delphi dasturlash tili

PDF 11 pages 1.1 MB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.1 MB

File type PDF

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

ma’ruza matnlari ii semestr 2 – mavzu: delphi dasturlash tili ishchi muhiti. standard komponentlar palitrasi. reja: 1. delphi dasturlash tilining tarixi. 2. borland delphi 7 tilining tilining ishchi muhiti. 3. komponentlar palitrasi. 4. standart komponentlar palitrasi. tayanch so’z va iboralar: ishchi muhit, component, bosh oyna, object inspector, forma, palitra, standart komponent delphi dasturlash tilining tarixi delphi dasturiy vostasi-bu windows uchun mo’ljallangan dasturlash muhiti bo’lib, 1995 yilda borland kompaniyasi guruhi dastur tuzuvchilari chak (chuck) va denni (danny) tomonidan yaratilgan. delphi o‘zi aslida pascal tilini kompilyatori hisoblanadi. anders xeylsberg (anders hejlsberg) birinchi pascal kompilyatorini yaratganda bu pascal kompilyatorida evolyutsiya bo‘ldi va hozirgacha davom etyapti. delphi 6 da 10 yildan ortiq kompilyatorlar tajribasi, 32 – razryadli optimallashgan kompilyatorlar hozirda katta san’at darajasiga ko‘tarilgan. delphi ning quyidagi versiyalari mavjud: delphi 1 – dos vaqtida programmistlar oldida effektsiz basic va effektli maxsulotlarni tanlash (assembler maxsuloti emas) turgan. turbo pascal kompilyatorini yaratilishi strukturali dasturlash tillarida effektivli …

2 / 11

maxsus aynan windows uchun yaratilgan. bu paytda borland firmasi delphi da kliyent–server ni yaratmoqchi edi. xuddi powerbilder ga o‘xshab. lekin bu kversiyada bu ta’minotga to‘la ega bo‘la olmadi. delphi 3 – bu versiyada yuqoridagi versiyalardan farqli o‘laroq malumotlar bazasi arxitekturali kliyent- server ni qo‘llab quvvatlaydi, natijada korporativ bozorga chiqdi. delphi 3 da eng keng ishlatiladigan qiyin texnologiyalar com va activex mavjud edi. unga qo‘shimcha tarzda world wide web texnologiyalari yaratildi. delphi 4 – bu versiyada yangi utilita module explorer yaratilib qulay grafik interfeys yordamida kod modulni taxrirlash va ko‘rish imkoniyatini yaratdi. komponentlar palitrasi yanada qulay qilib yaratildi. delphi 4 ko‘p foydalanuvchi hisob uchun midas, dcom cobra zamonaviy texnologiyalarni o’zida jamladi. 1996 yili delphi programma bozorida o‘zini maxkam tutdi. delphi 5 – bu versiyada maxsulot bir qancha yo’nalishda ketdi. birinchidan delphi 4 ni yaxshilangan versiyasi yaratildi. bu paketda qo‘shimcha tarzda yangi funksiyalar yaratildi, vazifalar bajarilish vaqtini qisqartirdi. teamsource programma gruppasi va …

3 / 11

un ob’ektga yo’naltirilgan usul.  komponentalar texnologiyasiga asoslangan ilovalarni tez yaratishning vizual muhitlari.  interpretatsiyadan emas, kompilyasiyadan foydalanish. bu shundan iboratki, interpretator bilan ishlashga qaraganda kompilyator bilan ishlash tezligi o’n martalab ustunlikka ega bo’ladi.  universal usullar yordamida ma’lumotlar bazasi bilan ishlash imkoniyatlarining mavjudligi. lokal va shu bilan bir qatorda server ma’lumotlari faylidan mijoz-server arxitekturasiga yoki ko’p bosqichli n-tier sxemasiga o’tishni ta’minlash. borland delphi yuqorida bayon etilgan tendensiyalarni joriy etish maqsadida yaratilgan. ammo, uning eng asosiy elementi paskal tili bo’lib hisoblanadi. hozirgi kunda delphi tilining bir necha xil variantlari mavjud (delphi 2, delphi 3..., delphi 7 va h.k.). delphi dasturlash tili uchun paskal dasturlash tili asos qilib olingan. bu ikki tilning qanday o’xshashlik va farqli tomonlari bor? bilamizki, paskalda biror kattaroq dastur, masalan amaliy dasturlar majmuini tuzmoqchi bo’lsak, albatta biz modulli dasturlashdan foydalanamiz. ya’ni qo’yilgan masalani kichikroq bo’laklarga bo’lib olamiz va shular bilan ishlaymiz. natijani olish uchun esa, bu bo’laklarni …

4 / 11

bo’lsa, kompilyasiya qilish jarayonida bu xatoliklar ko’rsatib boriladi. agar xatolik bo’lmasa, dastur ishga tushadi. delphi dasturini ishga tushirish quyidagicha amalga oshiriladi: 2.1-rasm. delphi dasturini ishga tushirish. 2 .2- rasm . oynaning umuniy ko’rinishi delphi 7 ishchi muhitida 4 ta asosiy oyna mavjud: delphi oynasining umumiy ko‘rinishi quyidagicha: 2.2-rasm. delphi oynasining umumiy ko’rinishi. 4 1 2 3 5 -asosiy oyna. unda komponentlar palitrasi joylashgan. - loyihani daraxt ko‘rinishi. loyiha strukturasi ko‘rsatiladi. -ob’yekt inspektori. unda loyihadagi ob’yektlar xususiyati va xodisalari ko‘rsatiladi. uni properties (xususiyat) events (xodisa) bo‘limlari mavjud. - forma (shakl). - kod muxarriri. unda dasturni kodi yoziladi. 2.3-rasm. obyekt inspektori oynasi 2.4-rasm. forma oynasi 2.5-rasm kodlarni tahrir qilish oynasi 1 2 3 4 5 delphi bosh oynasida delphi buyruqlar satri, buyruq tugmachalari va kоmpоnentlar palitrasi jоylashgan bo’ladi. (2.3-rasm). obyekt inspektori oynasi yordamida оb’yektlar hususiyatlarini o’zgartirish mumkin: fоrmalar, tugmalar, kiritish maydоnlari va hоkazоlarni. (2.4-rasm). formalar oynasi – dasturning visual oynasi (2.5-rasm). kodlarni …

5 / 11

sh mumkin;  run menyusi yordamida dastu rni ishga tushirishni turli yo’llari amalga оshiriladi;  database menyusida ma`lumоtlar ba’zasini tashkil qilish mumkin;  help menyusi esa delphi va unda dasturlash haqidagi barcha ma’lumоtlarni оlish imkоniyatini yaratadi. buyruqlar tugmachasi: buyruqlar tugmachasi yordamida yangi fоrmalar yaratish, mavjud faylni оchish, dasturni saqlash, yangi fоrma yaratish va shunga o’хshash amallar tez bajariladi. 2.7-rasm. buyruqlar tugmachasi. forma va kod muxarriridan birini joriy qilish uchun f12, kod muxarriri, forma va ob’yekt inspektorini birini joriy etish f11 funksional tugmalaridan foydalaniladi. loyihani yaratish uchun quyidagicha bo‘ladi: 2.8-rasm. delphida yangi loyiha yaratish. loyihani saqlashda tugmasidan foydalaniladi. dastlab modul nomi keyin loyiha nomi kiritiladi. birinchi dasturcha. «salom bill gates» deb nomlanadi. bu dasturcha dasturlashda dastlabki debocha bo‘ladi. har bir delphi da yozilgan kitobda bu an’anaga rioya qilinadi. dastur juda sodda. uning uchun yangi loyiha file >new >application tanlanadi. formadan ob’yektga o‘tib caption xususiyatidagi form1 o‘rniga salom bill gates deb kiritasiz. …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "delphi dasturlash tili"

ma’ruza matnlari ii semestr 2 – mavzu: delphi dasturlash tili ishchi muhiti. standard komponentlar palitrasi. reja: 1. delphi dasturlash tilining tarixi. 2. borland delphi 7 tilining tilining ishchi muhiti. 3. komponentlar palitrasi. 4. standart komponentlar palitrasi. tayanch so’z va iboralar: ishchi muhit, component, bosh oyna, object inspector, forma, palitra, standart komponent delphi dasturlash tilining tarixi delphi dasturiy vostasi-bu windows uchun mo’ljallangan dasturlash muhiti bo’lib, 1995 yilda borland kompaniyasi guruhi dastur tuzuvchilari chak (chuck) va denni (danny) tomonidan yaratilgan. delphi o‘zi aslida pascal tilini kompilyatori hisoblanadi. anders xeylsberg (anders hejlsberg) birinchi pascal kompilyatorini yaratganda bu pascal kompilyatorida evolyutsiya bo‘ldi va hozirg...

This file contains 11 pages in PDF format (1.1 MB). To download "delphi dasturlash tili", click the Telegram button on the left.

Tags: delphi dasturlash tili PDF 11 pages Free download Telegram