bolalik davrlari. bolalarning o’sish va rivojlanishiga ta’sir etuvchi omillar

DOCX 11 sahifa 4,7 MB Bepul yuklash

11 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 4,7 MB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 11

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 11

reja: 1. bolalik davrlari. bolalarning o’sish va rivojlanishiga ta’sir etuvchi omillar 2. jismoniy rivojlanishning asosiy ko’rsatkichlari. 3. bolalarning jismoniy rivojlanish qonuniyatlari · vaznning ortish qonuniyati · bo’yning ortish qonuniyati 4. bolaning psixomotor rivojlanish monitoringi 5. bolalarning rivojlanishida chiniqtirish va jismoniy tarbiyaning ahamiyati. 6. bolalarda antropometriya o’tkazish 7. bolalar jismoniy rivojlanishini baholash. bolalik davrlari. bola organizmi ma’lum qonunyatlarga asoslangan uzluksiz o`sish va rivojlanishda bo`ladi. u tug`ilganidan boshlab, katta yoshdagilar safiga qo`shilgunga qadar bir muncha davrlarni o`tadi. bola ulg`aygan sari uning morfofiziologik xususiyatlari ham o`zgara boradi. shu bilan bir qatorda bola organizmining tashqi muhit sharoitlariga moslashuvi ham o`ziga xos ahamiyat kasb etadi. shuning uchun ham uning organizmini kattalar organizmining aynan kichraytirilgan nusxasi, deb qarash xato hisoblanadi. anatomo – fiziologik ko`rsatkichlarning me’yori va u yoki bu kasallikning kechish xususiyatini bolaning yoshini hisobga olmasdan baholab bo`lmaydi. shunday qilib, amaliy tibbiyotda sog`lom hamda bemor bolalarga ularning yoshiga bog`liq bo`lgan anatomo – fiziologik xususiyatlarni hisobga olgan …

2 / 11

a hamda profilaktik va davolash ishlarini amalga oshirishda amaliy ahamiyatga ega. homilalik davri tuxum hujayrasi urug`langan vaqtdan boshlab, to bola tug`ilgunga qadar bo`lgan davrni o`z ichiga olib, 280 kun davom etadi. bu davr mobaynida bola organizmining asosiy morfologik va faoliyat xususiyatlari shakllanadi va vujudga keladi. homila rivojlanishining embrional davrida to`qimalar, ichki a’zolar va tizimlarning shakllanishi juda tez boradi. ayni shu davrda homilador ayolning surunkali va o`tkir yuqumli kasalliklari, uning kasb-koriga oid zararli omillari homila rivoji uchun xavf tug`diradi. shuning uchun ham homilador ayollarga yaxshi sharoitlar yaratib, ularning sog`lig`ini nazorat qilib turish muhim ahamiyat kasb etadi. rivojlanish jarayonida homila faqat onasi hisobiga oziqlanishini unutmaslik kerak. hozirgi kunga kelib, homilalik davrida ta’sir qiluvchi (teratogen) omillar 3 guruhga bo`linadi: ekzogen, genetik va endogen. bu omillar omuxta holda homilaga ta’sir ko`rsatishi ham ehtimoldan xoli emas. chaqaloqlik davrining dastlabki kunlarida bola yashash sharoitining yangi muhitiga moslasha boradi. bu davrda organizm barcha a’zolarining faoliyati, tashqi muhitga …

3 / 11

k kasalliklar, piodermiya, ichaklar va nafas a’zolarining bakterial va virusli kasalliklari, nafas sistemasi a’zolari faoliyatining buzilish belgilari sindromi kabi holatlar ayniqsa ko`p uchraydi. asab analizatorlarining faoliyati rivojlanadi, shartli reflekslar paydo bo`ladi, bolaning onasi bilan ruhan va jisman hamda ko`rish orqali muloqoti yuzaga keladi. go`daklik (emizikli) davri bola 29 kunlik bo`lganidan boshlab, to 1 yoshga bo`lgunga qadar vaqtni o`z ichiga oladi. bu davrda bolaning tashqi muhitga moslashuvining dastlabki asosiy jarayonlari tugallanib, uning jismonan, asab-ruhiy va aqliy jihatdan rivojlanishi juda tez kechadi. bola 1 yoshga etgach, og`irligi tug`ilganiga nisbatan 3 barobar ko`payadi, bo`yi esa 25 sm ga o`sadi. bu vaqt mobaynida markaziy asab sistemasi birmuncha mukammallashadi. qo`llarning koordinatsion harakati. o`tirish, emaklash, tik turish qobiliyatlari paydo bo`ladi, ba’zi bolalar qadam tashlab yura boshlashadi. bolaning energiyaga bo`lgan ehtiyoji kattalarnikiga qaraganda 3 barobar yuqori bo`ladi, bu ehtiyojni qoplash uchun bolaga har kg tana vazni hisobiga nisbatan ko`proq oziq-ovqat berilishi lozim. bolalar me’da-ichak sistemasining xususiyatlarini va …

4 / 11

ni keltirish mumkin. bu davrda bolalar ko`pgina yuqumli kasallklarga qarshi emlanadi. bog`cha yoshidagi davr ovqat hazm qilish jarayoni, harakatlanish, gapirish qobiliyatlari va bola ruhiyatining bir qadar mukammallashuvi bilan ajralib turadi. bu vaqtda bolaning mushaklari rivojlanadi, u ancha kuchga kiradi, ikki yoshga to`lgach, sut tishlari to`liq chiqib bo`ladi. bola juda harakatchan, qiziquvchan bo`lib, atrof-muhit bilan yaqindan tanisha boshlaydi, kattalar va bolalarga aralashadi. har xil o`yinlar bola faoliyatining asosiy shakli hisoblanadi. o`yin mobaynida bola o`z yoshiga mos bo`lgan va kerakli yumushlarni o`rganadi. bog`cha yoshidagi bolalar o`rtasida skarlatina, qizamiq, ko`kyo`tal, suvchechak, yuqumli gepatit, gripp, dizenteriya, o`tkir respirator virusli kasalliklar ko`p uchraydi. bu holatni bolaning atrof-muhit bilan yaqindan muloqotda bo`lganligi hamda bu davrga kelib bolada tug`ma immunologik barqarorlikni susayishi bilan izohlash mumkin. maktabgacha bo`lgan davr (3 yoshdan 7 yoshgacha) da bola organizmi ancha rivojlanadi, mushaklari o`sadi va kuchga kiradi, skeletning rivojlanishi davom etadi va bolalar kattalar qatori ovqatlana boshlashadi. sut tishlari doimiy tishlar bilan …

5 / 11

anosib (koordinatsion) harakatlari paydo bo`lishi natijasida bolada xat o`za bilish imkoniyati tug`iladi. shu vaqtga kelib. bolada xotira ham ancha kuchayadi. maktab quchog`i bolalarni intizomga, mustaqillikka o`rgatadi, dunyoqarashini kengaytiradi. profilaktik ko`rik o`tkazish o`tkazish mobaynida bu yoshdagi bolalarda ko`proq ko`z kasalliklari. qomatning buzilishi, tish kariesi. surunkali tonzillit kabi xastaliklar aniqlanadi. bu yoshdagi bolalarda revmatiz, yuqumli va allergik kasalliklar, me’da-ichak sistemasi xastaliklari ham kuzatiladi. katta maktab yoshi davri (12 yoshdan 17 yoshgacha) endokrin bezlar faoliyati muvozanatining o`zgarishi – jinsiy bezlar, qalqonsimon bez va gipofiz faoliyatining ancha kuchayishi bilan farqlanadi. bu davr mobaynida bola balog`atga etadi. bolaning balog`atga etishi uning jinsi va o`z shaxsiga xos individual xususiyatlariga bog`liq bo`lib, bu jarayon hamma bolalarda birday kechavermaydi. bu qiz bolalar uchun jinsiy rivojlanishning avjiga chiqqan davri hisoblansa. o`g`il bolalar uchun esa uning boshlanish davri hisoblanadi. katta maktab yoshi davri bola ongining, axloqining va ruhan rivojlanishining eng ma’suliyatli davri hisoblanadi. bu davr uchun o`smirning jismoniy va jinsiy …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 11 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"bolalik davrlari. bolalarning o’sish va rivojlanishiga ta’sir etuvchi omillar" haqida

reja: 1. bolalik davrlari. bolalarning o’sish va rivojlanishiga ta’sir etuvchi omillar 2. jismoniy rivojlanishning asosiy ko’rsatkichlari. 3. bolalarning jismoniy rivojlanish qonuniyatlari · vaznning ortish qonuniyati · bo’yning ortish qonuniyati 4. bolaning psixomotor rivojlanish monitoringi 5. bolalarning rivojlanishida chiniqtirish va jismoniy tarbiyaning ahamiyati. 6. bolalarda antropometriya o’tkazish 7. bolalar jismoniy rivojlanishini baholash. bolalik davrlari. bola organizmi ma’lum qonunyatlarga asoslangan uzluksiz o`sish va rivojlanishda bo`ladi. u tug`ilganidan boshlab, katta yoshdagilar safiga qo`shilgunga qadar bir muncha davrlarni o`tadi. bola ulg`aygan sari uning morfofiziologik xususiyatlari ham o`zgara boradi. shu bilan bir qatorda bola organizmining tashqi muhit sharoitlar...

Bu fayl DOCX formatida 11 sahifadan iborat (4,7 MB). "bolalik davrlari. bolalarning o’sish va rivojlanishiga ta’sir etuvchi omillar"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: bolalik davrlari. bolalarning o… DOCX 11 sahifa Bepul yuklash Telegram