifa qilib qo'ydi. ilgarigi g'arbiy imperiya hududida yaqindagina vujudga kelgan varvar qirolliklarining tarqoq va kuchsizligidan foydalanib turib, …

5 / 7

qdi. aslida o'rta dengizning sharqiy qismi bilan g'arbiy qismi o'rtasidagi iqtisodiy aloqa bu vaqtda to'xtab qolgan edi. g'arbiy german qirolliklari umuman olganda vizantnyani g'arbda bosib olgan yerlaming ko'pchilik qismidan siqib chiqarishga qurbi etardi shu bilan bir vaqtda sharqning o'zida ham vizantiyaning dushmanlari ko'p edi.yustinian o'z davlatining shimoliy chegaralarini qisman xunlar hujumidan, qisman slavyarilar siquvidan himoya qilishga juda zo'r berdi. bolqon yarim orolida bir.biriga yondosh ravishda uch qator qal'alar qurildi. ammo bu mudofaa to'siqlari slavyanlaming bolqon yarim oroliga qarab siljishlarini tugata olmadi. slavyanlaming ko'pini imperiya yarim orolga ittifoqchi - federatlar sifatida joylashtirishga majbur bo'ldi. boshqalari hatto bolqon yarim orolining janubida- makedoniyaga va egey dengizi bo'ylariga kolonist·yer egalari sifatida joyiashtirildi. yustinian imperiyaning qrimning janubiy qirg'og'idagi va qisman zakavkazedagi yerlarini qaytarib oldi. lekin u mesopotamiyaning bir qismini eron shohiga berishga va sulh tuzilganidan keyin unga katta·katta pul to' lab turishga majbur bo'ldi. shunday qilib, yustinianning ulug' daviat tuzish siyosati bir qadar muvaffaqiyatli natijalar …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 7 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"vi-xi asrlarda vizantiya imperiyasi" haqida

29-mavzu:vi-xi asrlarda vizantiya imperiyasi reja: 1.sharqiy rim imperiyasi. 2. yustinian davrida vizantiyaning kengayishi. 3. yustinianning qonun chiqarish faoliyati. 4. «nika» qo'zg'oloni. 5. yustinian zamonidagi qurilish tayanch so'z va iboralar: vizantiy, sharqiy rim imperiyasi, sofiya ibodatxonasi, nika qo'zg'oloni, butparastlik, makedoniyaliklar sulolasi, foma slavyan, nestorian, pavlikan, monofizitlar sharqiy rim imperiyasi. g'arbiy rim imperiyasi german qabilalari tomonidan istilo qilingandan keyin ham rim imperiyasining sharqiy qismi yana uzoq vaqt bulan surdi. u hatto o'zini rasmiy suratda rim (romeya) imperiyasi deb atadi. lotin tili yana uzoq vaqtgacha sharqiy imperiyaning davlat tiji bo'lib qoldi. lekin sbarqda xalq yunon thida gaplashardi. «rim imperiyasi» degan nom bora-bora...

Bu fayl DOCX formatida 7 sahifadan iborat (28,1 KB). "vi-xi asrlarda vizantiya imperiyasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: vi-xi asrlarda vizantiya imperi… DOCX 7 sahifa Bepul yuklash Telegram