tarix fanini o‘qitishning maqsad va vazifalari

DOCX 8 pages 28.4 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 28.4 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

harbiy tarix fanini o‘qitishning maqsad va vazifalari. ma’lumki, vatan ozodligi uchun jonini ham, molini ham fido aylash, mardlik, jasoratlik va jangovorlikni namoyish etish, har bir kishining or-nomusi va muqaddas burchidir. shu bois vatanni sevish iymondandir, degan ibora bejiz aytilmagan. bizning ota-bobo va ajdodlarimiz bu naqlni yuragiga tukkan holda, vatanga sodiqlikni, mardlik, jasoratlik va jangovarlikni namoyish etib kelmoqda. har qaysi mamlakat, har bir halq o‘zining uzoq va betakror tarixiga ega bo‘lganidek, o‘zbek halqining tarixi ham boy va sermazmundir. tariximiz ildizlari necha-necha ming yillarga borib taqaladi. o‘zbekiston halqining boy va qadimiy davlatchilik tajribasi bor. hozirgi o‘zbekiston hududida dastlabki mustaqil davlat tuzilmalari miloddan avvalgi birinchi ming yillik boshlaridayoq paydo bo‘lib, qariyb uch ming yil davomida takomillashib borgani va dunyo davlatchiligi rivojida eng yuksak darajaga ko‘tarilgani jahonga ma’lum. “tarix” so‘zi arabcha so‘z bo‘lib, “tadqiq etish”, “tekshirish”, “voqealar haqida aniq hikoya qilish” ma’nolarini anglatadi. tarix insonlar haqidagi, ularning uzoq o‘tmishdan bizgacha yetib kelgan hayotiy tajribasi …

2 / 8

m berishi. konkret tarixiy masalalarda halq ommasining va halq sarkardalarining jang olib borish san’atini rivojlanishiga qo‘shgan hissalarini ko‘rsatish; o‘zbekiston qurolli kuchlari tarixini o‘rganish; talabalarni vatanparvarlik va baynalminalchilik ruhida tarbiyalash, ularni o‘z vataniga sadoqatlilik, o‘zbekiston respublikasi qurolli kuchlariga, jangovor quroli va harbiy san’atiga ishonch, g‘alabaga intiluvchanlik tuyg‘ularini rivojlantirish. harbiy tarix - bu, urushlarning mazmuni, sabablari, harakterlarini, ularni olib borish usul va vositalarini jamiyat hayotining ijtimoiyiqtisodiy, siyosiy va moddiytexnikaviy sharoitlari o‘zgarishi bilan bog‘liqlikda o‘rganadigan fan. «harbiy san’at va urushlar tarixi» - insoniyat tarixining turli xil davrlaridagi urushlar va harbiy san’atning mazmuni va harakterini va ular rivojlanishining asosiy tendensiyalarini ochib beradi. urushning ilmiy ta’rifi birinchi bo‘lib nemis harbiy nazariyachisi karl fon klauzevits (1780-1831 y.) tomonidan berilgan. o‘zining «urush haqida» asarida, «urush nafaqat siyosiy akt, balki siyosatning haqiqiy quroli hamdir, u siyosiy munosabatlarning davomi, bu munosabatlarni boshqa vositalar bilan olib borishdir»-deb yozgan edi u. urush - bu murakkab, o‘ziga xos ijtimoiyiqtisodiy hodisadir; davlatlar va …

3 / 8

harbiy rahbariyatini ham gavdalantirishida o‘z mazmunini topadi. hozirgi zamonda urushlar jahon, yirik masshtabli, mintaqaviy va mahalliy urushlarga bo‘linadi. tarix insoniyat hayotining turli davrlarida davlatlar o‘rtasida bo‘lib o‘tgan ko‘plab urushlarni biladi va bu yerda u yoki bu davlat ichida ijtimoiy va siyosiy kuchlar o‘rtasida bo‘lib o‘tgan urushlar haqida eslamasdan bo‘lmaydi. bunday urushlar fuqarolar urushi deb ataladi. urushlar va harbiy san’at tarixida urushlar va voqealarning ketmaket sodir bo‘lishiga asoslangan barcha aniqliklar yoritiladi, ya’ni urushlarning maqsadlari va harakterlari, kuchlar va tomonlar rejalari ochib beriladi, kompaniyalar, operatsiyalar, janglar tahlil qilinadi. unda siyosiy, iqtisodiy va harbiy yakunlar yoritilib, g‘alabalar va mag‘lubiyatlar sabablari ochib beriladi, urushlarning jamiyat taraqqiyotiga ta’siri aniqlanadi va nihoyat urushlar tajribalaridan kerakli xulosalar va ta’lim chiqarib olinadi. harbiy san’at-harbiy harakatlarni tayyorlash va ularni quruqlikda, havoda va dengizda olib borish nazariyasi va amaliyotidir. «harbiy san’at» tushunchasi - kam kuchlar va dushmanga nisbatan kam talofatlar bilan g‘alabaga erishishni ta’minlovchi harbiy boshliq, sarkardaning yuqori darajadagi mahoratini …

4 / 8

oldiga qo‘ygan vazifasi orttirilgan tajribalarni umumlashtirish, ularning rivojlanishini odilona mantiqda ko‘rsatib berishdir. urushlar va harbiy san’atning rivojlanishi, urushlarning borishi va taqdiri - g‘alabalar va mag‘lubiyatlarda namoyon bo‘ladigan o‘zining va faqat o‘ziga tegishli xususiyatlarga, qonuniyatlarga egadir. bu qonuniyatlarni ochib berish ma’lum amaliy ahamiyatga ega. o‘tmish tajribalarini hisobga olish, hozirgi zamon urushlarini anglash va kelajakda urushlar oqibatlarini ko‘ra bilish, ma’lum bir sharoitlarda harbiy faoliyatni mazmuni va yo‘nalishini aniqlash uchun kerak. tarix bir xil aniqlikda takrorlanmaydi: hech bir zamonaviy harbiy voqea, o‘tmishda bo‘lib o‘tgan voqealarga o‘xshamaydi. lekin shunga qaramasdan u yoki bu vaziyatlarning takrorlanishi bo‘lib turadiki, biz ulardan amaliyotda qo‘llash uchun kerakli ta’limni ajratib olishimiz kerak. tarixiy tajribalarning ko‘rsatishicha, urushlar boshqa ijtimoiy hodisalar singari o‘zo‘zidan sodir bo‘lmaydi, aksincha ular jamiyat hayotining har xil bosqichlarida bo‘ladigan o‘zgarishlar bilan bog‘liq holda yuzaga chiqadi. urushlar, operatsiyalar va janglarni tayyorlash va olib borish usullari va shakllari uzluksiz o‘zgarib va murakkablashib boradi, qurolli kurash olib borishning keng ko‘lamliligi …

5 / 8

. misol uchun, g‘ildirakli dala artilleriyasining birinchi namunalari ancha oldin yaratilganligiga qaramasdan u jangda faqatgina xviii asrning o‘rtalarida o‘z ahamiyatiga ega bo‘ldi. xviii asr oxiri xix asr boshlarida, ya’ni yevropaga porox kirib kelganidan keyin besh yuz yil o‘tgach o‘q otar qurollar kurashning hal qiluvchi vositasiga aylandi. xix-asrning o‘rtalarida o‘q otar qurollarning yengil namunalari, kertik stvolli artilleriya va yoriluvchi snaryadlar keng qo‘llanila boshlandi. shunday qilib, ertami kechmi yangi qurolyarog‘lar va jangovar texnikaning ko‘plab ishlab chiqarish marrasiga yetib kelish muqarrar bo‘lib, unda harbiy harakatlar olib borishning sifat bo‘yicha yangicha san’ati o‘z so‘zini o‘tkazishi aniq edi. harbiy san’at o‘z ichiga strategiyani, operativ san’at va taktikani oladi. strategiya (grekchadan stratos-qo‘shin va ago-boshlab boraman) bu harbiy san’atning tarkibiy qismi va yuqori pog‘onasi bo‘lib, u davlat va qurolli kuchlarni urushga tayyorlash nazariyasi va amaliyotini, strategik operatsiyalarni va umuman urushlarni rejalashtirishni qamrab oladi. strategiya urush olib borish usullari va shakllarini ishlab chiqadi, unga rahbarlik qiladi hamda urush …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tarix fanini o‘qitishning maqsad va vazifalari"

harbiy tarix fanini o‘qitishning maqsad va vazifalari. ma’lumki, vatan ozodligi uchun jonini ham, molini ham fido aylash, mardlik, jasoratlik va jangovorlikni namoyish etish, har bir kishining or-nomusi va muqaddas burchidir. shu bois vatanni sevish iymondandir, degan ibora bejiz aytilmagan. bizning ota-bobo va ajdodlarimiz bu naqlni yuragiga tukkan holda, vatanga sodiqlikni, mardlik, jasoratlik va jangovarlikni namoyish etib kelmoqda. har qaysi mamlakat, har bir halq o‘zining uzoq va betakror tarixiga ega bo‘lganidek, o‘zbek halqining tarixi ham boy va sermazmundir. tariximiz ildizlari necha-necha ming yillarga borib taqaladi. o‘zbekiston halqining boy va qadimiy davlatchilik tajribasi bor. hozirgi o‘zbekiston hududida dastlabki mustaqil davlat tuzilmalari miloddan avvalgi birinchi ming y...

This file contains 8 pages in DOCX format (28.4 KB). To download "tarix fanini o‘qitishning maqsad va vazifalari", click the Telegram button on the left.

Tags: tarix fanini o‘qitishning maqsa… DOCX 8 pages Free download Telegram