zoologiya fanidan amaliy mashg‘ulotlarni bajarish uchun uslubiy ko‘rsatma

DOCX 65 стр. 1,6 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 65
o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi mirzo ulug’bek nomidagi o‘zbekiston milliy universitetining jizzax filiali “tabiiy fanlar va iqtisodiyot” kafedrasi “tasdiqlayman” “amaliy matematika” fakulteti dekani _______________ a.baboyev “ zoologiya” fanidan amaliy mashg‘ulotlarni bajarish uchun uslubiy ko‘rsatma jizzax -2021 tuzuvchi: i.e.mamatkulova____________ o‘zmu jizzax filiali “tabiiy fanlar va iqtisodiyot” kafedrasi assistenti taqrizchi: “ zoologiya” fanidan amaliy mashg‘ulotlarni bajarish uchun uslubiy ko‘rsatma (5320500 – biotexnologiya (tarmoqlar bo‘yicha) bakalavr yo‘nalishi talabalari uchun) o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi 2020 yil ___ ________ ___- sonli buyrug‘i bilan tasdiqlangan “ botanika va zoologiya ” fan dasturi asosida tayyorlangan. “zoologiya” fanidan uslubiy ko‘rsatma talabalarga amaliy mashg‘ulotlarni bajarish jarayonida uslubiy ko‘mak berish maqsadida tuzilgan va unda amaliy mashg‘ulotlarni bajarish strukturasi, bajarish ketma-ketligi, hajmi, foydalaniladigan adabiyotlar ro‘yxati, internet saytlar, glossariy, amaliy mashg‘ulotlarni mavzulari keltirilgan. “zoologiya” fanidan amaliy mashg‘ulotlarni bajarish uchun uslubiy ko‘rsatma “tabiiy fanlar va iqtisodiyot” kafedrasining 2021 yil “___” ____________dagi ___ -sonli yig‘ilishida muhokamadan o‘tgan …
2 / 65
sa shakl va funksiya birligi, bog‘liqlik (korrelatsiya), moslashish (adaptatsiya),biogenetik kabi umumbiologik qonunlar asosida o‘rganiladi. buqonunlarning tub mohiyatini bilish esa bo‘lajak bakalavr — veterinariya tibbiyoti, qorako‘lchilik, zootexnika, veterinariya vabiotexnologiya bo‘yichakasbiy talim oluvchi mutaxassislarga juda zarur bo‘lib hisoblanadi.turli kasalliklarga chidamli, sermahsul yangi hayvon zotlarini yaratishda,hayvonlarda uchraydigan parazitar kasalliklarning kelib chiqishinianiqlashda, ularga qarshi to‘g‘ri chora-tadbirlar qo‘llashda zoologiya engmuhim fundamental fanlardan biri bo‘lib hisoblanadi. hayvonlar ustida olib borilgan kuzatishlar va tajribalarorganizmdagi biologik jarayonlarga ta’sir etish orqali uning faoliyatiniboshqarish yo‘llarini ishlab chiqishga katta imkon beradi. hayvonlarhayotini o‘rganish organik dunyodagi ekologik bog‘lanishni tushunibolish hamda zararkunanda hayvonlarga qarshi biologik kurash usullariniishlab chiqish; asalarichilik, ipakchilik, baliqchilik, parraridachilik va chorvachilikni yanada rivojlantirish, ovlanadigan, foydali va noyobhayvonlar sonini saqlab qolish va ko‘paytirishda muhim ahamiyatgaega. parazit va zararkunanda hayvonlami o‘rganish, ular tarqalishiningoldini olish va qarshi kurash choralarini ishlab chiqish uchun asosbo‘ladi. tuproq hayvonlarini o‘rganish tuproq hosil bo‘lishi jarayonlarini tushunib olishga va tuproq unumdorligini oshirishusullarini ishlab chiqishga yordam beradi. xordalilar inson hayoti …
3 / 65
g morfologik va anatomik tuzilishi haqida tushuncha hosil qilishi uchun faqat ho‘l va montaj qilingan preparatlarni ko‘rsatib, jadvallardan foydalanib dars o‘tish yetarli emasligini hisobga olib, mavzular bo‘yicha tirik hayvonlami bevosita yorib, ularning tashqi va ichki tuzilishini mukammalroq tanishtirish maqsadga muvofiq. mazkur uslubiy ko‘rsatma biotexnologiya ta’lim yo‘nalishida tahsil oladigan talabalar uchun mo‘ljallangan bo‘lib, ayrim umurtqasiz va umurtqali hayvonlarning tashqi va ichki tuzilishini o‘rganishga yordam beradi. 1- amaliy mashg‘ulot. bir hujayralilar kenja olami.vakillari: evglena, tripanasoma, leyshmaniya, infuzoriya, amyoba 1-ish. yashil evglenaning tuzilishi va ko‘payishi yashil evglenaning sistematik o‘rni tip. sarkomastigoforalar-sarcomastigophora kenja tip. xivchinlilar-mastigophora sinf. o‘simliksimon xivchinlilar-phytomastigina turkum. evglenasimonlar-euglenoidea vakil. yashil evglena-euglena viridis mashg‘ulotning maqsadi:o‘simliksimon xivchinlilarni yashil evglenamisolida tashqi va ichki tuzilishini o‘rganish. kerakli preparatlar vajihozlar: ariq va hovuz suvlaridan olinganyoki laboratoriya sharoitida maxsus urchitilgan evglenalar kulturasi,mikroskoplar, buyum va qoplag‘ich oynalar, tomizgichlar, qirqilgan filtrqog‘ozi bo‘lakchalari, yod eritmasi, evglena, seratsiumlaming tayyormikropreparatlari va ulaming tuzilishini aks eltiruvchi jadvallar. ishning mazmuni:yashil evglena (euglena viridis) chiriganorganik moddalarga …
4 / 65
chta yig‘uvchivakuolachalar mavjud. vakuola qisqargan paytda suv va qoldiqmoddalar uning tashqi muhit bilan tutashgan rezervuariga o‘tadi vatashqariga chiqariladi. evglenaning tanasida xlorofill donachalariga ega bo‘lgan xromatoforlari bor. shuning uchun ham ular o‘simliklar singarifotosintez yo‘li bilan oziqlanadi. u yorug‘liik ta‘sirida karbonat angidridgazi va suvdan uglevodlami sintez qiluvchi avtotrof organizmdir. bujarayonda hujayrada ehtiyoj ozuqa modda paramil (tarkibi o‘simlikkraxmaliga yaqin) to‘planadi. lekin evglena qorong‘i joyda saqlansarangsizlanadi va pellikulasi orqali suvda erigan organik moddalarnishimib, saprofit usulda oziqlanishga o‘tadi. 1)ishni bajarish tartibi:evglena kulturasidan bir tomchi olib buyumoynasiga tomizing va uning ustini qoplag‘ich oynacha bilan yopibmikroskop ostida ko‘ring. evglenaning duksimon tanasini, uningprotoplazmatik xivchini va harakatini kuzatishingiz mumkin.mikroskopning kichik obyektivi orqali xivchin tubidagi kichkinaqizil ko‘zchaga va uning yonidagi qisqaruvchi vakuolaga diqqat bilanqarang. bunda siz qisqaruvchi vakuolaning qisqarishi va qisqarmagan rezervuarlarni ko‘rasiz.so‘ngra evglena endoplazmasiga diqqat bilan qarab, uzunchoqyashil tanachalar-xromatoforalarni va juda mayda rangsiz pigmentlidonalarini ko‘rasiz. 2)ishnibajarish tartibi. amaliy ishlar uchun trypanosomaequiperdum ni topish mumkin. ish uchun romonovskiy-gimza bilanbo‘yalgan preparatlarni …
5 / 65
ivchinini hamda tanasining chetidagi tomqinsimon pardasini ko‘rishmumkin. bu holatni tripanosomalar bo‘yicha tayyorlangan doimiypreparatlarda ham kuzatish mumkin. tripanosomaning tuzilishinialbomingizga chizib oling. 3)ishni bajarish tartibi :amaliy ishlar uchunleyshmanioz bilan kasallangan itning ko‘migini surkab yoki terisidagiyarasidan quritib tayyorlangan preparatlardan foydalanish mumkin.leyshmaniya bilan og‘rigan odam yarasidan ham preparat tayyorlashmumkin. tayyorlangan preparatlarni romanovskiy-gimza bo‘yog‘igabo‘yash kerak. leyshmaniyalar juda kichkina bo‘lgani uchunpreparatlarni tekshirganda immersionli obyektiv ishlatiladi. preparatga bir tomchi kedr yog‘i ini tomizib, uni mikroskopstolchasiga qo‘ying, keyin obyektivni ehtiyotlik bilan kedr yog‘igatekkaniga qadar pastga tushirib fokusga to‘g‘irlang. parazitlar ko‘mikhujayralaming protoplazmasida ham hujayradan tashqarida ham bo‘lishimumkin. hujayraning ichida leyshmaniyalar ko‘p vaqtda bir necha o‘nlab, hatto 100-200 tadan uchraydi. preparatda leyshmaniyaniqidirganda ramanovskiy-gimza bo‘yog‘i bilan bo‘yalgan bo‘lsa,parazitning protoplazmasi havo rang yoki ko‘k, yadrosi esa to‘q gunafsha rangga bo‘yaladi. leyshmaniyalami tekshiring, yadrosini, blefaroplastini vaxivchinining ildiz qismini toping. preparat tayyorlashning iloji boimasa,bu ishni tayyor doimiy preparatlar orqali ham bajarish mumkin.leyshmaniyaning rivojlanish sikli rasmini chizing. 4) ishni bajarish tartibi : tayyorlangan kulturadan pipetkaga …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 65 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "zoologiya fanidan amaliy mashg‘ulotlarni bajarish uchun uslubiy ko‘rsatma"

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi mirzo ulug’bek nomidagi o‘zbekiston milliy universitetining jizzax filiali “tabiiy fanlar va iqtisodiyot” kafedrasi “tasdiqlayman” “amaliy matematika” fakulteti dekani _______________ a.baboyev “ zoologiya” fanidan amaliy mashg‘ulotlarni bajarish uchun uslubiy ko‘rsatma jizzax -2021 tuzuvchi: i.e.mamatkulova____________ o‘zmu jizzax filiali “tabiiy fanlar va iqtisodiyot” kafedrasi assistenti taqrizchi: “ zoologiya” fanidan amaliy mashg‘ulotlarni bajarish uchun uslubiy ko‘rsatma (5320500 – biotexnologiya (tarmoqlar bo‘yicha) bakalavr yo‘nalishi talabalari uchun) o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi 2020 yil ___ ________ ___- sonli buyrug‘i bilan tasdiqlangan “ botanika va zoologiya ” fan dasturi asosida...

Этот файл содержит 65 стр. в формате DOCX (1,6 МБ). Чтобы скачать "zoologiya fanidan amaliy mashg‘ulotlarni bajarish uchun uslubiy ko‘rsatma", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: zoologiya fanidan amaliy mashg‘… DOCX 65 стр. Бесплатная загрузка Telegram